Peygamberler diyarı: Kudüs

ABD Başkanı Trump'ın skandal bir kararla Kudüs'ü İsrail'in başkenti ilan etmesinin ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın 'yaptığı 'Kudüs kırmızı çizgimizdir' açıklamasının ardından adeta ziyaretçi akınına uğrayan Mescid-i Aksa'ya en çok Türk ziyaretçiler ilgi gösteriyor.

Birçok peygamber ve nebinin yaşadığı uğruna bin yıllardır savaşılan, 4 bin yıllık tarihinde 19 kez yıkılıp yeniden inşa edilen kıyametin ve dirilişin şehri Kudüs.

Emre Özcan/Ahaber.com.tr

Daha 70 yıl önce kum tepelerinden oluşan çölden tarım vahasına dönüştürülen Tel Aviv, bölgede modern kentleşmenin sembolü. İsrail sınırları içinde bulunan Yafa şehri dünyanın en eski merkezlerinden biri olarak kabul edilir.

Taş binalardan oluşan kentte, Müslüman, Hristiyan ve Yahudilerin dini ve kültürel motiflerini görmek mümkün.

Yafa'nın en görkemli tarihi eserlerinden birisi 2. Mahmut döneminde yaptırılan Mahmudiye Camii.

Mahmudiye Camii, Ulu Camii adıyla da biliniyor.

1812 yılında yaptırılan bu camii, hem mimarisi hem de bahçesindeki rengarenk çiçeklerle insana büyük huzur veriyor.

Külliye olarak inşa edilmiş Mahmudiye camii muhteşem bir mimariye sahip.

Yafa tarih boyunca, Haçlılar, Selahaddin Eyyubi, Romalılar, Memlüklüler, Osmanlılar ve 1. Napolyon gibi pek çok devlet tarafından ele geçirildi.

Şehrin merkezinde bir saat kulesi buluyor. Bu ihtişamlı saat kulesi Sultan Abdülhamit Han'ın tahta çıkışının 25. yılında yaptırılmış. İsrail'de Osmanlı döneminde dikilmiş yedi saat kulesinden birisidir.

Kubbetus Sahra'nın içi...

İslam'daki en kutsal üçüncü yer olan Mescid-i Aksa Hz. Muhammed(sav)'in mirac hadisesinde getirildiği yerdir.

Kudüs'ün doğusunda yer alan, Kudüs'ün müslümanlarca da kutsal sayılmasının sebebi olan cami Kabe'den önce Müslümanlar'ın ilk kıblesi Mescid-i Aksa alanıdır.

Mescid-i Aksa'nın Hz. Süleyman tarafından inşaa edildiği tarihçiler tarafından rivayet edilmektedir. Bu yüzdendir ki Mescid-i Süleyman olarak da anılmaktadır.

Hz. Muhammed(sav)'in miraca yükseltildiği sırada Kudüs'te bugünkü şekliyle bir cami yoktur.

Hz Ömer Kudüs'ü fethettiği zaman kıble mescidinin olduğu yere bir mescid yaptırır, Emeviler döneminde kıble mescidini Velid Bin Abdulmelik yaptırdı.

Kıble mescidi 280 adet mermer sutüna dayalı revakların taşıdığı dam ile örtülüdür. Mescidin ön orta kısmında kubbe bulunur,mescid üç ana parçadan ibarettir. Kıble mescidinde 15 kapı bulunur ortada bulunan ana kapı tunçtan yapılmıştır.

Selahaddin Eyyubi Kıble Mescidi'nde bulunan mihrabın batı kısmına Nureddin Zengi tarafından Halepli bir marangoza Mescid-i Aksa için yaptırılan ve yirmi beş yıl bu fetih için bekleyen minberi getirir ve koyar.

Minber 16 bin ahşap parçanın bir araya gelmesiyle yapılmıştır. Ahşap parçalar iç içe geçmiştir. mihrabı yapan marangoz tek bir çivi bile kullanmadan yapmıştır.

Selahaddin Eyyubi ayrıca Kıble Mescidi'nin kuzey kısmı son cemaat yerinin bulunduğu yere de tahtadan bir minare ekletmiştir. Minber uzun yıllar kıble mescidinde kalır ancak 1967 yılına gelindiğinde Avusturalyalı evanjelist bir hristiyanın kundaklaması ile bu minber artık bugüne ulaşmamıştır.

Ürdün ile Türkiye ortak bir karar alırlar ve şuan da kıble mescidinde bulunan minber Konya'da bulunan bir usta tarafından minberin ilk hali gibi hiç çivi kullanmadan yapılmış ve kıble mescidinde minber yerini almıştır.

1969 yılında dönemin İsrail Devletinin Başkanı Golda Meis sabaha kadar minberin ve Mescid-i Aksanın yandığı o gece uyuyamaz daha sonra hatıralarında şöyle yazar, "Mescidi Aksa'nın yandığı o gece tüm islam aleminin birleşip bizi bu topraklardan çıkartacağı korkusu ile sabaha kadar uyuyamadım,ertesi gün müslümanların bir kaç eylemi dışında herhangi bir şey olmadı der"

Batı Şeria'nın en önemli şehirlerinden El Halil'de bulunan İbrahim Camii...

El Halil; tarihi 5000 yıllık kadim bir şehir. Şu anda Müslüman nüfus çoğunlukta ama Müslümanların en önemli mabetlerinden biri olan Halil İbrahim camisi İsrail'in kontrolü altında.

Cami ikiye bölünmüş. Bir kısmı sinagoga çevrilmiş. Hz. Yakub (as), onun eşi Lahika (ra) ve Hz. Yusuf'un (as) kabri Yahudilere ait olan kısımda kalmış.

