Google’ın reklam imparatorluğuna darbe: ABD’den tarihi müdahale

ABD'de Adalet Bakanlığı, Google'ın reklam borsası (AdX) ile yayıncı reklam sunucusu (DFP) teknolojilerini satarak sektördeki adil rekabetin yeniden tesis edilmesini hedefliyor. Bu iki yapı, reklam verenler ile yayıncılar arasındaki dijital köprünün en önemli parçalarını oluşturuyor. AdX, reklam alanları için anlık tekliflerin verildiği dev bir açık artırma pazarıyken; DFP, web sitelerinin reklamlarını yönetmelerine olanak sağlayan sistem olarak biliniyor.

Yargıç Leonie Brinkema, geçtiğimiz ay verdiği kararda, Google'ın bu sistemleri birbirine bağlayarak rakiplerini dışladığını ve fiyat rekabetini baltaladığını belirterek, şirketin "kasten" bir tekel oluşturduğuna hükmetti.

Google: Veri Paylaşırız, Ama Satmayız

Google ise karara şiddetle karşı çıkıyor. Şirket yetkilileri, Meta, Amazon ve TikTok gibi firmalarla aktif biçimde rekabet ettiklerini ve reklamcılıkta tekel oluşturmadıklarını savunuyor. Google'ın düzenleyici işlerden sorumlu başkan yardımcısı Lee-Anne Mulholland, "Bakanlığın önerileri mahkeme kararının çok ötesine geçiyor, hukuki zemini yok ve yayıncılarla reklamverenlere zarar verecek" açıklamasında bulundu.

Ancak Bakanlık, Google'ın rekabeti yalnızca davranışsal taahhütlerle (örneğin veri paylaşımıyla) sağlayamayacağını, yapısal çözümlerin (iş kollarının satışı gibi) zorunlu olduğunu vurguluyor.

Tekelle Mücadelede Dönüm Noktası

Bu dava, Google'ın son dönemde kaybettiği üçüncü büyük rekabet davası. Geçtiğimiz yıl da arama motoru pazarında tekel oluşturduğu gerekçesiyle şirketin Chrome tarayıcısını satması ve arama verilerini rakipleriyle paylaşması talep edilmişti.

Ayrıca Google Play Store'un rakip uygulama geliştiricilerine uyguladığı baskılar nedeniyle Android sistemini açması kararı alınmıştı.

Google'ın hâkimiyetini kırmaya yönelik bu adımlar, dijital reklamcılık sektöründeki eşitsizliğe karşı verilen mücadelenin önemli bir parçası olarak görülüyor. Her yıl milyarlarca dolarlık dijital reklam geliri toplayan Alphabet'in, bu gücü küçük yayıncıları, reklam verenleri ve rakip platformları baskılamak için kullandığı uzun süredir eleştiriliyordu.

"Tekel Değil, Adil Rekabet!"

Uzmanlar, Google'ın reklam teknolojisini kontrol altında tutmaya devam etmesinin hem reklam fiyatlarını manipüle etme hem de içerik sağlayıcılarını bağımlı hâle getirme riski taşıdığına dikkat çekiyor.

Dijital ekonominin sağlıklı işleyebilmesi için dev teknoloji şirketlerinin şeffaf, adil ve rekabete açık yapılarla çalışması gerektiği vurgulanıyor.

Adalet Bakanlığı'nın eylül ayında sunacağı nihai çözüm önerileriyle birlikte, Google'ın geleceği yalnızca dijital reklamcılığı değil, küresel ölçekte teknolojinin nasıl düzenleneceğini de belirleyecek.