Masaya İYİ Parti'nin yerine HDP mi oturacak? Canlı yayında çarpıcı sözler: Protez siyaseti! Siyasi sis bulutu dağılıyor

HDP'nin Kemal Kılıçdaroğlu'na verdiği destekten rahatsız olan ve cumhurbaşkanlığı seçimini kazanamayacağını düşünen Meral Akşener 6'lı koalisyonu dağıttı.

BOŞ KALAN SANDALYEYE HDP TALİP

Akşener'in masadan kalkmasıyla boşalan sandalyeye ise HDP hiç olmadığı kadar talip. HDP Eş Genel Başkanı Mithat Sancar, Kılıçdaroğlu başta olmak üzere masanın diğer paydaşlarına mesaj gönderdi. Kulislere göre Sancar'ın açıklamaları açılan kontenjana biz girelim mesajı taşıyor.

Meral Akşener'siz 5'li masa bugün adayını duyuracak. Meral Akşener şimdi ne yapacak? 5'li masa İYİ Parti sonrası HDP ile mi yola devam edecek? 6'lı koalisyon aslında neden dağıldı? Masada HDP'ye kontenjan mı açıldı? Sabah Gazetesi Ankara Temsilcisi Okan Müderrisoğlu, Hukukçu Avukat Pınar Hacıbektaşoğlu, A Haber Ankara Temsilcisi Murat Akgün ve Gazeteci Murat Özer, A Haber canlı yayınında konu ile ilgili değerlendirmelerde bulundu.

İşte o açıklamalardan satır başları;

Sabah Gazetesi Ankara Temsilcisi Okan Müderrisoğlu: Siyaset ciddi bir iş. Türkiye Cumhurbaşkanlığı Türkiye'nin milli birliğini de temsil eden en ciddi iş. Dolayısıyla televizyon ekranından bir güzellik yarışmasına aday seçer gibi isim seçmek hakikatten hem siyasetin ciddiyetine hem muhalefete umut bağlayanlara hem de masayı dağıtıp sonrasına ilişkin B, C planı olmadığını ortaya koyan ama Türkiye'yi yönetecek siyaset iddiasında bulunanlara da yakışmıyor.

Bugün gelinen noktada özellikle muhalefete umut bağlayanlar bakımından büyük bir düş kırıklığıdır bu. Demokrasi açısından da çok düşündürücüdür.

SİS BULUTU DAĞILIYOR

İlk gün sıcaklığı geçtikten sonra yavaş yavaş süzülüyor. Toz duman dağılıyor gerçek manzarayı görüyorsunuz. Siyasi sis bulutu dağıldığında görünen manzarada birkaç detay var. Bunlardan birincisi güven boyutu. Daha doğrusu güvensizlik.

Öyle anlaşılıyor ki 6'lı masanın bir araya geliş deklarasyonu anayasa paketi açıklaması ve ortak mutabakat metni oluşturmasına kadar geçen süreç içinde kamuoyu bir tür siyasi cambazlık içinde yani cambazla oyun oynanırken arka tarafta büyük pazarlıklara ve güvensizliklere konu olmuş.

PROTEZ SİYASETİ

Benim tabirimle şimdi bir protez siyaseti var yani masanın bir ayağı kesildi şimdi oraya bir protez takma çabası var. Bu nedir? Bir Akşener'i masaya döndürme. An itibariyle Kemal Kılıçdaroğlu adaylıktan vazgeçmediğine ve ben değişmem dediğine göre. Çok şartlı ve masayı bir protezle ayakta tutmaya dönük bir yaklaşım.

İkincisi biz de adayımızı çıkarırız ve bakarız daha önceki taahhütlerimize bağlı olarak gevşek bağlarla yine biz bu masayla ilişkilerimizi sürdürürüz şeklinde bir deklarasyona dönüşebilir. Ama bunların hepsi şu an itibariyle muhtelif senaryolar ve varsayımlar. Elde somut bir gerçek Sayın Akşener çok ağır ifadelerle ve bir daha kolay kolay geri dönülemeyeceğini düşündüğümüz ifadelerle masadan çekildi.

