ANALİZ | Lojistikte üs olma hedefi: Türkiye küresel ticaretin merkezine yerleşiyor

Türkiye, stratejik coğrafi konumu ve son 23 yılda hayata geçirdiği dev ulaşım projeleriyle küresel lojistik ağlarının "omurgası" haline geliyor. Çin'den Avrupa'ya uzanan Orta Koridor ve Körfez'i Türkiye üzerinden dünyaya bağlayan Kalkınma Yolu Projesi, küresel ticaretteki dengeleri kökten değiştirirken Türkiye hem kuzey-güney hem de doğu-batı ekseninde en güvenli, en hızlı ve en istikrarlı ticaret güzergahı olarak öne çıkıyor. Konuyu A Haber özel analizinde uzman isimler değerlendirdi.

ORTA KORİDOR: KÜRESEL TİCARETİN YENİ GÜVENLİK HATTI

Küresel ticaretin ağırlık merkezinin doğuya kaymasıyla birlikte Türkiye, Asya ile Avrupa arasındaki en kritik geçiş noktası haline geldi.

Kuzeyde Rusya-Ukrayna savaşı, güneyde ise istikrarsızlıkların etkisiyle Türkiye'nin merkezinde yer aldığı Orta Koridor artık bir alternatif değil, zorunlu bir güzergah olarak öne çıkıyor.

SETA Enerji Uzmanı Büşra Zeynep Özdemir, "Türkiye bugün Orta Koridor ile halihazırda Asya'dan Avrupa'ya geçen rotayı ciddi anlamda kontrol eden bir ülke konumunda" dedi.

Dış Politika ve Güvenlik Uzmanı Dr. Hayati Ünlü ise, "Kuzey ve güney hattı tamamen istikrarsız durumda. Burada Orta Koridor çok net bir şekilde yeni istikrar ve güvenlik alanı olarak ortaya çıkıyor" ifadelerini kullandı.

SÜVEYŞ'E RAKİP: KALKINMA YOLU PROJESİ

Türkiye'nin lojistik vizyonu Orta Koridor ile sınırlı kalmıyor. Irak'taki Büyük Faw Limanı'ndan başlayarak Türkiye üzerinden Avrupa'ya uzanan Kalkınma Yolu Projesi, geleneksel deniz yollarına güçlü bir alternatif sunuyor.

Projenin hız avantajına dikkat çeken Dr. Hayati Ünlü, "Orta Koridor, Londra ile Çin arasındaki mesafeyi ve zamanı azaltan bir özelliğe sahip. 7 bin kilometre daha kolay bir sürede geçilebiliyor ve süreyi 15 gün azaltabiliyor" dedi.

Büşra Zeynep Özdemir ise deniz taşımacılığıyla kıyaslandığında avantajın çok daha belirgin olduğunu belirterek, "Deniz yollarında taşımacılık hem daha maliyetli hem daha uzun sürüyor. Karayollarından bunun kesintisiz yapılabiliyor olması, Türkiye'nin Orta Koridor ile Süveyş'e doğrudan büyük bir rakip olması anlamına geliyor" değerlendirmesinde bulundu.

DEV YATIRIMLAR VE "ALTYAPI DİPLOMASİSİ"

Türkiye'nin bu iddiası son yıllarda hayata geçirilen Marmaray, Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve Osmangazi Köprüsü gibi dev projelerle destekleniyor.

Bu yatırımların Türkiye'yi sadece bir geçiş ülkesi olmaktan çıkarıp oyun kurucu konuma taşıdığını belirten Özdemir, "Türkiye'nin depolama, dağıtım ve iletim hatlarına yaptığı yatırımlar, bölgede bir ticaret merkezi akışını kontrol eden değil aynı zamanda oyun kurucu kimlik kazandırma potansiyeline sahip" dedi.

Dr. Hayati Ünlü ise yeni dönemi şu sözlerle tanımladı:

"Türkiye literatüre yeni bir kavram hediye ediyor, o da altyapı diplomasisi. Altyapı diplomasisinin neden bu kadar önemli olduğunu bugün daha iyi görüyoruz."

ENGELLERE RAĞMEN KÜRESEL VİZYON

Türkiye, bu stratejik dönüşüm sürecinde hem iç hem de dış engellerle mücadele etti. Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve İstanbul Havalimanı gibi projelerde karşılaşılan dezenformasyon ve sabote girişimlerine rağmen kararlı adımlar atıldı.

Bugün gelinen noktada 300 milyar dolarlık ulaşım yatırımı ve önümüzdeki süreç için ayrılan 5,2 trilyon liralık bütçe, Türkiye'nin küresel lojistik dengelerde belirleyici aktör olma yolundaki kararlılığını ortaya koyuyor.