Emekli maaşı yükseltilebilir mi? Emekli maaşı artırmak için neler yapılmalı? Emekli maaşı nasıl hesaplanır?

Emeklilik, üretim ekonomisine katkı veren tüm işçilerin hayali. Çalışanlar emekli olmak için yaş ve prim şartını doldurmalı. Türkiye'de birçok kişi prim eksiğini tamamlıyor ancak yaş şartına takılıyor. Emekli aylığı almak için yaş şartını tamamlamaya çalışan işçiler bu sürede çalışmaya devam ediyor. Prim ödemesi devam eden binlerce kişi emekli maaşının düşmesinden endişeleniyor. Peki emekli maaşı yükseltilebilir mi? Emekli maaşı artırmak için neler yapılmalı? Emekli maaşı nasıl hesaplanır? Prim günü dolduktan sonra çalışılırsa emekli maaşı düşer mi? İşte detaylar...

PRİM GÜNÜ DOLDUKTAN SONRA ÇALIŞANLARIN EMEKLİ MAAŞI DÜŞER Mİ?

Çalıştıkça emekli aylığının düşmesi, her kişinin kendi özel durumuna göre değişir. Genel olarak şunu söylemek mümkün: Daha önceki dönemlerde SGK'ya bildirilen prime esas kazançlar yüksek, prim süresini doldurduktan sonraki dönemde bildirilenler düşük ise örneğin asgari ücret üzerinden yatırılıyorsa emekli aylığı düşer.

Ama, primleriniz 2002'den beri zaten asgari ücret veya ona yakın seviyede yatırılıyorsa, prim gününüzü doldurduktan sonra da asgari ücret üzerinden prim yatırmanız emekli aylığını daha fazla düşürmez. Elbette, priminizi asgari ücret değil de bunun iki katı kazanç üzerinden yatırma imkânınız varsa emekli aylığınız daha fazla artar.

Diğer taraftan, prim gününü doldurduktan sonra da prim yatırmaya devam etmeniz, aylık bağlama oranınızı her yıl 2 puan artıracağı için emekli aylığınız buna bağlı olarak yükselir.

1261 FORMÜLÜ

Emeklilik tarihlerinden önceki son 7 yılın yarısından bir fazla olan 1261 gün çalışma hangi statüde gerçekleşmişse o statüden emekli olunur. Dolayısıyla 10 yıl Bağ-Kur'lu olarak çalışmış olsanız bile emekliliğinize 1261 gün kala SSK'lı olarak çalışmaya başlarsanız bu kurumdan emekli olabilirsiniz. Böylece Bağ-Kur'a göre daha yüksek maaş alma imkanınız doğar. Ayrıca daha erken maaşa kavuşursunuz. Buradaki 7 yıl geriye doğru takvim olarak değil sigortalı geçen 7 yıl olarak anlaşılmalı.

EŞİTLİK OLURSA
Yani 2000 ile 2004 yılları arasında çalışan biri daha sonra 2014 ile 2017 arasında 3 yıl daha çalışmışsa 7 yıl 2000'den başlıyor. Dolayısıyla bu 7 yıllık sigortalılık süresinde hangi kurumdan daha fazla çalışılmışsa yani 1261 gün hangi kurumda geçmişse o statüden emekli olunuyor. Eşitlik halinde ise son kuruma bakılıyor. 1 Ekim 2008 sonrasında sigortalı olanlarınsa tüm çalışma hayatına bakılıyor ve hangi kurumdan daha fazla prim ödenmişse orası emekliliği belirliyor.

ERKEN BAĞLANIR
Bir örnekle açıklayalım: Bay A 10.05.1992'de Bağ-Kur'lu olarak çalışmaya başladı. Bay A için emeklilik şartları 9000 gün (25 yıl) prim ödemek ve 53 yaşını tamamlamak. Bay A, eğer son 1261 günde Bağ-Kur yerine SSK'lı olursa bu kez ödeyeceği prim günü 5600'e düşecek ve daha erken emekli olacak. Eğer yaşı da müsaitse emekli olup 9.5 yıl daha fazla maaş alacak, üstelik maaşı Bağ-Kur emeklisine göre daha yüksek olacak.

