Yargıtay'dan tazminat müjdesi! Kreş açmayan işveren...

Yargıtay, anneleri ilgilendiren önemli bir karara imza attı. Kararla, işverenin kreş açma yükümlülüğünü yerine getirmemesinin işçi tarafından haklı fesih sebebi olduğuna, işçinin tazminatını alması gerektiğine hükmetti.

Bir özel bankada çalışan kadın işçi, doğum izni sebebiyle ara verdiği işine dönmek istedi.

Anne, banka idaresine kreş olmadığı için ihtarname çekti. Ancak banka çözüm bulmadı. Kreş yüzünden iş akdini fesheden bankacı kadın, ikinci şoku tazminat alamayınca yaşadı.

İş mahkemesinin yolunu tutan anne, davalı şirkette binleri aşan çalışan bulunmasına rağmen kreş ve bakım evinin olmadığını söyledi.

Davacı, işverene ihtarname ile kreş temin etme yükümlülüğünü hatırlatarak aksi halde iş akdini feshedeceğini ihbar ettiğini, bankanın istifa sayıp işten çıkardığını ileri sürdü.

Davacı, kıdem ve ihbar tazminatı alacağını talep etti. Mahkeme, davayı reddetti. Karar temyiz edildi 'İçtihat metni' niteliğinde bir karara imza atan Yargıtay 9. Hukuk Dairesi ise bankacıyı haklı buldu.

Daire, 14 Temmuz 2004 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 25522 sayılı Gebe veya Emziren Kadınların Çalıştırılma Şartlarıyla Emzirme Odaları ve Çocuk Bakım Yurtlarına Dair Yönetmelik'e atıfta bulundu.

Yönetmeliğe göre, işverenin belediye ve mücavir alan sınırları içinde bulunan tüm işyerlerinde, yaşları ve medeni halleri ne olursa olsun, toplam 150'den çok kadın çalışanı olması halinde, 0-6 yaşındaki çocukların bırakılması, bakımı ve emziren çalışanların çocuklarını emzirmeleri için işveren tarafından, çalışma yerlerinden ayrı ve işyerine yakın belirli şartları taşıyan bir yurdun kurulmasının mecburi olduğu hatırlatıldı.

Kararda şöyle denildi: "Davacı ihtarname ile işverene bu yükümlülüğünün gereği işyerinde kreş açılması gerektiği, aksi takdirde iş sözleşmesini feshedeceği ihtarında bulunmuş, işveren ise böyle bir yükümlülüğünün bulunmadığını, davacının ihtarnamesinin istifa beyanı olarak kabul edileceğini bildirmiştir.

Davacının izninin bittiği tarihte işe başlamak istediği, işverenin davacıyı istifa ettiği gerekçesiyle işe başlatmadığı davacı tanığının ifadesinden anlaşılmaktadır. Düzenleme gereği işverenin kreş açma mecburiyeti bulunmakta olup, bu yükümlülüğünü yerine getirmeyen işveren karşısında işçinin iş sözleşmesini haklı sebeple fesih hakkı bulunmaktadır.

Davacı işe gelerek çalışma isteğini ve sözleşmesini feshetme iradesinin bulunmadığını göstermiş, işveren tarafından davacının çalışmasına izin verilmemiş olup, bu nedenle işverenin iş sözleşmesini feshettiğinin kabul edilmesi gerekir. Kıdem ve ihbar tazminatına hükmedilmesi gerekirken, bu taleplerin reddi hatalıdır."

FARUK ERDEM SORULARINIZI CEVAPLIYOR - TAKVİM'E SORUN

ekonomi@takvim.com.tr

Özel bir şirkette çalışıyorum. Günlük 11, aylık 198 saat çalışıyorum. Her ay 3-4 saat arası mesai ödeniyor. Bu da 195 saati geçtiğim için oluyor. Anlayamadığım bir hesaplama şekli var. Mesela resmi tatillerde çalışıyorsam, 11 saat üzerinden yatması gereken mesai, 7.5 saat üzerinden hesaplanıyor. Bunun sebebi de resmi tatiller fazla mesai olduğu için 7.5 saatin karşılığının normal 11 saate denk geliyor olmasıymış. Örneğin; normal bir günde 11 saatin karşılığı 100 TL, bayramda çalışıyorsam tekrar 100 yani 200 TL ilgili gün için ödeniyor. Fakat bayramda 11 saat çalışıyorum, mola yemek ile birlikte 12 saat. Bu durumun sebebi nedir? (İsmi saklı)

Mesai yapan çalışanların ödemeleri hesaplanırken iki farklı durum ortaya çıkıyor. Eğer resmi tatillerde yani dini ve milli bayramlarda çalışmışsanız 7.5 saatlik mesainiz karşılığında ayrıca bir yevmiye daha alıyorsunuz. Eğer resmi tatilde fazla çalışma yaptıysanız ve haftalık 45 saatlik çalışma süresini aşan kısım olmuşsa bu kısım için de ayrıca saat ücretinin yüzde 50'sini alırsınız.

BELGEYİ SAKLAYIN

28 yıldır aynı şirkette çalışıyorum, net maaşım 9 bin 500 lira. Ayrıca primlerimiz oluyor, fakat resmi maaşım brüt 3300 lira. Elimde kullandığım krediler ve maaş yazısı var. Hakkımı nasıl ararım? Hüseyin AYÖZEN

Eğer gerçek maaşınız bordronuzda gösterilmiyor ve SGK'ya eksik bildiriliyorsa, işvereniniz hem sizin geleceğinizi çalıyor, hem de devletten vergi prim kaçırıyor demektir. Siz ileride emekli maaşını düşük alırsınız, tazminatınız düşer, SGK'dan alacağınız paralar hep düşük olur. Elinizdeki belgeleri saklayın, işten çıktığınızda gerçek maaşınızı ispatlarsınız. Şu an işten ayrılmak isterseniz haklı fesih ile tazminatınızı alma hakkınız da bulunuyor.

ekonomi@takvim.com.tr