AYM'nin 3600 ek gösterge kararı sonrası hesaplar değişti: Binlerce memura ek ödeme

Anayasa Mahkemesi 15 Ocak 2023 sonrası atanan memurlara 3600 ek gösterge uygulamasından yararlanma kapısını açtı. Böylece on binlerce memurun maaşları ile emekli olurken alacakları tazminat yüzde 22 artacak. Tazminattaki artış 150 bin lirayı bulacak.

3600 EK GÖSTERGE UYGULAMASI NEDİR?
Sabah'tan Önder Yılmaz'ın haberine göre 3600 ek gösterge sistemi memurların; kadro unvanı/derecesi, hizmet sınıfı, görevin önemi, sorumluluk düzeyi, hiyerarşik konumu ve eğitim durumu esas alınarak belirlenmesine deniyor. 15 Ocak 2023 tarihinden önce kamuda görev alan 5,3 Milyon kamu personeline ek gösterge artışı yapıldı.

Ek gösterge 2008 yılı öncesi göreve başlayan memurların emekli ikramiyesi ile emekli aylıklarını, 2008 sonrası göreve başlayanların ise emekli ikramiyelerini ciddi oranda etkiliyor.

BUGÜNE KADAR KİMLERİ KAPSIYORDU?
Öğretmenler, polisler, sağlık çalışanları ve din görevlilerinin ek göstergesi 3600'a yükseltildi. Bu meslek gruplarının yanı sıra avukat, il müdürü, ilçe müftüsü, bekçi, uzman erbaş/jandarma, matematikçi, istatistikçi gibi 3000 ek göstergeli tüm kamu görevlilerinin ve yüksek yargıdaki müdürlerin de ek göstergeleri 3600'e çıkarıldı.

Ayrıca daha önce ek göstergeden yararlanmayan yardımcı hizmetler sınıfı da ek göstergeden faydalandırılarak tüm memurlara ilave 600 puan verildi.

MAAŞ VE İKRAMİYELER NE KADAR ARTTI?
2023 yılında düzenleme kapsamında ek göstergesi 3600'e çıkan ve 30 yıllık hizmeti olan bir memurun; emekli aylığında 1234 TL ile 1391 TL, emekli ikramiyesinde ise 44.500 TL ile 50.150 TL arasında bir artış oldu. İki yıl önce birinci dereceye gelmiş 3000 ek göstergeli öğretmenin, sağlık çalışanının ve din görevlisinin emekli aylığı 5627 TL'den 6861 TL'ye çıktı.

Emekli ikramiyesi ise 202.909 TL'den 247.408 TL'ye yükseldi. Polisler de benzer artıştan yararlandı. 2200 ek göstergeli 4 yıllık yükseköğrenim mezunu hemşire ve din görevlileri ise yüzde 25'lik bir artışla emekli aylıklarında 1391 TL ve ikramiyelerinde 50.150 TL ilave ödeme aldı.

ANAYASA MAHKEMESİ NE KARAR VERDİ?
AYM, geride kalan günlerde, 15 Ocak 2023 öncesi ile sonrası atanan kişilere ek göstergeden faydalandırılmada farklı muamele uygulandığı, bunun "makul ve haklı bir sebebe dayanmadığı" gerekçesiyle yapılan başvuruyu haklı buldu. Eşitlik ilkesine aykırılık nedeniyle düzenlemenin iptaline karar verdi. İptal hükmü 6 ay sonra yürürlüğe girecek.

AYM'NİN İPTAL KARARI KİMLERİ ETKİLEYECEK?
AYM'nin iptal kararı, 15 Ocak 2023 tarihi sonrasında memuriyete girenleri kapsayacak. Düzenleme kapsamında il müdürleri, şube müdürleri, maliye müfettişleri ve infaz koruma memurları gibi 10 binlerce kamu görevlisini kapsıyor.

İPTAL KARARIYLA MAAŞLARI NE KADAR ARTACAK?
İptal kararıyla 5 Ocak 2023'ten sonra göreve başlayan memurların brüt maaşlarında 607,53 TL, net maaşlarında ise 431,35 TL artış gerçekleşecek. Ayrıca, 30 yıl hizmet verdikten sonra emekli olmalarında ise aylıklarında 486,02 TL yükseliş yaşanacak.

Maaşlar, emeklilik maaşları ve emeklilik tazminatlarındaki artışlar kamu çalışanlarının tabi oldukları kanunlara göre farklılık gösterecek. 5510 Sayılı Kanun'a tabi olan memurların emekli maaşları yaklaşık 3 bin TL artarken, 5434 Sayılı Emekli Sandığı Kanunu'na tabi olanlar için bu artış 12 bin TL'ye kadar çıktı.

Hesaplamalara göre 15 Ocak 2023 tarihinden sonra işe girenlerin maaşları ve 30 yıl çalıştıktan sonra alacakları emekli tazminatı ve maaşlarında bugünün rakamları üzerinden ortalama yüzde 22 oranında artış olacak. Emekli tazminatlarındaki artışın 150 bin TL'yi bulması hesaplanıyor.

GEÇMİŞE DÖNÜK ÖDEME YAPILACAK MI?
15 Ocak 2023 sonrası atanan memurlara, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihden bugüne kadar geçen süreyi kapsayan geçmişe dönük ödeme yapılıp yapılmayacağına hükümet karar verecek. Bu konu yasal düzenleme sırasında netleştirilecek.

YASAL DÜZENLEME NE ZAMAN YAPILACAK?
AYM, iptal kararını açıklarken, hükümete yeni düzenleme için 6 ay süre verdi. Henüz Çalışma Bakanlığı ile Hazine ve Maliye bakanlığı bünyesinde yeni bir çalışma başlatılmış değil.

Ancak 1 Ekim 2025 tarihinde Meclis'in açılmasıyla birlikte 3600 ek göstergeye ilişkin yeni yasal düzenleme getirilmesi planlanıyor.