Son dakika kıdem tazminatı tavan ve taban hesaplama nasıl yapılır? Asgari ücret kıdem tazminatı ne kadar?
İşçi ve işveren arasında yaşanan en büyük sorunlardan biri hiç kuşkusuz ki kıdem tazminatı. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından işçiyi güvence altına almak amacıyla verilen kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve ayrımcılık tazminatı gibi haklar birçok kez mahkemelerde son buluyor. İşçiler herhangi bir mobbingi kanıtlayarak işten ayrıldıklarında mahkeme aracılığı ile kıdem tazminatı alabiliyor. Habersiz işten çıkarılan işçiler çalıştığı yıl kadar brüt maaş ve hak edişi kadar ihbar tazminatı alabilir. Birçok işçi ne kadar kıdem tazminatı alacağını bilmiyor. Kıdem tazminatında en önemli nokta tavan ve taban sınırları. Bir işçiye brüt maaşı çarpı çalıştığı yıl formülü ile ödenen kıdem tazminatının tabanının altı, tavanının üstü ödenmiyor. devlet tarafından belirlenen kıdem tazminatı taban ve tavan ücretleri her yıl zamlarla birlikte günelleniyor. Bu yıl da kıdem tazminatı tavan ve taban rakamları yükseldi. Peki, kıdem tazminatı tavan ve taban hesaplama nasıl yapılır? Asgari ücret kıdem tazminatı ne kadar? İşte kıdem tazminatı ile ilgili detaylar...
Kıdem tazminatı, ayrımcılık tazminatı ve ihbar tazminatı işçilerin temel hakları arasında yer alıyor. İş yerlerindeki mobing, haksızlık gibi konularda ayrımcılık tazminatı devreye giriyor. İşten çıkarılma durumlarında ise kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı işçiye ödeniyor. Kıdem tazminatı işçinin çalıştığı yıl kadar brüt maaş anlamı almasına geliyor. İhbar tazminatı ise işten çıkarıldıktan sonra mağdur olan işçiye ödenen tazminat olarak adlandırılıyor. Vatandaşlar ihbar, kıdem ve ayrımcılık tazminatı ile ilgili birçok konuyu merak ediyor. Peki, kıdem tazminatı tavan ve taban hesaplama nasıl yapılır? Ayrımcılık tazminatı nedir? İhbar tazminatı kimleri kapsıyor? İşte detaylar...
Kıdem tazminatı kişinin çalıştığı yıl ile brüt maaşının çarpılması ile hesaplanıyor. İhbar tazminatı ise çalışılan yıla göre belirleniyor ve 2 haftadan 8 haftaya kadar çıkıyor. Geri dönüş tazminatında ise 30 kişiden fazla işyerinde çalışanlar, 1 ay içinde dava açtıklarında 8 brüt maaşa kadar tazminat alabiliyor.
ÇALIŞANLAR BİLMİYOR
30 kişiden az personeli olan şirketlerin çalışanlarının ise farklı bir güvencesi bulunuyor. Bu çalışanlar işe geri dönüş davası açamıyorlar ancak 'kötü niyet tazminatı' ile alacakları parayı 3'e katlayabiliyorlar.
Kötü niyet tazminatı fesih hakkını kullanırken işverenin yaptığı hatalarla ortaya çıkıyor. Birçok çalışan bundan habersiz olduğu için de bu tazminatı kaçırıyor. Oysa ihbar tazminatının 3 katı ödeniyor ve ciddi bir tutar oluşturuyor.
Burada çalışanın işten çıkarılırken haksızlığa uğraması söz konusu. Örneğin; bir işçi sadece evlendiği için ya da hamile kaldığı için işten atılmışsa devreye kötü niyet tazminatı giriyor. Yine ırk, cinsiyet ayrımı, sendika üyeliği, hakkını arama gibi konularda da kötü niyet tazminatına hükmediliyor. Bir işveren işçinin gerçek maaşını bordroya yansıtmıyor ve prim vergisi kaçırıyorsa çalışan da bunu Çalışma Bakanlığı'nın ALO 170 hattına bildirmişse bu sebeple çıkartıldığında kötü niyet tazminatı devreye giriyor.
AYRIMCILIK TAZMİNATI VAR
4857 sayılı İş Kanunu'nun 'Eşit davranma ilkesi' başlıklı 5'inci maddesinde şöyle deniliyor: "İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefî inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayrım yapılamaz. İşveren, esaslı sebepler olmadıkça tam süreli çalışan işçi karşısında kısmi süreli çalışan işçiye, belirsiz süreli çalışan işçi karşısında belirli süreli çalışan işçiye farklı işlem yapamaz.
İşveren, biyolojik veya işin niteliğine ilişkin sebepler zorunlu kılmadıkça, bir işçiye, iş sözleşmesinin yapılmasında, şartlarının oluşturulmasında, uygulanmasında ve sona ermesinde, cinsiyet veya gebelik nedeniyle doğrudan veya dolaylı farklı işlem yapamaz.
Aynı veya eşit değerde bir iş için cinsiyet nedeniyle daha düşük ücret kararlaştırılamaz. İşçinin cinsiyeti nedeniyle özel koruyucu hükümlerin uygulanması, daha düşük bir ücretin uygulanmasını haklı kılmaz. İş ilişkisinde veya sona ermesinde yukarıdaki fıkra hükümlerine aykırı davranıldığında işçi, 4 aya kadar ücreti tutarındaki uygun bir tazminattan başka yoksun bırakıldığı haklarını da talep edebilir."