SSK VE BAĞKUR EMEKLİ MAAŞI ÇİFT MAAŞ NASIL ALINIR? KİMLER ÇİFTE EMEKLİ MAAŞI ALABİLİR?

Anne-babanın ölümünün 30 Eylül 2008 sonrası olması halinde;

✔ Her ikisi de SSK'lı ise yüksek aylığın tamamı, düşük aylığın da yarısı bağlanır.

✔ Her ikisi Bağkurlu ise yüksek aylığın tamamı, düşük aylığın yarısı ödenir.

✔ Her ikisi Emekli Sandığı'na tabi ise yüksek olan maaş bağlanır.

✔ Her ikisi de 1 Ekim 2008'den önce memur olan eski memursa yüksek olan maaş,

✔ Her ikisi de 1 Ekim 2008'den sonra memur olmuşsa yükseğin tamamı, düşük olanın ise yarısı bağlanır.

✔ Anne, babadan biri Bağkur ya da SSK'lı, diğeri Emekli Sandığı'na tabi ise yetim iki maaşı tam alır.

Ölümlerden biri 1 Ekim 2008 öncesi ise;

✔ İkisi SSK'lı ise yüksek olan tam, düşük olan yarım ödenir.

✔ İkisi de Bağkurlu ise yüksek olan maaş bağlanır.

✔ İkisi de memur ise tercih edilen aylık bağlanır.

✔ Sigorta statüleri farklı ise tam maaş bağlanır.

Ölümlerden ikisi de 1 Ekim 2008 öncesi ise;

✔ Anne ve babanın sigortalılık statüsü farklı ise iki maaşın ikisi de tam ödenir.

✔ İkisi de SSK'lı ise yüksek olan tam, düşük olan yarım ödenir.

✔ İkisi de Bağkurlu ise tek maaş ödenir.

✔ İkisi de devlet memuru ise ve memurluk 1 Ekim 2008'den önce başladı ise tercih edilen aylık tam ödenir.

EN DÜŞÜK EMEKLİ MAAŞI NE KADAR?

2000 yılı öncesi en düşük SGK maaşı: 983 TL

En düşük Bağ-Kur emeklisi maaşı: 1775 TL

En düşük tarım Bağ-Kur'u emekli maaşı: 1250 TL

Öte yandan sözleşme gereği en az yüzde 5 zam yapılması gereken memurlara yüzde 6 oranında zam yapıldı. Yapılan zam sonrası en düşük memur maaşı 3 bin 723 lira oldu. En düşük memur emeklisi maaşı ise 2 bin 522 TL oldu.

Bağ-Kur emeklisi esnaf en düşük bin 690 TL alıyordu. Son zammın ardından bin 774.50 TL oldu. Bağ-Kur tarım emeklisi ise en düşük bin 189 TL 71 kuruş. 59.45 TL zam alacak olan Bağ-Kur emeklisi bin 248.45TL olacak.

EMEKLİLİK ŞARTLARI NELER?

Ülkemizin üretim ekonomisine uzun yıllar katkı sağlayan işçiler emekli olmanın hayaliyle yaşıyor. Emeklilik yıllarında devlet tarafından işçiye pirim ve ödemelerine göre emekli maaşı veriliyor. Peki emekli olmak için istenen şartlar neler? İşte emeklilik şartları...

Sigortalılık süresinin başlangıcı 08.09.1976'dan önce olan erkek SSK'lılar:

55 yaşını doldurmuş olma ve en az 5000 gün veya, 55 yaşını doldurmamış olmakla beraber, 25 yıldan beri sigortalı bulunma ve en az 5000 gün, Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olma şartlarını yerine getirenler, tam emekli aylığına hak kazanmaktadırlar.

