Karadeniz’de savaş sesleri! A Haber dünyanın gözünü çevirdiği noktada

Rusya, Ukrayna ile gerginliğin zirve yaptığı süreçte tansiyonu yükseltecek bir adım attı. Rus lider Putin ayrılıkçı bölgeler Donetsk ve Luhansk'ın bağımsızlığını tanıdı. Kararın ardından birkaç saat sonra Rus liderin Donetsk ve Luhansk'ta 'Barış gücü' operasyonları için talimat verdiği duyuruldu. Bölgede tansiyon yükseldi.

Peki son durum ne? Ukrayna yeni güne nasıl uyandı? Günlerdir dünyanın gözünü çevirdiği sıcak noktada gelişmeleri anbean takip eden A Haber Programlar Şefi Emine Kavasoğlu, son durumu aktardı.

İşte o açıklamalardan satır başları;

İKİ FARKLI ÜLKEYLE UYANDI

Gece boyunca Ukrayna sokakları Mariupol sokaklarında sessizlik hakimdi ama tabii ki artık yeni bir güne Ukrayna kendi sınırları içerisinde iki farklı ülkeyle uyandı. Bağımsızlığı tanınan iki farklı ülkeyle uyandı.

EN ÜST SEVİYEYE ÇIKARILDI

Sabah saatlerinde hareketliliğin biraz daha artmış olduğunu söyleyebiliriz. Askeri kontrol noktalarındaki hareketlilik ve güvenlik tedbirleri en üst seviyeye çıkarılmış durumda. Kilometrelerce uzayan kuyruklar başlamış durumda.

Peki neler olacak neler yaşanacak? Dünyanın gözü kulağı artık buraya çevrildi. Dün tarihi karar açıklandı. Luhansk ve Donetsk'i tanıma kararının açıklamasının hemen ardından Rusya Devlet Başkanı Putin bir kararnameye imza attı Rus ordusu Ukrayna'nın doğusunda bağımsızlığını ilan eden bölgelere barış koruma gücü olarak girdi. Zira artık Ukrayna'nın tanımadığı bu iki devletin topraklarında Rus askerinin de olduğunu söyleyelim. Zelenskiy, Rusya'nın müzakere formatını yok ettiğini söyledi ve toprak bütünlüğü ve egemenlik ihlali olarak tanımladı.

ABD'NİN YAPTIRIM KARARI NASIL YANKILANDI?

Bugün yaptırımların gelmesi bekleniyor. İlk yaptırım açıklaması ABD'den gelmişti ama hemen şunu söyleyelim ABD'nin yapmış olduğu açıklama aslında kimseyi de mutlu etmedi. Zaten o iki bölgenin Batı ile ticari ilişkileri yoktu. Bu karar tepkiyle karşılandı.

DONBAS'TA TOP ATIŞI SESLERİ

Çatışmaların artık hız kazandığını söyleyelim. Bir askeri araç daha sınır kapısından öteye doğru gitmek için hareket halinde. Kısa süre önce bizim bulunduğumuz noktadan ardı ardına 5 topçu bataryası ateşlendi.

Ukrayna tarafından top atışları gerçekleştirildi. Ardı ardına açıklamalar da gelmeye devam ediyor.

Batı hangi yaptırımlar uygulanacak? Bu yaptırımlar sonuç verir mi? Avrupa'nın yaptırım kararına Rusya nasıl yanıt verir? NATO yaşanan krize dahil olur mu? Putin'in bundan sonraki planı ne? Türkiye, Ukrayna – Rusya krizinin neresinde? Kriz savaşa dönüşür mü? Uluslararası İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın, Askeri Stratejist ve Güvenlik Uzmanı Coşkun Başbuğ ve Stratejist ve Güvenlik Uzmanı İbrahim Keleş, A Haber'de konuyla ilgili çarpıcı değerlendirmelerde bulundu.

İşte o açıklamalardan satır başları;

Uluslararası İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın: Rusya'nın işgale başladığını çok net bir biçimde görüyoruz. Orada 8.5 milyon Rus yaşıyor, bu tamam. Siz daha önce orayı tanıdınız büyükelçi atadınız. Bu tanımanın arkasında garantör devletler de var.