Sadece bayramlarda ve kandillerde aralardaki kapılar açılıp ziyaret serbest bırakılıyormuş. Biz bu vakitler dışında gittiğimiz için onların kabirlerini göremedik. Hz. İshak (as) ile eşi Refika (ra) caminin içinde kalmış. Hz. İbrahim ve Sare'nin (ra) kabri ortak alanda yer alıyor.

25 Şubat 1994 sabahı, sabah namazında eli silahlı bir cani, camiye girip namazdaki Müslümanların üzerine kurşun yağdırdı. İsrail askerlerinin de desteklediği bu korkunç katliamın sonucu 67 müslüman şehit oldu, 300 e yakın Müslüman yaralandı. Camiye saldıran kişi, Baruch Goldstein isimli ABD kökenli bir doktordu. O "Kanlı Cuma" dan sonra İsrail bölme ve sinagoga çevirme planını yürürlüğe koymuş. Müslüman halk buna engel olamamış. Kurşun izleri hala caminin duvarlarında görülebiliyor.

İşgal yönetimi Hz. İbrahim Camii katliamını dünya kamuoyuna, akli dengesi yerinde olmayan aşırı dinci bir yahudi tarafından işlenmiş bir katliam olarak kabul ettirmeye çalıştı. Katliamın bizzat işgal yönetiminin bilgisi dahilinde ve onun yardımıyla gerçekleştirildiği şahitlerin ifadelerinden anlaşılıyor.

Söz konusu camii, El Aksa Camiine benzer şekilde bir sorun kaynağıdır. Camiinin altında Hz. İbrahim'in El Halil'e geldiğinde belli bir miktar ödeyerek satın aldığı ve uzun yıllar yaşadığı rivayet edilen "peygamberler mağarası" bulunmakta ve bu mağara Musevi dininin en kutsal mekanlarından biri sayılmaktadır.

Selahaddin Eyyubi'nin Nureddin Zengi'ye yaptırdığı minber sadece Mescid-i Aksa için yapılmamıştı. O dönem 3 adet minber yaptırılmıştı. Şu an o minberlerden birisi İbrahim Camii'nin içinde orjinal haliyle duruyor.

İbrahim Camii'nin içinde Hz. Yusuf(as) kabri..

Yükseliş Kubbesi-Kudüs

Zeytindağı'ndan Kudüs görüntüsü

Başta Tevrat olmak üzere tüm Musevi dini metinlerinde Kıyamet Günü'nde Yahudi halkını kurtaracak olan Mesih'in Zeytin Dağı'na inip oradan Kudüs'e geçeceği anlatılır.

Yani, o gün ilk Zeytin Dağı'nda gömülü olanların dirileceğine inanılır. O yüzden Zeytin Dağı'nın yamaçlarında dünyanın en eski ve en pahalı iki Musevi mezarlığı yer alır.

Kudüs'e ait panoromik görüntünün yer aldığı Zeytindağı, Mescid-i Aksa ile Kubbetüssahra'yı bir bütün olarak görebilmemizi sağlıyor.

Lut Gölü

Ürdün ve İsrail arasında yer alan Lut Gölü ya da diğer adıyla Ölü Deniz, dünyanın en alçak seviyedeki gölü olarak biliniyor.

Hişam Sarayı - M.S 740'ta inşa edilen Hişam Sarayı tarih boyunca avlanma ve tarım merkezi olmuştur. Eriha kentinde bulunan Hişam Sarayı Emevi devrinde ülke yerleşiminin en etkileyici yeri olduğundan arkeologlar buraya "Orta Doğu'nun Versay'ı" adını vermişlerdir. Saray her gün 08:00- 17:00 saatlerinde ziyarete açıktır.

Nebi Musa Külliyesi- Külliye ilk olarak Selahaddin Eyyübi tarafından Hz. Musa'ya nispet edilerek yaptırılmış.

Yine Selahaddin Eyyübi'nin Filistin topraklarına ilgiyi arttırmak, bu toprakları Hristiyanlara karşı sahiplendirmek, Haçlı saldırılarına karşı direnç göstermek ve buraların Müslümanlara ait olduğunu göstermek amacıyla Nebi Musa Makamının yapıldığı düşünülüyor.

Selahaddin Eyyübi Nebi Musa Makamını inşaa ettirdikten sonra 1187 yılında Nebi Musa Şenliklerini başlatmış,

Nebi Musa Şenlikleri aslında Nebi Musa Makamı ile Mescidi Aksa arasında yürüyüşü de kapsıyordu. Ancak 1187 yılında başlayan ve Doğu Kudüs'ün Siyonistlerce işgali olan 1967 yılına kadar düzenli olarak gerçekleştirildi. İşgal nedeniyle bu tarihten itibaren gerçekleştirilemeyen Nebi Musa şenlikleri 2014 yılı itibariyle TİKA öncülüğünde yeniden başlamıştır.

Kudüs şehri kuruluşundan itibaren oldukça sağlam surlar ile çevriliydi. Şehrin savunmasının en önemli araçlarından biri olarak kabul görüyordu.

Kudüs etrafında ilk surlar yaklaşık M.Ö. 2500'lü yıllarda yebusi araplar tarafından inşa edilmiştir.

Kudüs'ü fethettikten sonra Selahattin, Kudüs bir daha elden çıkarsa ve gayrimüslümler girerse, onları bir daha çıkarmak zor olacak diye düşündü. Bu düşünce ile surları yıktırdı. Yani surları yıktıran Selahaddin Eyyubi idi. Selahaddin'den bize kadar sur olmadığı için surları ilk yaptıran Kanuni Sultan Süleyman'dır.

Eski Kudüs

Şehir, Yahudi, Hıristiyan, Müslüman ve Ermeni mahallelerinden oluşuyor. Dördü de dip dibe.

Kutsal Kabir Kilisesi