ABD ve İsrail’in İran saldırılarına dünyadan peş peşe tepkiler: Asya’dan Avrupa’ya liderler ne dedi?

Bazı ülkeler saldırıları "uluslararası hukuka aykırı" olarak nitelendirirken, bazı liderler diplomasi çağrısı yaptı, bazıları ise ABD'ye destek mesajı verdi.

İşte dünyadan gelen tepkiler ve liderlerin açıklamaları…

Başkan Erdoğan Hamaney'e başsağlığı mesajı paylaştı. Erdoğan mesajında şu ifadelere yer verdi:

"Komşumuz İran'ın Dinî Lideri Ayetullah Ali Hamaney'in dün gerçekleşen saldırılar sonucunda hayatını kaybetmesinden üzüntü duydum. Sayın Hamaney'e Cenab-ı Allah'tan rahmet, kardeş İran halkına başsağlığı diliyor; ülkem ve milletim adına taziyelerimi iletiyorum. İran halkıyla birlikte bölgedeki tüm dostlarımızın, kardeşlerimizin hak ettiği huzura ve istikrara yeniden kavuşması, bölgemizde cereyan eden çatışma ortamının son bulması ve diplomasiye dönüş için Türkiye olarak çabalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz."

LÜBNAN'DAN HİZBULLAH'A UYARI: "ÜLKEYİ MACERALARA SÜRÜKLEMEYİN"

Nawaf Salam liderliğindeki Lübnan hükümeti saldırıların ardından dikkat çekici bir açıklama yaptı.

Lübnan Başbakanı Salam, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları sonrası yaptığı açıklamada ülkedeki tüm aktörleri itidal ve sorumluluk çağrısıyla uyardı.

Salam, özellikle Hizbullah'a dolaylı bir mesaj vererek şu ifadeleri kullandı:

"Ülkenin güvenliğini ve birliğini tehdit eden maceralara sürüklenmesini kabul etmeyeceğiz."

Salam ayrıca Lübnanlılara "bilgelik ve vatanseverlikle hareket etme" çağrısı yaptı.

Bu açıklama, İsrail'in kısa süre önce yaptığı uyarının ardından geldi. İsrail, Hizbullah'ın İran-ABD savaşına dahil olması halinde Lübnan'daki sivil altyapıyı, hatta havaalanını bile hedef alabileceğini söylemişti.

RUSYA'DAN SERT TEPKİ: "MÜZAKERELER SADECE ÖRTÜ OPERASYONUYDU"

Dmitri Medvedev saldırılara ilişkin sert bir değerlendirme yaptı.

Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Medvedev şu ifadeleri kullandı:

"Barışçı yüz yine ortaya çıktı. İran ile yapılan tüm müzakereler bir örtü operasyonuydu. Kimse gerçekten bir şey müzakere etmek istemedi."

Rusya Dışişleri Bakanlığı da ayrıca yaptığı açıklamada:

"Uluslararası toplum sorumsuz eylemler hakkında derhal objektif bir değerlendirme yapmalıdır."

ifadelerini kullandı.

UKRAYNA: "MEVCUT OLAYLARIN NEDENİ İRAN REJİMİNİN ŞİDDETİ"

Ukrayna yönetimi ise açıklamasında İran yönetimini suçladı.

Ukrayna Dışişleri Bakanlığı şu değerlendirmeyi yaptı:

"Mevcut olayların nedeni özellikle son aylarda yaygınlaşan İran rejiminin şiddeti ve cezasızlığıdır."

Açıklamada ayrıca İran'da protestoların bastırılması ve protestocuların öldürülmesi eleştirildi.

Volodimir Zelenski de savaşın daha da büyümemesi gerektiğini vurgulayarak ABD'nin "kararlı davranmasının önemli olduğunu" söyledi.

AVRUPA BİRLİĞİ: "ORTA DOĞU'DAKİ GELİŞMELER TEHLİKELİ"

Kaja Kallas yaptığı açıklamada bölgedeki gelişmeleri "tehlikeli" olarak nitelendirdi.

Kallas şu ifadeleri kullandı:

"Orta Doğu'daki son gelişmeler tehlikeli."

AB'nin Arap ülkeleriyle koordinasyon içinde olduğunu söyleyen Kallas, Avrupa vatandaşlarının bölgeden tahliyesi için konsolosluk ağlarının devreye girdiğini açıkladı.

İNGİLTERE: "İRAN'IN NÜKLEER SİLAH GELİŞTİRMESİNE İZİN VERİLEMEZ"

Birleşik Krallık hükümeti saldırıların ardından yaptığı açıklamada İran'ın nükleer silah geliştirmesine karşı olduklarını vurguladı.

Keir Starmer şu ifadeleri kullandı:

"Gerilimin daha fazla tırmanmasını önlemek ve diplomatik sürece geri dönmek hayati önem taşıyor."

Starmer ayrıca İran'ın yeni saldırılardan kaçınması gerektiğini söyledi.

İngiltere hükümeti saldırılara doğrudan katılmadığını da açıkladı.

NORVEÇ: "ULUSLARARASI HUKUKA UYGUN DEĞİL"

Espen Barth Eide saldırılara hukuki açıdan eleştiri getirdi.

Norveç Dışişleri Bakanı şu ifadeleri kullandı:

"İsrail saldırıyı önleyici saldırı olarak nitelendiriyor ancak bu uluslararası hukuka uygun değil. Önleyici saldırılar acil ve yakın bir tehdit gerektirir."