CHP İLE HDP ARASINDA ORGANİK KURUMSAL İLİŞKİ

Pazarlık boyutunda Sayın Akşener'in daha önce söylediği biçimiyle bizi HDP üzerinden belli bir alana sıkıştırmaya çalışıyorlar şeklindeki ifadesi ve Sayın Bahçeli'nin de böyle bir denklemin içerisine sıkışmak durumunda değilsiniz gelin evinize dönün şeklindeki çağrısı.

Bugün anlıyoruz ki CHP'de HDP ile köprü kuran ve Kılıçdaroğlu adına müzakere yürüten ama eğer deşifre olursa arkadaşlar kendileri özel hukukları gereği konuşmuşlar bizi bağlayan bir şey yok diye hemen manevra yapılabilecek ama aslında bağlayıcı şekilde bakanlık pazarlığının dahi yapıldığı CHP ile HDP arasında organik kurumsal ilişki biçimi tesis edilmiş zaten bu çok şaşırtıcı değil bence. Ama Sayın Akşener'in buna da tepki verdiği söyleniyor.

KARŞILIKLI STRATEJİ SAVAŞLARI

Hukuçu Avukat Pınar Hacıbektaşoğlu: Türkiye böyle bir deprem felaketinin ortasında CHP Genel Merkezi ile İYİ Parti Genel Merkezi arasında karşılıklı strateji savaşlarına mahkum olmuş bir durumda. Bugün gelinen noktada şu bir gerçek biz başından beri Kemal Bey'in aday olamayacağını daha doğrusu masadan bir liderin aday olmayacağını söylüyordum bunun da gerekçesini izah ediyorduk çünkü burada İYİ Parti gibi CHP gibi artık Türkiye siyasetinde ana muhalefet olma konusunda büyük bir yarış içerisine girme potansiyelleri olan iki parti var.

Böyle iki partinin olduğu bir noktada hiçbir parti diğerine üstünlük sağlayacak bir hareketin oluşumuna izin vermez. Meral Hanım başından beri Kemal Bey'in kesinlikle adaylığına karşı çıkıyordu. Kemal Bey'in önüne kesmek adına devamlı suretle Mansur Bey'i söylüyorlardı gönlünde de Ekrem İmamoğlu vardı.

PANİK VE SİYASİ TECRÜBESİZLİK

İYİ Parti Meral Hanım'ın o sert çıkışından dolayı büyük bir yara aldı bana göre. Zaten oy oranları itibariyle ben yüzde 17'ler falan olduğunu hiçbir zaman düşünmedim. Açıklandı ama yüzde 11-12 seviyesinde olan oy potansiyeli vardı. Son aylarda bu gitgide düşüşe geçmişti. Meral Hanım hem bir panik havasında hem de biraz bana göre siyaseten bir tecrübesizlik ve eksiklik olarak görüyorum o Cuma günkü çıkışını.

"HDP AÇISINDAN BÜYÜK BİR RAHATLAMA OLDU"

Ben son tahlilde Meral Hanım'ın masaya Kemal Bey'in adaylığını kabul edecek şekilde geleceğini sanmıyorum. Kemal Bey'in de çekileceğini düşünmüyorum. Kemal Bey'in adaylığı kesinleşti artık. Geri dönüş mümkün değil. Kemal Bey'in adaylığı ile beraber HDP açısından büyük bir rahatlama oldu.

Aydınlık Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni İlker Yücel:

Büyükelçilik bağlantıları olduğunu FETÖ bağlantılı önemli isimlerin bulunduğu ve bu kişilerin Ergenekon ve Balyoz sürecinde tutuklanacak isimlere kadar tespit edildiğini bunları o dönem yargıda hakim olan FETÖ'cülere aktardığını kamuoyuna açıklamıştık. FETÖ temizlendi.

Bu karargah şu anda faaliyetine devam ediyor. Şu anda 6'lı masanın bir arada yürümesi gerektiği yönünde bir tazyik uyguluyor. Ankara'da faaliyet yöneten gizli karargah Akşener'e bu krizi çözeceksin 6'lı masa Biden'ın daha Biden'ın koltuğa oturmadan ilan ettiği iktidara ABD'nin ve Avrupa'nın dayatmalarına boyun eğecek bir iktidar planını sekteye uğratmayacaksınız deyip taraflara mesajını iletti. Bu karaghah kirli elini stadyumların içine kadar uzattı. Kargaşalık planları tertipliyor.

