CANLI | İsrail-ABD-İran savaşında 34. gün: BAE'de patlama sesleri

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, savaş-ateşkes-müzakere döngüsüne müsamaha göstermeyeceklerini ve bunu kırmak için ABD-İsrail'in ülkeye açtığı savaşta şiddetle karşılık vermeye devam edeceklerini söyledi.

İran devlet televizyonunun haberine göre Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bekayi, yaptığı açıklamada, İran'ın ateşkesi kabul etmeyeceğini yineledi.

Bekayi, "Savaş, müzakereler, ateşkes ve ardından aynı döngünün tekrarlanmasından oluşan bu kısır döngüye müsamaha göstermeyeceğiz. Bu, sadece İran için değil tüm bölge ve ötesi için de felakettir." ifadelerini kullandı.

ABD-İsrail'in, İran'a açtığı savaşı, "terörist faaliyetler" şeklinde nitelendiren Bekayi, şunları kaydetti:

"Liderlerimizi, komutanlarımızı hatta görevde olmayan komutanlarımızı hedef aldılar. Bu, İran halkına dayatılan haksız bir savaştır. Bu yüzden bu savaşta şiddetle karşı koymaktan başka seçeneğimiz yok."

 İran lideri Mücteba Hamaney'in Başdanışmanı ve ülkenin önde gelen siyasetçilerinden Ali Ekber Velayeti, Hürmüz Boğazı'nın "İran'ın düşmanlarına ve onların üslerine kapalı kalacağını" belirtti.

"SAVAŞ İRAN'IN STRATEJİSİ VE OTORİTESİYLE BİTECEK"

Velayeti, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından paylaştığı mesajında, "Hürmüz Boğazı dünyaya açıktır ancak İran halkının düşmanlarına ve bölgedeki üslerine her zaman kapalı kalacaktır." ifadelerini kullandı. ABD Başkanı Donald Trump'ın, başlattığı savaşın gidişatıyla ilgili iddialarına değinen Velayeti, "Savaş, saldırganların coşkusu ve hayalleriyle değil, İran'ın stratejisi ve otoritesiyle sona erecektir." değerlendirmesinde bulundu.

ABD Başkanı Donald Trump, Çarşamba akşamı ulusa sesleniş konuşmasında ABD-İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü ve bir ayı geride bırakan savaştaki politikalarını güçlü şekilde savundu. Trump, ABD ordusunun görevini tamamlamaya yaklaştığını öne sürerken, İran’ı “Taş Devri’ne geri gönderecek” saldırılar tehdidini de yineledi.

Reuters’ın haberine göre, 19 dakika süren konuşma; küresel petrol fiyatlarının yükseldiği ve Trump’ın kamuoyu desteğinin gerilediği bir dönemde geldi.

ÇIKIŞ ARIYOR AMA NET TAKVİM YOK

Savaş yorgunu bir Amerikan kamuoyu ve düşen anket oranlarıyla karşı karşıya olan Trump, ABD’nin İran’ın donanmasını ve hava kuvvetlerini yok ettiğini, balistik füze ve nükleer programını ciddi şekilde zayıflattığını savundu.

Ancak Trump, önümüzdeki 2-3 hafta boyunca İran’a “son derece sert” saldırıların süreceğini belirtmesine rağmen, savaşın ne zaman sona ereceğine dair net bir takvim vermekten kaçındı.

Daha da dikkat çekici olan ise, İran’ın ABD’nin şartlarını kabul etmemesi halinde savaşın daha da tırmanabileceği uyarısı oldu. Trump, özellikle İran’ın enerji ve petrol altyapısının hedef alınabileceğinin sinyalini verdi.

Reuters’a göre, Trump’ın hem tehditkâr hem de çelişkili mesajlar içeren bu söylemi, zaten tedirgin olan finans piyasalarını yatıştırmak yerine belirsizliği artırabilir. Nitekim Amerikan kamuoyunun da 2003 Irak işgalinden bu yana en büyük askeri operasyona sınırlı destek verdiği belirtiliyor.

HÜRMÜZ BOĞAZI KRİZİ: SORUMLULUĞU BAŞKALARINA YÜKLEDİ

Trump’ın konuşmasında en kritik başlıklardan biri, küresel enerji arzının kalbi sayılan Hürmüz Boğazı oldu.

