Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında?

Kadınların Alzheimer ve diğer bunama türlerine yakalanma riskinin erkeklerden daha yüksek olduğu uzun süredir biliniyordu. ABD'de yapılan yeni bir araştırma ise hipertansiyon, depresyon ve hareketsizlik gibi bazı yaygın risklerin kadınların bilişsel sağlığını çok daha güçlü etkilediğini ortaya koydu.

Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında? 1

ABD'de yürütülen kapsamlı bir araştırma, Alzheimer ve demans riskine ilişkin dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. Kaliforniya Üniversitesi San Diego Tıp Fakültesi'nde görev yapan bilim insanları, kadınların yalnızca demansa daha sık yakalanmadığını, aynı zamanda bazı yaygın sağlık sorunlarından erkeklere göre daha fazla etkilendiğini belirledi.

Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında? 2

19 BİN KİŞİNİN VERİLERİ İNCELENDİ

Araştırmacılar, ABD'de orta yaş ve üzerindeki 17 binden fazla yetişkinin sağlık verilerini analiz etti. Çalışmada eğitim seviyesi, işitme kaybı, diyabet, sigara kullanımı, alkol tüketimi, obezite, depresyon ve fiziksel aktivite düzeyi gibi demansla ilişkili 13 farklı risk faktörü değerlendirildi.

Araştırmanın sonuçları, 19 Mayıs 2026'da Biology of Sex Differences dergisinde yayımlandı. Çalışmanın ilk yazarı olan sinirbilim uzmanı Megan Fitzhugh, bazı risk faktörlerinin kadınların bilişsel işlevleri üzerinde "orantısız derecede güçlü" etkiler oluşturduğunu söyledi.

Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında? 3

KADINLARDA HANGİ RİSKLER DAHA YAYGIN?

Araştırmada kadınların bazı sağlık sorunlarını erkeklere göre daha yüksek oranda yaşadığı görüldü. Kadınlarda öne çıkan riskler şu şekilde:

  • Depresyon
  • Fiziksel hareketsizlik
  • Uyku sorunları
  • Daha düşük eğitim seviyesi

Araştırmaya göre kadınların yüzde 17'si depresyon yaşadığını belirtirken bu oran erkeklerde yüzde 9'da kaldı. Fiziksel hareketsizlik oranı kadınlarda yüzde 48'e ulaştı. Uyku problemleri de kadınlarda daha sık görüldü.

Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında? 4

ERKEKLERDE DAHA YAYGIN AMA KADINLARI DAHA FAZLA ETKİLİYOR

Çalışmanın en dikkat çeken noktalarından biri ise bazı hastalıkların erkeklerde daha sık görülmesine rağmen kadınların bilişsel sağlığı üzerinde daha ağır sonuçlar doğurması oldu. Araştırmada:

  • İşitme kaybı
  • Diyabet
  • Yüksek tansiyon
  • Yüksek vücut kitle indeksi

gibi faktörlerin kadınlarda bilişsel gerilemeyle daha güçlü bağlantı gösterdiği belirlendi. Bilim insanlarına göre aynı sağlık sorunu erkeklerde daha sınırlı etki yaratırken kadınların beyin sağlığını çok daha ciddi biçimde etkileyebiliyor.

Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında? 5

ALZHEIMER VAKARININ BÜYÜK BÖLÜMÜ KADINLARDA

ABD'de yaklaşık 7 milyon kişinin Alzheimer hastalığıyla yaşadığı belirtiliyor. Vakaların neredeyse üçte ikisini ise kadınlar oluşturuyor. Uzmanlar, bunun yalnızca kadınların daha uzun yaşamasıyla açıklanamayacağını düşünüyor.

Araştırmacılar hormonal yapı, genetik farklılıklar, yaşam tarzı ve sağlık hizmetlerine erişim gibi birçok etkenin bu tabloyu etkileyebileceğini ifade ediyor.

Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında? 6

UZMANLARDAN "KİŞİYE ÖZEL ÖNLEM" VURGUSU

Çalışmanın kıdemli yazarı Judy Pa, demans araştırmalarında cinsiyet farkının uzun yıllardır yeterince dikkate alınmadığını söyledi. Pa'ya göre kadınlar ve erkekler için farklı önleme stratejileri geliştirilmesi gerekiyor. Uzmanlar özellikle kadınlarda:

  • Depresyonun erken tedavisi
  • Düzenli fiziksel aktivite
  • Tansiyon kontrolü
  • Kalp ve damar sağlığının korunması

gibi adımların demans riskini azaltabileceğini belirtiyor.

Alzheimer’da dikkat çeken gerçek! Kadınlar neden daha büyük risk altında? 7

DEMANS RİSKİNİ AZALTMAK MÜMKÜN MÜ?

Bilim insanlarına göre araştırmada öne çıkan risk faktörlerinin büyük bölümü değiştirilebilir özellik taşıyor. Bu da erken önlem alınması halinde Alzheimer ve diğer bunama türlerinin riskinin azaltılabileceği anlamına geliyor.

Peki demans riskini azaltmak için hangi alışkanlıklar önemli? Uzmanlar şu başlıklara dikkat çekiyor:

Öneri Olası Etki
Düzenli egzersiz Beyin ve damar sağlığını destekler
Tansiyon kontrolü Bilişsel gerilemeyi yavaşlatabilir
Sağlıklı uyku Hafıza fonksiyonlarını koruyabilir
Sosyal yaşamı sürdürmek Zihinsel aktiviteleri artırabilir
Depresyon tedavisi Beyin sağlığını olumlu etkileyebilir
A Haber
Mobil uygulamalarımızı indirin