Trump, Suudi Arabistan'a nasıl bir ceza kesecek?

TRUMP CEZA KONUSUNDA CİDDİ Mİ?

ABD Başkanı CBS Televizyonundaki 60 dakika programında eğer Cemal Kaşıkçı'nın öldürüldüğü ortaya çıkarsa bu durumda Suudi Arabistan'ı cezalandıracaklarını söyledi. Konunun soruşturulduğunu, iddiaların doğru çıkması halinde ağır ceza uygulamaktan bahsetti.

TRUMP SUUDİ ARABİSTAN'A SİLAH AMBARGOSU UYGULAR MI?

Trump'ın Suudi Arabistan'a uygulayacağı ağır cezalar içerisinde silah ambargosu yok. Trump bunu beyan etti. Silah dışında farklı ceza yollarının olduğunu söyledi.

TRUMP SİLAH SATIŞINDAN NEDEN VAZGEÇMİYOR?

Trump göreve geldiğinden bu yana Suudi Arabistan'la yaklaşık 500 milyar dolarlık anlaşma yaptı. Bunun 350 milyar doları neredeyse sadece silah satışıydı. O nedenle Trump ne olursa olsun Suudi Arabistan'la aradaki silah ticaretinden vazgeçmeyecek. Bunu kendisi de söylüyor.

TRUMP'IN SİLAH ISRARININ GEREKÇESİ NE?

Trump, Suudi Arabistan'ı silah ambargosuyla cezalandırırsa Riyad'ın o silahları Rusya ve Çin'den satın alacağını söylüyor. Bu durumda da parayı Ruslarla Çinlilerin kazanacağını belirtiyor. 110 milyar dolar tutarındaki silah anlaşmasına atıfta bulunurken "Kaşıkçı ABD vatandaşı değil, olay Amerika'da da olmadı, 110 milyar doları neden Ruslar veya Çinliler kazansın?" demişti.

SUUDİ ARABİSTAN RUSYA VE ÇİN'DEN SİLAH SATIN ALIR MI?

Suudi Arabistan 2013'den bu yana satın aldığı silahların yüzde 60'ını ABD'den tedarik etti. ABD'li uzmanlar Trump'ın "Eğer bizden almazlarsa Rusya ve Çin'den alırlar, parayı neden onlara kaptıralım?" şeklindeki izahatını inandırıcı bulmuyor. Çünkü Rusya ve Çin'in elindeki silah sistemlerinin Suudi Arabistan'a yeterli olmayacağını vurguluyorlar.

ABD SİLAH DIŞINDA SUUDİ ARABİSTAN'A BAŞKA NELER SATIYOR?

Trump yönetimiyle birlikte silah, tank, helikopterlerin yanı sıra ABD Suudi Arabistan'a askeri eğitim ve istihbarat da sağlıyor. Tabii bu hizmetlerin hepsi para karşılığı yapılıyor.

SUUDİ ARABİSTAN AVRUPA'DAN SİLAH SATIN ALABİLİR Mİ?

Suudi Arabistan Kaşıkçı meselesinde suçlu bulunursa, Avrupa ülkelerinin ambargo uygulama ihtimallerinin bulunduğu söyleniyor. Ama Avrupa daha önce Kaddafi'ye de silah satmıştı, Irak'ta Saddam'a da. Batı'nın işin içine para girmesi halinde bakış açısı farklılaşabiliyor.

SUUDİ ARABİSTAN BU SİLAHLARI NERELERDE KULLANIYOR?

Suudi Arabistan ABD'den satın aldığı silahları en başta Yemen'de kullanıyor. Yemen'de 2015'ten bu yana İran destekli Husi militanlarıyla savaş halindeler.

TRUMP SİLAH DIŞINDA SUUDİ ARABİSTAN'LA BAŞKA HANGİ İLİŞKİLERE SAHİP?

Silah satışı önemli bir başlık. Ama bununla birlikte Trump için Suudi Arabistan'ın BAE-İsrail-ABD üçgeni açısından da önemi var. Kudüs'ün başkent ilan edilmesi, İsrail'in Filistin topraklarının tamamını ele geçirmesi ve bunun meşru zemine oturtulması ve Trump'ın yüzyılın anlaşması olarak lanse ettiği projenin gerçekleşmesi için Suudi Arabistan önemli bir finans kaynağı.

TRUMP SUUDİ ARABİSTAN'A NASIL BİR CEZA KESEBİLİR?

Kaşıkçı meselesinde Suudi Arabistan suçlu bulunsa da; belli ki ABD Suudi Arabistan'a ambargo uygulamayacak. Bu kesin. Onun dışında ilişkilerini de kesmeyecek. Suudi Arabistan'da kendine bağlı olan yönetim kanadını kullanmaya devam edecek. Ceza için ise birilerini kurban edip, bazı isimleri uluslararası ceza mahkemelerinde yargılatabilirler.

TRUMP KAŞIKÇI KRİZİNDE NE YAPMAYA ÇALIŞIYOR?

Trump için Kaşıkçı meselesi paradan ibaret. Suudi Arabistan'dan istedikleri vardı, mesela 2 trilyon piyasa değeri olan petrol şirketi Aramco'nun New York borsasında halka arzını istemişti. Kral Selman bunu reddedince de tehditlere başlamıştı. Şimdi Suudi Arabistan'ı iyice köşeye sıkıştırıp, Aramco'yu alabilir. Belki daha da fazlasını. Bu isteklerini yerine getirilmezse o zaman Suudi Arabistan'da bizzat desteklediği veliaht Prens Muhammed Bin Selman'a o bahsettiği ağır cezayı kesebilir.