Küresel ekonomide "Hürmüz" depremi: Dünya devleri şalter indirme noktasında
İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatması küresel ekonomide deprem etkisi yarattı. Petrol fiyatları hızla yükselirken sanayi üretimi birçok ülkede durma noktasına geldi. Avrupa enerji krizinin eşiğine sürüklenirken, Türkiye uyguladığı enerji politikalarıyla süreci en az hasarla atlatan ülkeler arasında öne çıktı. Uzmanlar, piyasalarda kısa vadede normalleşme beklenmediğini vurguluyor.
İran'ın stratejik bir kararla Hürmüz Boğazı'nı kapatması, küresel piyasalarda taşları yerinden oynattı. Petrol fiyatlarındaki önlenemeyen yükseliş, dünya devlerinin sanayi çarklarını durma noktasına getirirken; üretim maliyetleri karşısında çaresiz kalan birçok ülke "şalter indirme" riskiyle karşı karşıya kaldı. Bu devasa krizin ortasında Türkiye, geliştirdiği enerji stratejileriyle güvenli liman olma özelliğini korurken, Batı bloğunda hesaplar altüst oldu. İşte küresel ekonomiyi sarsan o sürecin perde arkası...
SANAYİ ÇARKLARI DURMA NOKTASINDA
Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasıyla birlikte enerji maliyetleri katlanırken, bu durumun en ağır faturası enerji yoğun sektörlere kesildi. Enerji Sistemleri Uzmanı Prof. Dr. Ertaç Hürdoğan, "Maliyetler içerisinde enerjinin yüksek olduğu sektörlerin son yaşanan gelişmelerden çok daha fazla etkileneceğini söyleyebiliriz" ifadelerini kullandı. Hürdoğan, özellikle sanayinin lokomotifi olan alanlara dikkat çekerek, "Çimento, demir-çelik ve alüminyum gibi enerji payının yüksek olduğu sektörler bu piyasa farklılıklarından çok fazla etkilenecek; bu da bu sektörlerin lokomotif olduğu ülkelerin süreçten büyük darbe alması anlamına geliyor" sözleriyle tehlikenin boyutunu aktardı.
(foto: ahaber.com.tr)
TÜRKİYE KRİZDEN EN AZ ETKİLENEN ÜLKELER ARASINDA
Küresel çapta enerji arz güvenliği tartışılırken, Türkiye'nin son yıllarda uyguladığı milli enerji politikaları meyvesini veriyor. Prof. Dr. Ertaç Hürdoğan, Türkiye'nin bu ateş çemberindeki konumunu, "Ülkemiz son yıllardaki önemli enerji stratejileriyle birlikte bu tür risklerden ve sorunlardan çok daha az etkilenen ülkeler arasında yer alıyor" şeklinde değerlendirdi. Hürdoğan ayrıca, enerji maliyetlerinin uluslararası arenada belirlenmesine rağmen Türkiye'nin yürüttüğü politikalarla bu etkileri en az yaşayan ülkelerden biri olduğunu "Yürütülen politikalarla Türkiye bu maliyet değişimlerini en hafif atlatan ülkelerden biridir" ifadeleriyle vurguladı.
(foto: ahaber.com.tr)
ABD VE İSRAİL'DEN BÜYÜK STRATEJİK HATA
Piyasalarda savaşın kısa sürede biteceğine dair oluşan iyimser hava, yerini derin bir belirsizliğe bıraktı. Uluslararası İlişkiler Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Fatma Yeşilkuş, "ABD ve İsrail nezdinde Hürmüz Boğazı'nın kapatılma riskinin göz önünde bulundurulmadığını veya olumsuz sonuçların tam olarak hesaplanamadığını görüyoruz" değerlendirmesinde bulundu. Piyasaların Trump'ın söylemleriyle dalgalandığını hatırlatan Yeşilkuş, "Sadece ABD ve İsrail'in değil, tüm küresel sistemin bedel ödediği bir zaman dilimindeyiz" sözlerini kullandı. İran'ın Körfez ülkelerine yönelik misillemelerine de değinen Yeşilkuş, saldırıların dağılmış olmasının savunma hattını zorladığını "İran'ın misillemeleriyle saldırılar farklı ülkelere dağılmış durumda ve bu yoğunlukla mücadele edilemediğini görüyoruz" ifadeleriyle aktardı.