08.09.1999 günü ve sonrası işe giren erkekler emekli olabilmeleri için 60 yaşını tamamlamış ve en az 7000 gün sayısı ile emekli olabilecekler. Görüldüğü üzere 08.09.1999 gününden sonra işe girenler için sigortalılık süresi diye bir şey kalmamıştır. 7000 günü doldurmak ve 60 yaşını tamamlayıp 61 yaşından gün alması gerekir.

4.500 GÜN İLE ERKEKLERDE EMEKLİLİK

60 yaşını doldurmuş olması , 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 4500 gün prim ödemek şartı ile kısmı emekli olabileceklerdir.

SSK, BAĞKUR ERKEN EMEKLİLİK ŞARTLARI NELER?

Bağ-Kur'dan 2019 yılında erken emekli olabilmek için gerekli şartların sağlanması gerekmektedir. Bir takım özel durumlarda Bağ-Kur'lu sigortalılar erken emekli olabilmektedirler. Bilindiği üzere 1 Ekim 2008 tarihinde yapılan Sosyal Güvenlik Reformu ile SSk, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı'ndan oluşan üç tip sigortalılık yeniden düzenlenerek Sosyal Güvenlik Kurumu çatısı altında toplanarak 4A, 4B ve 4C olarak yeniden isimlendirilmiştir.

Bağ-Kur olarak isimlendirilen ve Sosyal Güvenlik Reformunun ardından 4B olan sigortalılık türünde daha çok kendi işini yöneten işletme sahipleri, serbest meslek erbabı, tacirler ve ziraat işiyle uğraşan çiftçiler yani kamu ya da özel bir kuruma tabi olarak çalışmaksızın sigortalı olmak isteyen vatandaşların faydalandığı sigortalılık türüdür. Bağ-Kur emeklilik hesaplama ve emeklilik şartlarını detaylıca inceleyelim.

TOPLU ÖDEME İLE ERKEN EMEKLİ OLUNABİLİR Mİ?

Her çalışan haklı olarak bir gün emekli olmayı hayal ediyor. Ülkemizde bunun yolu da belli sayıda gün prim ödemek, belli yaşa gelmek ve belli bir sigortalı yılını doldurmak isteniyor. Yasalarımız geçmiş yıllarda çalışılmayan dönemler için geriye dönük ödeme imkânı tanımıyor. Ancak bazı istisnalar ile toplu ödeme yaparak bu günleri satın almak mümkün olabiliyor. Sigortalıların borçlanma yapabilecekleri süreler 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 41. Maddesi ile düzenlenmiş.

1) Kadınlar sigortadan sonra üç çocuğa kadar doğum borçlanması yaparak 2.160 günü toplu ödeme ile satın alabiliyor.
2) Er veya erbaş olarak silah altında veya yedek subay okulunda geçen süreleri toplu olarak ödemek mümkün.
3) Emekli Sandığı'na tabi çalışan memurların, ücretsiz izin süreleri borçlanılabiliyor.
4) Sigortalı olmaksızın doktora öğrenimi veya tıpta uzmanlık için yurt içinde veya yurt dışında geçirdikleri normal doktora veya uzmanlık öğrenim süreleri borçlanılarak emeklilik hesabında kullanılıyor.
5) Sigortalı olmaksızın avukatlık stajını yapanların normal staj süreleri de borçlanılabiliyor.

6) Sigortalı iken herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınanlardan bu suçtan dolayı beraat edenlerin tutuklulukta veya gözaltında geçen süreleri de borçlanılabiliyor.
7) Grev ve lokavtta geçen süreleri de borçlanmak mümkün.
8) Hekimlerin fahrî asistanlıkta geçen süreleri borçlanılıyor.
9) Seçim kanunları gereğince görevlerinden istifa edenlerin, açıkta geçirdikleri süreleri borçlanma imkânları bulunuyor.
10) Part-time çalışanlar, 30 günden az çalışması olanlar, ücretli öğretmenler bu süreleri borçlanarak 30 güne tamamlayın