ABD Başkanı, İran’ın kontrolünde bulunan ve dünya petrol ve doğalgaz sevkiyatının yaklaşık beşte birinin geçtiği bu stratejik su yolunun yeniden açılması konusunda net bir plan ortaya koymadı.

Bunun yerine Trump, Körfez petrolüne bağımlı ülkelerin “liderliği üstlenmesi” gerektiğini savundu ve ABD’nin bölge enerjisine ihtiyaç duymadığını ileri sürdü.

Reuters’a göre Batılı müttefikler ise, Trump ve Benjamin Netanyahu tarafından başlatılan bu savaşa dahil olma konusunda isteksiz davranıyor.

“GÖREV TAMAMLANDI MI?” SORUSU GÜNDEMDE

Trump, konuşmasında askeri başarıları öne çıkarsa da savaşın başında belirlediği en kritik hedef olan “İran’ın nükleer silah elde etmesinin engellenmesi” konusunda soru işaretleri sürüyor.

Bir aydan uzun süre geçmesine rağmen İran’ın hâlâ yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokuna sahip olduğu belirtiliyor. Bu stokun büyük bölümünün ABD-İsrail saldırıları nedeniyle yer altına taşındığı değerlendiriliyor.

Trump ise Reuters’a yaptığı açıklamada, bu konuda geri adım atarak artık uranyum stokunu önemsemediğini söyledi ve “çok derinde olduğu için” ABD uydularıyla izlenebileceğini ifade etti.

İran ise nükleer silah geliştirme iddialarını her zaman reddediyor.

İRAN’IN ASKERİ KAPASİTESİ TAMAMEN BİTMEDİ

Trump’ın “İran’ın askeri gücü yok edildi” iddiasına rağmen, ülkenin elinde kalan füze ve insansız hava araçlarıyla hâlâ İsrail’i, ABD’nin Körfez’deki müttefiklerini ve Amerikan üslerini hedef alabilecek kapasitede olduğu belirtiliyor.

Öte yandan, Trump’ın daha önce dile getirdiği “rejim değişikliği” hedefi de gerçekleşmedi. ABD-İsrail saldırılarında üst düzey isimler, aralarında Ali Khamenei’nin de bulunduğu liderler öldürülse de, yerlerine daha sert çizgide isimlerin geçtiği ifade ediliyor.

ABD istihbaratına göre İran yönetim yapısı büyük ölçüde ayakta kalmayı sürdürüyor.

İÇ POLİTİKA BASKISI: DESTEK ERİYOR

Trump’ın konuşması, savaşın başladığı 28 Şubat’tan bu yana yaptığı ilk prime-time ulusa sesleniş oldu. Konuşmanın, Amerikan halkının endişelerini azaltmayı hedeflediği değerlendirildi.

Ancak Trump, yükselen akaryakıt fiyatları ve ekonomik baskılar konusunda sınırlı mesaj verdi. Fiyat artışlarını İran’ın ticari petrol tankerlerine yönelik saldırılarına bağlayan Trump, bu durumun geçici olduğunu savundu.

Reuters/Ipsos anketine göre Trump’ın görev onay oranı yüzde 36’ya gerileyerek yeniden başkan seçilmesinden bu yana en düşük seviyeye indi.

Konuşma sonrası piyasalarda da dalgalanma yaşandı: Hisse senetleri düşerken dolar güçlendi, petrol fiyatları ise yükseldi. Analistler, bunun Trump’ın savaşın sonuna dair net bir yol haritası sunamamasından kaynaklandığını belirtiyor.

BEKLENTİLERİ KARŞILAMAYAN PERFORMANS

Trump’ın konuşması, seçmenlerle yeniden bağ kurmak için önemli bir fırsat olarak görülüyordu. Beyaz Saray’da dramatik bir girişle kürsüye çıkan Trump, 19 dakika boyunca daha sakin bir ton kullandı.

Ancak Reuters’a göre, Trump’ın konuşması yeni bir vizyon ortaya koymak yerine daha önceki söylemlerin tekrarı niteliğinde kaldı. Bu durum, savaşın gerekçelerine dair soru işaretlerini gidermek yerine artırdı.

