İran'da protestolar giderek alevleniyor! Başkan Erdoğan bu sözlerle dikkat çekmişti...

İran'da benzin fiyatlarındaki yüzde 50'lik artış ve ucuz benzine kota getirilmesi taşları yerinden oynattı, bir gün içinde tüm ülkeye yayılan protestolar patlak verdi. Toplam 40 şehir ve ilçede protestocular sokağa indi.

Gösteriler başta başkent Tahran olmak üzere Kirmanşah, Hürremabad, Ahvaz, Şiraz, Yezd, Meşhed, İsfahan, Kerec, Tebriz, Behbehan, Kaimşehr, Kazrun, İslamşehr ve Şehriyan kentlerine de yayıldı.

Polis ve askerlerin Cumartesi günü göstericilerle çatıştı. Araçları yakarak barikatlar kuran öfkeli göstericiler banka şubeleri, kamu binaları, bazı tesisleri ve polis araçlarını ateşe verdi.

Başkent Tahran'da trafiğe çıkan sürücüler zamları kontak kapatarak protesto etti. Tahran'da göstericiler, 'Hakkımızı alırız, zilleti kabul etmeyiz' şeklinde sloganlar attı.

Reuters haber ajansı, hükümet karşıtı sloganların neredeyse tüm şehirlerde atıldığını ve söz konusu sloganlardan bazı üst düzey yöneticilerin de nasibini aldığını aktarıyor.

Sosyal medyada paylaşılan bazı videolarda, başkent Tahran'da barışçıl göstericilerin İmam Ali Otoyolu'nda trafiği durdurduğu ve sloganlar atarak polisten kendilerine destek vermelerini istedikleri görüldü.

İçişleri Bakanlığı, şehir içi ve şehirler arası trafikte ciddi aksamalar yaşandığını, bazı sürücülerin sekiz saat trafikte mahsur kaldığını açıkladı.

İran'ın batısındaki Kirmanşah kentinde de büyük bir gösteri düzenlendi. Polis göstericileri dağıtmak için göz yaşartıcı gazı kullandı.

Gece yarısı ise bazı göstericiler İran'ın orta kesimindeki Sircan şehrinde bir istasyona saldırdı ve tesisi yakmak istedi. Çıkan olaylarda bir kişi öldü, birkaç kişi de yaralandı.

İran'da geçen yıl yaz mevsiminde hayat pahalılığı, para biriminin değer kaybı, işsizlik ve su ile elektrik kesintileri nedeniyle büyük protesto gösterileri düzenlenmişti.

Sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşımlar, İsfahan, Şiraz ve Meşhed gibi kentlere de yayılan protestolarda rejim karşıtı sloganlar atıldığını göstermişti.

Şiraz'dan sosyal medyaya yüklenen bir videoda ise doğrudan ülkenin yönetimi hedef alınmış ve "Diktatöre ölüm!" sloganları duyulmuştu.

İran'da 2017'nin sonunda yine benzer nedenlerle protestocular Meşhed kentinde sokağa çıkmış, Tahran Üniversitesi'ndeki öğrenciler göstericilere destek vermişti.

İran'da Cuma günü alınan kararla devlet tarafından sübvanse edilen benzinin litresi, aylık 60 litreye kadar 1000 tümenden (50 kuruş) 1500 tümene (75 kuruş) yükseltilmişti. Araç başına bir ay içinde 60 litreden fazla benzin alınması halinde de benzinin litre fiyatı 3 bin tümene (1,5 TL) çıkartılmıştı.

İranlı yetkililer, sokağa çıkan göstericileri sert bir dille uyarıyor. İlk açıklama Başsavcı Muhammed Cafer Montazeri'den geldi, polisin 'sabotajçıları bastıracağını' söyleyen başsavcı "Birkaç kişi İslami sisteme düşmanlıklarını göstermek istiyor" dedi.

İçişleri Bakanı Abdurrıza Rahmani Fazli, "Şimdiye kadar müdahale etmekten sakınan güvenlik güçleri, gösterilerin bu şekilde devam etmesi halinde düzeni sağlamak için gerekli adımları atmak zorunda kalacaktır" ifadesini kullandı.

İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ise halkın yüzde 75'inin ekonomik nedenlerle 'baskı altında' olduğunu söyledi. Ruhani zamdan elde edilecek gelirden pay alma niyetinde olmadıklarını belirtti.

Pazar günü sabah saatlerinde konuşan dini lider Ayetullah Ali Hamaney, benzin fiyatlarına yapılan zammı savundu, gösterilerin İslam Cumhuriyeti'nin muhalifleriyle yabancı düşmanların sabotojı olarak tanımladı.

Cuma günü açıklama yapan bazı üst düzey din adamları ise, Tahran yönetimine yüzde 50'lik benzin zammını geri alması yönünde çağrı yapmıştı.

Milletvekillerinin çağrısı üzerine İran Meclisi yarın benzin zammını görüşmek üzere Pazar günü olağanüstü toplanıyor. Pazartesi günü ise Cumhurbaşkanı Ruhani kapalı oturumda milletvekillerinin sorularını yanıtlayacak.

İran'daki protestolara ilk destek ABD'den geldi, Dışişleri Bakanı MikePompeoTwitter'dan "İran'daki insanlara neredeyse birbuçuk yıldır söylediğim gibi: ABD sizinle" mesajını paylaştı.

ABD Başkanı DonaldTrump'ın nükleer anlaşmadan çekilmesi ve yaptırımları yeniden hayata geçirmesiyle, İran derin bir ekonomik darboğaza girmiş durumda.

Ancak, tüm gelişmelere rağmen Tahran yönetimi Ortadoğu'daki etkinliğini düşürmüş değil. İran rejiminin müttefiki Irak'ta 1 Ekim, Lübnan'da ise Ekim ayı ortasından bu yana geniş çaplı protestolar var.

Irak'ta Dicle Nehri üzerindeki köprüleri aşıp Yeşil Bölge'ye ulaşmak isteyen protestocular, hafta sonu polisle yeniden çatışmaya başladı. Göstericiler, köprüler üzerindeki beton blokları kırıyor.

Reuters, 1 Ekim tarihinden bu yana 300 aşkın göstericinin öldüğü ülkede protestocuların ana köprüyü tepeden gören bir binayı ele geçirdiğini bildiriyor.