A Haber Ankara Temsilcisi Murat Akgün: Meral Akşener'in 6'lı masadan kalktığı andan beri Ankara'da siyaset baş döndürücü bir hızla gelişiyor. O kadar çok açıklama yapılıyor ki insanların bu sözleri duymadığını düşünüyorum. Meral Akşener gurur yapmayacağını ve masaya geri döneceğini söylüyor. İnsanlar geri dönüşün olacağın düşünüyor olabilir ama muhalefette ciddi bir kriz var ve dönüş mümkün değil. Kişisel düşünceme göre Meral Akşener 6'lı masanın millet iradesine uyarsa bunu yapacağını söylüyor. Akşener'e göre milletin iradesi İmamoğlu ya da Yavaş'ın aday olması. Peki bu mümkün mü? Değil çünkü Kemal Kılıçdaroğlu bu isimlerin görevlerine devam edeceğini söylüyor.

Kılıçdaroğlu bu yoldan dönüş yapar mı? Bu saatten sonra güvenirliliği noktasında sorun olur O yüzden böyle bir geri adım söz konusu değil. Meral Akşener ayrılma konuşmasını o kadar ağır yaptı ki; küçük hesaplardan, menfaatlerden, pazarlıklardan bahsetti. O kadar sert konuştu ki bu saatten sonra 1-2 gemi değil bütün donanmayı yakmış vaziyette. Meral Akşener bu ayrılık konuşmasını yaparken kafasında çoktan 6'lı masayı bitirmişti. Bunu anlamak için analiz gurusu olmaya gerek yok.

Masanın bugün 5'li olarak toplanması değiştirilemez bir gerçek. Meral Akşener'in dönüşünün söz konusu olmadığını düşünüyorum. Meral Akşener kendisini Yavaş ve İmamoğlu'nun adaylığına bağlıyor. Gurur yapmayacağını söylüyor ama 3. formül için bir için yol bırakmıyor. CHP tarafından gelen açıklamalar var. Bugün saatler 17'yi gösterdiğin 5'li masa tarafından Kemal Kılıçdaroğlu'nun adaylığı açıklanacak. CHP parti merkezinde de hazırlılar var. Bu kadar hazırlıktan sonra son anda bir değişiklik olması mümkün gözükmüyor. Meral Akşener istediği olmadığı zaman masadan kalktı. Aday konusunu son ana bırakmak büyük hataydı ve işte bunun bedeli ödeniyor.

Akşam Yazarı Murat Özer: Meral Akşener aslında başından beri Kemal Kılıçdaroğlu'nun adaylığına itiraz ediyordu. 1,5 yıldır bizim gördüğümüz bu ve aday olmaması için elinden ne gelirse bunu yaptı. Genel Başkan Yardımcıları düzeyinde konuştular. Hatta Kemal Kılıçdaroğlu'nun mezhebini bile bu işlere karıştırdılar. Asla olmaması gerektiğini söylediler.

Ama Kemal Kılıçdaroğlu da başından itibaren Yavaş ve İmamoğlu'nun asla aday gösterilmeyeceğini söyledi. Her iki tarafta meselenin büyün boyutlarıyla farkındaydı. 'Kemal Kılıçdaroğlu bize dayatılınca masadan kalktı' lafı artık havada kalıyor.

Aslında Meral Akşener'in FOX TV ekranlarında CHP'nin kurmaylarına 'gerizekalı' derken aslında kimi kast ettiği çok konuşuldu. Artık kimi işaret ettiğini biliyoruz çünkü masadan kalkarken 'ölümle sıtma arasında bırakıyorlar' dedi. Burada sıtma mikrobunun kim olduğunu kendisi 13 aydır toplantı yaptıkları, beraber yemek yedikleri ve 2 bin 500 kişilik programlar hazırladığı kişiye dedi bunu. Daha önce de gerizekalı demişti. İşler bu noktaya gelmiş durumda.

"HDP DE O MASAYA OTURACAK"

Bu saatten sonra 5'li koalisyondan bahsetmenin mümkün olduğunu düşünmüyorum. Millet İttifakı'nın artık kaldığını düşünmüyorum. Artık 5 liderden bahsetmek mümkün değil. Kemal Kılıçdaroğlu bunu adını koydu. Artık orası Kılıçdaroğlu sofrası. Oraya küçük sol marjinal gruplar oturacak ve hatta HDP de o masaya oturacak.