İsrail-İran savaşının 34. gününde Tel Aviv güne siren sesleriyle uyandı. İran ve Hizbullah'ın koordineli operasyonlarında İsrail'e 24 saat içinde 13 yoğun saldırı düzenlendi. Kuzey cephesinde ağır kayıplar veren İsrail, hava savunma sistemlerinin yetersiz kaldığı bölgelerde büyük panik yaşarken; tüm dünyanın dikkatinin bu savaşa çevrilmesini fırsat bilerek Gazze'de kan dökmeye ve Batı Şeria'da Filistinlilere yönelik zulmüne hız kesmeden devam ediyor. A Haber Programlar Müdürü Emine Kavasoğlu, bölgedeki son durumu ve sıcak gelişmeleri Tel Aviv'den aktardı.

SALDIRILAR ŞİDDETLENDİ

Kamuoyunda oluşan ateşkes beklentisinin karşılık bulmadığını belirten Kavasoğlu, "Trump'ın açıklamasıyla birlikte ateşkes endişesi tamamen sona erdi. Amerikan medyasına yansıyan haberlere göre de İran Devrim Muhafızları hala savaşı koordine ediyor ve rejim ağır hasar alsa da İran saldırma kapasitesini sonlandırmış değil" ifadelerini kullandı. Tel Aviv'in savaşın başından bu yana en yoğun saldırılardan birini yaşadığına dikkat çeken Kavasoğlu, "İran, 24 saatte 13 kez İsrail'i vurdu. Gece yarısı ve sabah saatlerinde Bney Brak ve Petah Tikva bölgelerinde sirenler hiç susmadı. Bney Brak'ta 3 yaralı var ve bölgenin su şebekesi saldırılarda ağır hasar aldı" sözleriyle sahadaki yıkımı bildirdi.

HİZBULLAH'IN KUZEY CEPHESİNDEKİ KISKACI BÜYÜYOR

İran ile koordineli hareket eden Hizbullah'ın İsrail'in kuzeyindeki operasyonları da her geçen gün şiddetini artırıyor. İsrail ordusunun hükümete sunduğu son duruma ilişkin rapora değinen Emine Kavasoğlu, "Hizbullah sınırda 8 kilometrelik menzile sahip ve rahatlıkla vurma kapasitesi var. Ellerinde 10 binden fazla tanksavar füzesi, 30 binden fazla roket ve havan mermisi, 2 bine yakın da insansız hava aracı bulunuyor" ifadelerini kullandı. Kuzeyde Demir Kubbe ve hava savunma sistemlerinin etkisiz kaldığını vurgulayan Kavasoğlu, "Mesafe çok yakın olduğu için erken uyarılar gelmeden, sirenler dahi çalmadan saldırılar gerçekleşiyor. Resmi açıklamalara göre kuzeyde 10 asker öldü, 309 asker yaralandı ancak hastanelere taşınan yaralı sayısına bakıldığında kayıpların çok daha fazla olduğu görülüyor" sözleriyle İsrail ordusunun yaşadığı ağır zayiatı aktardı.

GAZZE'DE SESSİZ KATLİAM SÜRÜYOR

Bölgede kriz tırmanırken İsrail'in Filistinlilere yönelik baskı ve katliam politikaları ise gölgede kalıyor. Batı Şeria'da giderek artan gerilimi anlatan Kavasoğlu, "İsrail, Hamursuz Bayramı'nı bahane ederek El Halil'de sokağa çıkma yasağı ilan etti ve sokak çatışmalarında askerler bölge sakinlerine saldırdı" ifadelerini kullandı. Tüm dünyanın gözünün İsrail-İran ve Lübnan eksenine odaklandığı bir ortamda Gazze'deki dramın daha da felaket bir boyuta ulaştığına dikkat çeken Kavasoğlu, "Refah sınır kapısı kapalı, içeriye yeterli hiçbir insani yardım girmiyor. Dün gece herkes kuzeyden bir ateşkes beklerken İsrail Gazze'yi vurmaya devam etti ve en az 15-20 sivil daha hayatını kaybetti. Bölgede şiddetli sağanak yağış var, çadırlardaki insanlar derme çatma kulübelerde hayatta kalmaya çalışırken İsrail soykırımdan vazgeçmiyor, Gazze'ye sessiz sedasız ölüm yağdırmaya devam ediyor" sözleriyle yaşanan insanlık dramını gözler önüne serdi.