Ukrayna'daki nükleer silahlar Rusya'ya verilince Ruslar sesini çıkarmamıştı. Bir devletin topraklarının nasıl işgal edildiğini net bir biçimde görüyoruz.

Belarus sınırına asker yığdılar. Devletler hukukuna göre Kiev'in alınması demek bütün Ukrayna'nın alınması demek. Sovyet anayasasına göre siz orayı tanıdınız oraya büyükelçi atadınız. Bu tanımanın arkasında garantör bir devlet var. Ukrayna'daki nükleer silahlar Rusya'ya verilince Rusya sesini çıkarmadı.

RUSYA - UKRAYNA KRİZİ TÜRKİYE'Yİ NASIL ETKİLER?

Başkan Erdoğan kimsenin yapmadığını yaptı. "Biz Karadeniz'de acı istemiyoruz" dedi. Zelenskiy seçilmiş bir devlet başkanıdır. Putin, "Ben onu tanımıyorum" diyor. Bu doğru değil. Türkiye'nin masaya getirdiği teklif Minsk'in konuşulmasıydı. Ankara, burada itidalli duruyor. Türkiye'ye olumsuz bir etkisi olacağını düşünmüyorum.

"RUSYA BATI'YI VE ABD'Yİ TOKATLADI"

Askeri Stratejist ve Güvenlik Uzmanı Coşkun Başbuğ: ABD dahil hepsini tokatladı. Yapılanı tasvip etmiyoruz neticede bir işgal ama dışarıdan bir değerlendirmeyle tarafsız bir gözle bakılması gerekiyorsa burada ABD'nin ve Batı'nın almış olduğu ciddi bir hasar var itibar kaybı anlamında. Rusya'nın da bana göre elde ettiği önemli kazançlar var. İşgali legalleştirmek isteyen bir Rusya ve ona karşı da sözde bir blok oluşturmaya çalışan Batı cephesi vardı.

BUNU DURDURACAK TEK ÜLKE TÜRKİYE

İnşallah daha da tırmanmadan bir savaşa dönüşmeden tansiyon düşer. Bütün dünya net olarak anladı ki eğer burada tansiyon düşecekse burada iyi olumlu yönde bir takım gelişmeler yaşanacaksa bu Türkiye'nin katılımıyla olacak süreç. Ukrayna, Rusya diğer devletler de biliyor ki ikircikli yüzü olmayan tarafsız olan adil olan hukuk neyse onu uygulayan ve herkese de eşit mesafede olan tek ülke Türkiye. Ezcümle ipiyle kuyuya inilecek tek ülke Türkiye. Dolayısıyla Ukrayna da Rusya da bana göre işi masada çözmenin gayreti içerisinde ve ikisinin de gönlündeki aslan Türkiye. Bunu durduracak tek ülkeyiz.

3. DÜNYA SAVAŞI ÇIKAR MI?

Rusya'nın karşısında bir güç olsa ihtimal var ama şu an ben geceki bütün gelişmeleri yakından takip ettim yapılan bütün açıklamalar ucu açık yuvarlak cümleler. ABD asker gönderiyor ama savaşacak asker göndermiyor.

Stratejist ve Güvenlik Uzmanı İbrahim Keleş: Rusya strateji olarak zamanlama olarak kendine göre çok isabetli bir zamanda yaptı bunu. ABD'nin Rusya'ya karşı herhangi bir yaptırımı pek mümkün değil. Rusya'yı yolu veren aslında ABD'ydi.

TAARRUZ KADEMESİNDE

ltınbaş Üniverstesi Öğretim Üyesi Dr. Eray Güçlüer: Krizin başlangıcı nasıl oldu diye baktığımızda Rusya, Ukrayna sınırına 4 ordu getirdi. 4 Rus ordusu var şu anda. Rus ordusu şu an Ukrayna sınırında konuşlanmış durumda. Bunlar birinci kademede taarruz kademesinde, savunma değil özellikle onu vurguluyorum. Bu da yetmedi Sibirya'daki Rus askeri gücünün, Rus Savunma Bakanlığı'nın stratejik ihtiyatı durumundaki iki orduyu da güneye indirdi.

İŞGAL EDECEK GÜÇTE AMA EDER Mİ?