"İLK DEFA O GÜN DUYMUŞ"

Gazeteci Hakkı Öcal: İddiaya göre Sayın Akşener'e hiç kimse gelip de Kemal Bey aday olmak istiyor bizim de parti olarak onu desteklememiz dememiz. Bunu ilk defa o gün Demokrat Parti liderinin ağzından duymuş Sayın Akşener. Bu inanılması güç bir şey.

Eğer böyle bile olsa yani kendisine resmi olarak söylenmemiş bile olsa şunu bilmesi lazım Akşener'in gazeteler yazıyor, liderler bunu ifade ediyorlar sadece İmamoğlu'nun bağımsız bir şekilde aday olabilirmiş gibi politika yapmasına bakarak ve onun bir takım anketlerle Sayın Kılıçdaroğlu'ndan daha önde görülmesine bakarak hareket etmesi Sayın Akşener'in bir kere daha çok acemi bir siyasetçi olduğunu gösterdi.

Eğer böyle bile olsa yani kendisine resmi olarak söylenmemiş bile olsa şunu bilmesi lazım Akşener'in gazeteler yazıyor, liderler bunu ifade ediyorlar sadece İmamoğlu'nun bağımsız bir şekilde aday olabilirmiş gibi politika yapmasına bakarak ve onun bir takım anketlerle Sayın Kılıçdaroğlu'ndan daha önde görülmesine bakarak hareket etmesi Sayın Akşener'in bir kere daha çok acemi bir siyasetçi olduğunu gösterdi.

Egosu çok yüksek, çok kırılgan. Siyaset böyle bir şey değil siyaset uzlaşma demektir.

Bir de şu var bunu da hesaba katmalı. Belki Sayın Akşener, Kılıçdaroğlu kazanamaz diye değil kazanmasın istiyor. Yani Kılıçdaroğlu'nu cumhurbaşkanı olarak görmek istemiyor. Belki olursa bizimle anlaşmaz uzlaşmaz konuşmaz diye düşünüyor.

Ama bundan sonra ne olur? İki belediye başkanını da Mansur Yavaş ve Ekrem İmamoğlu'nu mahvetti Sayın Meral Akşener. Onlar artık aday falan olamazlar. Olsalar da kazanamazlar. Çünkü Kılıçdaroğlu'na karşı aday olmuş olacaklar.

İkinci tura kalırsa seçim şöyle bir senaryo düşünelim, Kılıçdaroğlu ve İmamoğlu katıldılar ve Kılıçdaroğlu daha fazla oy alarak ikinci tura kaldı o zaman herkes bu muhalefet cephesindeki herkes Kılıçdaroğlu'na döner ve onu kazandırır diye bir senaryo var kafalarında.

Zannediyorum birinci turda iş bitecek. Çünkü bu ayrım görüldüğü gibi susmadı iki taraf da birbirlerini suçlayan ve çatlağı daha da büyüten onarmak uzlaşmak şöyle dursun çatlağı daha da büyüten araya kan davası sokacak konuşmalar yapıyorlar.

Zaten bir televizyonda eski CHP'li gazeteciler isim vermek istemiyorum ama herkes tanıyor kendisini Akşener'i savunmaya bile başladılar. Parti içindeki ayrım bile oraya yansımaya başladı.

"EGO YOLCULUĞUNUN SONU BEN ADAYIM DEMESİDİR"

Bilemiyorum. Tek alternatif Sayın Akşener'in bu ego yolculuğunun sonunda ben adayım demesidir. İşte o da yüzde 7, yüzde 8 bir oy alır gibime geliyor.

AKŞENER'İN B PLANI BU MU?

Tabii, bu işin mantıki uzantısı buraya gidiyor. Siz aday olsunlar diye hem İmamoğlu'na hem Yavaş'ı mahvettiniz. Geriye kendi adaylığınızdan başka hiçbir şey kalmıyor.

