Unlu, nişastalı ve yağlı besinler...
Boynun ön kısmındaki tiroit bezinin büyümesi ile oluşan ‘guatr’ hastalığında beslenme önemli rol oynuyor. Doç. Dr. Kayabaşoğlu, “Unlu, nişastalı ve yağlı besinler tiroit bezine zarar, hastalığı tetikler” diye uyarıyor.
Vücudun tüm fonksiyonlarına etki eden tiroit bezleri metobolizmanın dengeli çalışmasını sağlıyor. Boynun ön kısmında kelebek şeklinde bulunan bu bezlerin büyümesi, guatr hastalığını oluşturuyor. Yutkunma, nefes almada zorluk ve kronik öksürük gibi şikayetlere neden olan guatr ile beslenmenin yakın ilgisi olduğunu söyleyen Doç. Dr. Gürkan Kayabaşoğlu, "Karbonhidratlı gıdalarla fazla beslenmek ve yağlı yemekler tiroit bezine zarar verir. Unlu ve nişastalı gıdaları azaltmak gerekir" diyor. Doç. Dr. Kayabaşoğlu, guatr ile ilgili merak edilenleri şöyle yanıtlıyor:
GUATRA NEDEN OLAN ETKENLER NELERDİR?
İyotsuz ve sağlıksız beslenme, tiroit bezlerinin normalden az ya da fazla çalışması, bez içinde nodül oluşması, kullanılan çeşitli ilaçlar, maruz kalınan radyasyon, kanser hastalıkları ve iltihabi gibi durumlar guatra sebep olur. Özellikle mevsim geçişlerinde bağışıklık sisteminde yaşanan farklılıklar da guatra yol açabilir.
EN ÇOK KİMLERDE GÖRÜLÜR?
Guatr erkeklere oranla kadınlarda 5-6 kat daha fazla görülür. 50 yaş üzeri her 5 kadından 1'inde tiroit yetmezliği vardır ve çoğu bunun farkında değildir. 50 yaş üzeri kişilerde, lityum gibi bazı ilaçları kullananlarda, sigara içenlerde, bağışıklık sistemi sorunları olanlarda, çeşitli enfeksiyonlarda, gebelik ve menopoz dönemlerinde ve ailesinde guatr öyküsü olanlarda risk yüksektir.
GUATR NASIL BELİRTİ VERİR?
Guatr genelde ağrıya neden olmaz. Tiroit bezinin aşırı büyümesinden dolayı hastalarda yutkunma, nefes almada zorlanma ve öksürük görülür. Hastalar bazen boğazlarına bir şey takılıyormuş gibi hisseder. Tiroit bezleri genelde aşırı büyüme göstermez. Rutin muayene sırasında ortaya çıkabilir.
KANSERE YOL AÇAR MI?
Her guatr kansere sebep olmaz ancak bazı tiroit bezlerinde kanserli oluşumlara rastlanabilir. Bu nedenle guatr tanısını koyarken tüm ihtimalleri göz önünde bulundurmak gerekir. Tüm guatr hastaları göz önüne alındığında yüzde 5-15 civarında kanser görülme olasılığı söz konusudur.
TEDAVİ YÖNTEMLERİ NELERDİR?
Öncelikle tecrübeli bir hekim tarafından yapılan muayene ile hastalığın tanısı konulmalıdır. Sonrasında ultrason, hormon testleri, antikor testleri ve belki iğne biyopsisi yapılması hastalığın sebebini netleştirmek adına gereklidir. Hastalığın nedeninin netleşmesinin ardından tedavi yöntemi belirlenir. Çünkü her guatrın sebebi farklı olabilir. Bazen sadece ilaçlar ile tedavi etmek yeterli olurken, bazı durumlarda ameliyata ihtiyaç duyulabilir. Buna hekim karar verecektir.