Bu taarruz kademesindeki 4 orduya ilaveten bunları takviye edecek 2 ordu toplam 6 orduluk bir güç yığdı buraya. Bu gücün bir bölümünü de Belarus'a aktardılar. Bu askeri anlamda şu anlama gelir Rusya Ukrayna'yı işgal edecek bir askeri gücü yığdı mı buraya evet yığdı. İşgal edecek mi? Hayır. Ben buna topyekun bir harple bir işgale girişeceğini düşünmüyorum. Bunun 3 tane ana sebebi var.

SERVİS EDİLEN HAREKAT

Bu yapılan yığınaklanma nasıl bir harekat planı bize gösterir dersek insanlara servis edilen harekat planı işte 2 mihverden doğudan batıya, bir mihverden kuzeyden güneye ve muhtemelen bunların birleşecekleri yer Kiev bölgesi olacak şekilde bu taarruzla bu bölgeyi ele geçirmek şeklinde bize dikte ediyor gösteriyor kağıt üzerinde.

NEDEN İŞGAL EDEMEZ? İŞTE 3 NEDEN

Ama bunu yapamaz. Bir ekonomik olarak topyekun bir harbi uzun süre devam ettirecek Rus ekonomisi buna dayanamaz. Rus ekonomisinden enerji ve silahı çıkarırsanız geride bir şey kalmaz. Olası bir çatışma iki şekilde olabilir ya kısa süreli olur ya da düşük yoğunluklu çatışmalar şeklinde olur. Sınır çatışmaları devam eder.

"BATAKLIK OLUR"

İkincisi işgal edebilir ama kontrol edemez. Kontrol edemediğiniz bir alan size bataklık olur.

"SARMALIN İÇİNE GİRER"

Üçüncüsü de eğer buraya 6 orduyla girerseniz öyle bir sarmalın içine girersiniz ki altı ordu yerine bu sefer 16 ordu oraya göndermek zorunda kalırsınız. Neden? Çünkü buraya giren kuvvetlerin karşılarında NATO askeri yok. Gel diyor aslında.

HİBRİT SAVAŞ MI?

Bu gerilla tarzı hibrit savaşı bertaraf edebilmek için Ruslar ok daha büyük askeri güç yığmak zorunda kalırlar. Bu sefer enerjilerini tüketecek çok daha büyük bir sarmalın içerisine girerler. Orta vadede Rusya enerjisini burada tüketir ve yalnızlaşır.

ABD BUNU İSTİYOR

Zaten onu bekliyorlar. Girsin daha geniş kapsamlı izolasyonlarla tedbirlerle Rusya'nın gücünü burada tüketmesini sağlayalım. Ne olsun? Nihayetinde dizayn edilebilir bir ülke haline gelir Rusya. Rus devlet adamlarının ben bunu gördüğünü düşünüyorum. Zaten girecek olsalardı bu kadar şeyi yığmışlarsa girerlerdi.

Peki ne yapmaya çalışıyorlar? Soğuk Savaş yıllarının mantığıyla askeri gücünü dolaylı stratejinin caydırıcı stratejinin bir parçası olarak buraya yığmak suretiyle NATO'nun Ukrayna'ya girmesini engellemek. Rusya'nın yapmak istediği şey NATO ile arasına mesafe bırakmak. Rusya'nın kırmızı çizgisi.

"RUSYA BUNU BİLİYOR"

Buraya girdiği andan itibaren ABD'nin Afganistan'da Orta Doğu'da ve Afrika'daki kontrol edilemeyen alanlarda ürettiği silahlı grupları Rusya'nın karşısına çıkaracak burasını bir bataklığa dönüştürecek Rusya bunu biliyor.

"KONTROLLÜ ÇATIŞMALAR VAR"

Aydın Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Filiz Katman: Ortada bir kriz yönetimi olduğu çok aşikar ve kontrollü bir şekilde süreç yürütülüyor. Bir yandan müzakere edilen bir belge olduğu ifadesi var tam metin henüz basına açıklanmamış olsa bile. ABD ile Rusya arasında müzakere edilen bir metin olduğu söyleniyor. Bu metinde taraflar aslında karşı tarafa kendi istekleri yönünde sınırlarını genişletebilmek için bu askeri güç kullanma tehdidini kullanıyorlar. Sadece çatışma boyutunda kalıyor. Savaş ifadesi yerine çatışmada kalıyor. Kontrollü çatışmalar var.