KAPIYI ÇARPARAK ÇIKTI

İkna edebilirim diye düşündüğünüz zaman çıkıp bu konuşmayı yapmazsınız. Bir kapı bırakırsınız. Siyasette ve iş dünyasında çıktığınız kapıyı çarparak çıkmak daima çok tehlikelidir. Sayın Akşener kapıyı çarparak çıktı. Şimdi oraya geri girmesinin bir tek şartı var Sayın Kılıçdaroğlu'nun adaylıktan vazgeçmesi ve dördüncü bir ismin ortaya sürülmesi. Siyasette her an her şey mümkün.

Sayın Kılıçdaroğlu çok esnek bir siyasetçi ve büyük bir ihtimal görmüyorum ama eğer ikna olursa o adayın kazanacağına dair ki bugün bazı anketlerde buna benzer rakamlar vardı bazı sitelerde yer aldı, olabilir o yola da gidebilirler. Tekrar uzlaşalım birlik olsun falan diye.

MASA TEKRAR TOPLANABİLİR Mİ?

Dolayısıyla İmamoğlu'nun Akşener'le yapacağı görüşmeden ziyade benim gözüm bugün Kılıçdaroğlu ile yapılacak görüşmelerde olur. Ben asıl açıklamanın oradan gelmesini bekliyorum. Yoksa öbür tarafta kapılar kapandı çarpıldı hakaretler edildi yollarına gidecekler. Sayın Akşener'in birkaç güne kadar adaylığını açıklaması gerekecek. Ama Kılıçdaroğlu kendisinden beklenmeyen bir şekilde adaylıktan vazgeçerse masa tekrar toplanabilir.

İYİ PARTİ YERİNE HDP Mİ?

Bütün bu mesele zaten HDP yüzünden çıkıyor veya onun için çıkıyor. Bu masayı harekete geçiren düğmeye basan siyasi görüş ABD'den gelmişti Biden aday adayıyken daha partinin adayı bile değilken New York Times Gazetesi'nin yazı işleri kurulu ile uzun bir toplantı yaptı ve o toplantıda Türkiye ile ilgili sorulara cevap verirken Türkiye'de Recep Tayyip Erdoğan, Kürtleri siyaset dışı bıraktı tekrar siyasetin içine çekebilmek ve onları Türkiye'deki siyasal oyunun tekrar bir parçası haline getirebilmek için oradaki dostlarımızla paydaşlarımızla konuşuyoruz onları güçlendirmemiz gerekir dedi.

Şimdi bu kadar açık bir girizgahtan sonra siz bir masa kurduysanız herkese etrafa çağırmışsanız HDP bu masanın doğal bir üyesidir ve bu masanın bir tek amacı vardır. Türkiye tekrar belirli bir yöne doğru giden siyaseti canlandırmak. Bunun için ortaya çok teyit edilmedi ama örnekleri de çıktı HDP ile CHP'li bazı uzmanların arasında bir anayasa taslağı konuşuldu. Bazı liderlerin demeçlerinden de anladık ki ortada bir yeniden federasyon lafı dolaşıyor. Yani federatif bir yapı Türkiye'ye gelse özellikle tırnak içinde mahalli idareler, merkezi idarenin karşısında özerk hale gelse falan bu laflar konuşuldu. Bu lafların sonucu olarak ortaya çıkacak olan siyasal süreçten bahsediyoruz. Bu sürecin yıkılmasından bahsediyoruz.

Yabancı basında başlıklardan çoğu muhalefet koalisyonu çöktü diye değil, Erdoğan'a karşı koalisyon çöktü tarzında. Bu koalisyonun bir tek şeyi var. Muhalefete kazandırmak falan değil Erdoğan'a kaybettirmek.

Amaçları bir fikri bir lideri bir yönetimi iş başına getirmek değil. Erdoğan'ı yönetimden uzaklaştırmak.

BBP Genel Başkan Yardımcısı Ahmet Yelis: Sürecin buraya geleceği 1,5 yıl önce başlamış olan 6'lı masa toplantılarının il gününden bu yana zaten belliydi. İki önde gelen parti CHP ve İYİ Parti birbirlerinin liderliğini aynı zamanda cumhurbaşkanlığı adaylığını kabul etmeyeceği noktasında bir iç yarış içerisine girmişlerdi. Özellikle Sayın Akşener bu konuda daha netti. Kendisi parlamenter sisteme geçmenin önceleneceğini ve kendisinin de orada başbakan olacağını bu sistemle yönetime karşı olduğunu ve bir an önce seçimleri kazanıp gerekirse anayasal çoğunluğu da elde edip parlamenter sisteme dönme üzerine bir strateji oluşturmuştu.