İSPANYA'DAN AÇIK TEPKİ: "TEK TARAFLI ASKERİ HAREKÂTI REDDEDİYORUZ"

Pedro Sánchez saldırıya açık şekilde karşı çıkan liderlerden biri oldu.

İspanya Başbakanı şu ifadeleri kullandı:

"İran'a yapılan saldırı gerilimin tırmanmasını temsil ediyor ve daha düşmanca bir uluslararası düzene katkı sağlıyor."

Sanchez ayrıca "ABD ve İsrail'in tek taraflı askeri harekâtını reddediyoruz." dedi.

FRANSA: MACRON'DAN BM'YE ACİL TOPLANTI ÇAĞRISI

Emmanuel Macron Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin acilen toplanması gerektiğini söyledi.

Macron açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

"ABD, İsrail ve İran arasında bir savaşın başlaması barış ve uluslararası güvenlik için ağır sonuçlar doğurur."

Fransa Cumhurbaşkanı ayrıca İran'ın nükleer ve balistik füze programları konusunda müzakerelere katılması gerektiğini belirtti.

KANADA VE KOSOVA'DAN ABD'YE DESTEK

Mark Carney saldırılar sonrası ABD'ye destek veren liderlerden biri oldu.

Kanada Başbakanı şu ifadeleri kullandı:

"İran'ın nükleer silah elde etmesini ve rejiminin uluslararası barış ve güvenliği tehdit etmesini önlemek amacıyla ABD'yi destekliyoruz."

Kosova Dışişleri Bakanlığı da ABD Başkanı Donald Trump'a destek verdiğini açıkladı.

ALMANYA: "SALDIRILARA KATILMADIK"

Friedrich Merz Almanya'nın saldırılara katılmadığını açıkladı.

Merz ayrıca Almanya'nın:

• Orta Doğu'da barış ve güvenliği desteklediğini
• İsrail'in güvenliğine bağlı olduğunu
• İran halkının kendi kaderini tayin hakkına sahip olduğunu söyledi.

ÇİN'DEN ULUSLARARASI TEPKİ ÇAĞRISI

Wang Yi saldırıları sert ifadelerle eleştirdi.

Çin Dışişleri Bakanı şu değerlendirmeyi yaptı:

"Egemen bir ülkenin liderinin öldürülmesi kabul edilemez."

Vang ayrıca askeri operasyonların derhal durdurulması gerektiğini söyledi ve uluslararası topluma tek taraflı eylemlere karşı ortak tepki çağrısı yaptı.

PAPA'DAN BARIŞ ÇAĞRISI

Vatikan Devlet Başkanı Papa Leo XIV gelişmeleri "derin endişeyle" takip ettiğini açıkladı.

Papa şu ifadeleri kullandı:

"İstikrar ve barış silahlarla değil, samimi ve sorumlu diyalogla inşa edilir."

Papa ayrıca taraflara şiddet sarmalını durdurma çağrısı yaptı.

AB KOMİSYONU: "YENİ UMUT AMA İSTİKRARSIZLIK RİSKİ"

Ursula von der Leyen İran lideri Hamaney'in ölümü hakkında açıklama yaptı.

Von der Leyen şu değerlendirmeyi yaptı:

"Hamaney'in ölümü İran halkı için yeni bir umut doğurdu ancak aynı zamanda bölgede istikrarsızlık riski de barındırıyor."

PUTİN'DEN TAZİYE MESAJI

Vladimir Putin İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'a taziye mesajı gönderdi.

Putin açıklamasında Hamaney'i "seçkin bir devlet adamı" olarak nitelendirdi ve saldırıyı uluslararası hukukun ihlali olarak değerlendirdi.

IRAK'TA 3 GÜNLÜK YAS

Irak hükümeti Hamaney'in ölümü nedeniyle 3 günlük ulusal yas ilan etti.

Bağdat yönetimi açıklamasında saldırıların bölgesel istikrarı tehdit ettiğini belirterek askeri operasyonların durdurulması çağrısında bulundu.

HUSİLERDEN İRAN'A TAM DESTEK

Ensarullah Hareketi (Husiler) İran'a destek mesajı yayımladı.

Açıklamada Hamaney için şu ifadeler kullanıldı:

"Mustazafların devriminin lideri ve Kudüs yolunda şehit oldu."

Husiler ayrıca ABD ve İsrail'e karşı mücadelenin süreceğini söyledi.

KOLOMBİYA'DAN TRUMP'A ELEŞTİRİ

Gustavo Petro saldırılara tepki gösteren liderlerden biri oldu.

Kolombiya Cumhurbaşkanı şu ifadeleri kullandı:

"Galiba Başkan Trump bugün hata yaptı."

Petro ayrıca Birleşmiş Milletler'in acilen toplanması gerektiğini söyledi.

⁠ABD-İSRAİL'İN İRAN'A SALDIRILARI

İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasında müzakereler sürerken 28 Şubat'ta İran'a askeri saldırı başlattı.

İran da İsrail'in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn başta olmak üzere bazı bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılarla karşılık verdi.

ABD-İsrail saldırılarında, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney'in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkili öldü.

İran Kızılayı, ülkeye yönelik bombardımanlarda 201 kişinin hayatını kaybettiğini, 747 kişinin de yaralandığını duyurdu.