İnsansı robot ilk kez ameliyata girdi: Doktorların yerini alacaklar mı?
California Üniversitesi San Diego ekibinin geliştirdiği sistemle insansı robotlar, ilk kez canlı bir hasta üzerinde safra kesesi ameliyatını başarıyla tamamladı. Uzaktan yönetilen düşük maliyetli robotlar, sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştırabilecek yeni bir dönemin habercisi olarak görülüyor.
Tıp ve robotik teknolojilerinin kesiştiği noktada dikkat çeken bir gelişme yaşandı. California Üniversitesi San Diego'da görev yapan araştırmacılar, insansı robotlar kullanarak iki başarılı laparoskopik safra kesesi ameliyatı gerçekleştirdi. Uzaktan kontrol edilen robotların operasyonu başarıyla tamamlaması, robot destekli cerrahinin geleceğine ilişkin önemli bir eşik olarak değerlendiriliyor. (Temsili görsel)
CANLI DOKU ÜZERİNDE BAŞARILI OPERASYON
Deney kapsamında iki insansı robot, laparoskopik kolesistektomi olarak bilinen safra kesesi alma operasyonunu başarıyla gerçekleştirdi. Robotlar operasyon sırasında dokuların geri çekilmesi, diseksiyon işlemleri, klips uygulaması ve safra kesesinin karaciğer yatağından ayrılması gibi kritik cerrahi aşamaları eksiksiz yerine getirdi.
Operasyon boyunca robotlar, deneyimli cerrahlar tarafından uzaktan kontrol edildi. Güvenlik amacıyla sistemler sabitlenerek kontrollü bir çalışma ortamı oluşturuldu. (Temsili görsel)
AMAÇ GELECEĞİN SAĞLIK HİZMETLERİNİ ŞEKİLLENDİRMEK
Çalışmanın temel hedefi, insansı robotların uzman cerrahların fiziksel olarak bulunamadığı bölgelerde sağlık hizmetlerine destek sağlayıp sağlayamayacağını ortaya koymak oldu.
Nature dergisinde yayımlanan araştırmada, teknolojinin klinik kullanıma geçebilmesi için çözülmesi gereken teknik zorluklar bulunduğu belirtilirken, elde edilen sonuçların gelecek adına umut verici olduğu vurgulandı. (Temsili görsel)
ÖZEL CERRAHİ ROBOT YERİNE PİYASADAKİ MODEL TERCİH EDİLDİ
Araştırmada bu iş için özel olarak geliştirilen bir cerrahi robot yerine piyasada bulunan Unitree G1 modeli tercih edildi.
Robotların öne çıkan özellikleri şu şekilde:
| Özellik | Bilgi |
|---|---|
| Boy | Yaklaşık 1,2–1,5 metre |
| Ağırlık | Yaklaşık 27–32 kilogram |
| Fiyat | 20 bin doların altında |
| Donanım | Üç parmaklı hassas el sistemi, gelişmiş bilek ve bel eklemleri |
| Sensörler | 3D LiDAR ve derinlik kamerası |
Araştırmacılara göre robotlar, sahip oldukları hassas el sistemi ve gelişmiş sensörleri sayesinde cerrahi aletleri yüksek doğrulukla kullanabildi. (Temsili görsel)
MİLYON DOLARLIK SİSTEMLERE ALTERNATİF OLABİLİR
Bugün birçok hastanede kullanılan robotik cerrahi sistemleri yüksek maliyetleri nedeniyle her sağlık kuruluşunun erişebileceği teknolojiler arasında yer almıyor. Araştırmada kullanılan insansı robotların daha düşük maliyetli olması ise özellikle küçük hastaneler ve sağlık hizmetlerine erişimin sınırlı olduğu bölgeler için önemli bir avantaj olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlar, genel amaçlı insansı robotların yalnızca ameliyatlarda değil, hastane içinde farklı görevlerde de kullanılabilecek esnek bir yapıya sahip olduğuna dikkat çekiyor. (Temsili görsel)
ÖNÜNDE AŞILMASI GEREKEN TEKNİK ENGELLER BULUNUYOR
Araştırma ekibi, sistemin önemli bir başarı ortaya koymasına rağmen çözülmesi gereken bazı teknik başlıkların bulunduğunu belirtiyor. Bunlar arasında:
- Ameliyat sırasında sık kalibrasyon ihtiyacı
- Robot kollarının hareket alanının sınırlı olması
- Veri iletimindeki gecikmenin azaltılması
- Otonom çalışma kapasitesinin geliştirilmesi
yer alıyor. (Temsili görsel)