Vakti ötelemeye çalıştılar ama artık seçim de gelip dayanınca Sayın Cumhurbaşkanımız da 14 Mayıs'ta seçim olacağını açık ve net olarak ortaya koyduğunda da işin son noktası geldi ve burada da yapılan son toplantıda herkesin bildiği gibi işin nihayetine gelindi. Akşener'in baya sert bir açıklamasıyla da 6'lı masanın içinden çekildiğini ve diğer kalan bileşenler de Kılıçdaroğlu'na desteklerini ifade ederek bugüne geldiler.

Hem İYİ Parti hem CHP ve diğer bileşenleri toplantı üstüne toplantı yapıyorlar.

SİYASAL DEHŞET DENGESİ OLDU

Sabah Gazetesi Ankara Temsilcisi Okan Müderrisoğlu: Öncelikle merhum Demirel'in siyasette 24 saat uzun 1 hafta kısadır sözü hala geçerli. İkincisi ortada bir siyasal dehşet dengesi oldu. Çok ciddi bir güven problemi olduğu, tarafların aslında zaman zaman bir araya geldiğinde bu konuları üstü kapalı konuşup son ana kadar bırakıp artık geri dönülemez noktada birbirlerini tavize zorlayacakları veya blöfü karşı tarafın görüp göremeyeceği konusunda bir ince hesaba girdikleri anlaşılıyor.

Ben Sayın Akşener'in sadece iki belediye başkanının ismini ileri sürdüğü ve Sayın Kılıçdaroğlu'nun ona göre adaylık dayatması nedeniyle masayı dağıtmış olabileceğini çok güçlü bir seçenek olarak da görmüyorum. Bu bir neden olabilir ama bütün neden bu olamaz.

MASANIN İÇİNDE FALA FAY HATLARI VAR

Yan tarafta hep bekleyen bir HDP vardı. Bu noktadan sonra CHP artı HDP ittifakında ve aynı zamanda kuruluşundan bu güne siyasal performansı itibariyle sınırlı kalan diğer partiler bakımından Deva ve Gelecek partisi bakımından onlar da umudunu bütünüyle Kılıçdaroğlu'na bağlamış durumdalar. Masanın içinde hala fay hatları var.

"DEHŞET SENARYOSUNUN FRAGMANI"

Gazeteci Murat Özer: Aslında bütün milletimiz son 24 saatte bir fragman izledi. Bir dehşet senaryosunun fragmanı. Eğer bu kişiler bu söz konusu Türkiye'de umudun sesi olduğunu iddia eden aydınlık bir Türkiye vaadiyle ortaya çıkanların hükümet kuranların hükümet kurmaları halinde nasıl bir Türkiye'nin bizi beklediğini çok net bir şekilde gösterdiler.

DANIŞIKLI DÖVÜŞ MÜ?

Ben danışıklı dövüş olduğunu düşünmüyorum. Şu anda Sayın Akşener ile Kılıçdaroğlu arasındaki kavganın sadece onlar arasında ibaret olmadığını iki siyasi partinin iki ideolojinin birlikte büyük bir çatışma içerisinde girdiğini çok net bir şekilde görebiliyoruz. Hepsi birden çökmüştür. Bu enkazın altında hepsi birlikte kalmışlardır.

6'LI KOALİSYON SEÇİMDEN ÖNCE DAĞILDI

A Haber Ankara Temsilcisi Murat Akgün: Dün itibariyle 6'lı masa olarak bilinen oluşum artık bu açıklamaların ardından sona erdi. Birçok kimsenin tabiriyle masa artık dağılmış vaziyette. Eğer devam edecekse bu saatten sonra 5'li masa olarak devam edecek. Sayın Meral Akşener ve İYİ Parti bu masadan kalktıklarını bu masayla artık bir arada olmayacaklarını biraz evvelki açıklamalarıyla net bir şekilde bütün kamuoyuyla paylaştılar.