ABD’nin Bağdat Büyükelçiliği, Irak’ın başkenti Bağdat’ta güvenlik risklerinin ciddi şekilde arttığını belirterek acil bir uyarı yayımladı.

SALDIRI İHTİMALİNE DİKKAT ÇEKİLDİ

Büyükelçilik tarafından yapılan açıklamada, İran yanlısı milis grupların önümüzdeki 24 ila 48 saat içinde Bağdat’ın merkezinde saldırılar düzenleyebileceği uyarısında bulunuldu. Açıklamada, özellikle ABD vatandaşları ve ABD’ye ait çıkarların hedef alınabileceği ifade edildi.

ABD VATANDAŞLARINA “IRAK’TAN AYRILIN” ÇAĞRISI

Artan tehditler nedeniyle ABD yönetimi, Irak’ta bulunan vatandaşlarına ülkeyi derhal terk etmeleri çağrısında bulundu. Daha önce yapılan benzer uyarılarda da İran bağlantılı silahlı grupların ABD hedeflerine yönelik saldırı riskinin yüksek olduğu vurgulanmıştı. 

ABD ordusu, İran’a karşı bir aydan uzun süredir devam eden savaş kapsamında şimdiye kadar 12 bin 300’den fazla hedefin vurulduğunu açıkladı.

ABD’nin bölgedeki askeri operasyonlarını yöneten ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), çarşamba günü yaptığı bilgilendirmede, saldırılar kapsamında 155’ten fazla İran deniz unsurunun “hasar gördüğünü veya imha edildiğini” duyurdu.

“İRAN’IN GÜVENLİK AYGITI HEDEF ALINIYOR”

CENTCOM açıklamasında, operasyonların amacının İran’ın güvenlik yapısını parçalamak olduğu vurgulandı.

Açıklamada, “CENTCOM güçleri, İran rejiminin güvenlik aygıtını dağıtmak için hedefleri vurmaya devam ediyor. Öncelik, acil tehdit oluşturan noktalar” ifadelerine yer verildi.

İSRAİL’DEN 800’DEN FAZLA SALDIRI

İsrail işgal güçleri da aynı gün yaptığı açıklamada, savaşın başlangıcından bu yana İran’a yönelik 800’den fazla saldırı gerçekleştirdiğini bildirdi.

ABD ve İsrail, 28 Şubat’tan bu yana İran’ı hedef alırken, Tahran yönetimi ise İsrail ile Körfez bölgesindeki ABD müttefiklerine yönelik saldırılarla karşılık veriyor.

 İran’ın İsfahan eyaletine bağlı Baharestan bölgesinde, ABD-İsrail ile İran arasında devam eden çatışmalar sırasında düzenlendiği bildirilen bir saldırının ardından bölgeden yoğun dumanların yükseldiği görüldü.

Sosyal medyada 1 Nisan 2026 tarihinde paylaşılan görüntülerde, saldırının ardından çevreye saçılmış yanan enkaz parçalarının bulunduğu ve olay yerinden dumanların yükselmeye devam ettiği dikkat çekti.

ABD-İsrail saldırıları altındaki İran'ın Merkezi eyaletine bağlı Humeyn kentinde MQ-9 tipi bir insansız hava aracının (İHA) düşürüldüğü bildirildi.

İranlı Öğrenciler Haber Ajansı (ISNA), Devrim Muhafızları Merkezi Eyaleti Karargahı tarafından yapılan açıklamayı yayımladı.

Açıklamada, "Humeyn semalarında tespit edilen bir MQ-9 tipi İHA imha edilmiştir." ifadeleri kullanıldı.

Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) Dubai kentinde hava savunma sistemlerinin devreye girmesinin ardından patlama sesleri duyulduğu bildirildi.

Dubai Hükümeti Medya Ofisi, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada gelişmelere ilişkin bilgi verdi.

Açıklamada, seslerin hava savunma sisteminin müdahalesinden kaynaklandığı belirtilerek, halktan gelişmeleri resmi kaynaklardan takip etmesi istendi.

İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasında müzakereler sürerken, 28 Şubat'ta İran'a askeri saldırı başlattı.

İran ise İsrail'in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn gibi bazı bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılarla karşılık verdi.