İran'dan "ateşkes olmaz" mesajı: ABD 10 maddeden 3'ünü ihlal etti

İran Limanlar ve Denizcilik Kurumu, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş planlayan gemilerden, olası deniz mayınlarıyla çarpışma riskine karşı İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri ile koordinasyon sağlamalarını istedi.

İran devlet televizyonu, Limanlar ve Denizcilik Kurumu tarafından Basra Körfezi'nde geçiş bekleyen gemilere ilişkin yapılan duyuruyu yayımladı.

Duyuruda, "Denizcilik emniyetinin sağlanması ve olası deniz mayınlarıyla temasın önlenmesi amacıyla, Hürmüz Boğazı'nda İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri ile koordinasyon sağlanarak, ikinci bir duyuruya kadar aşağıda belirtilen alternatif güzergahların, ekli haritaya uygun şekilde kullanılması gerekmektedir." ifadeleri kullanıldı.

Boğaza giriş ve çıkış rotası harita eşliğinde anlatıldı.

Giriş rotası, Umman Denizi’nden kuzeye doğru ilerleyerek Larek Adası civarından geçiş ve ardından Basra Körfezi yönünde devam edilmesi olarak belirtilirken, çıkış rotası, Basra Körfezi’nden başlayarak Larek Adası'nın güneyinden geçiş ve ardından Umman Denizi yönünde devam edilmesi olarak bildirildi.

Devrim Muhafızları Ordusuna yakınlığıyla bilinen yarı resmi Fars Haber Ajansının haberinde, ABD ile İran arasında varılan geçici ateşkesin ardından gemilerin geçişine açılacağı açıklanan Hürmüz Boğazı’nın, İsrail'in Lübnan'a saldırıları nedeniyle kapatıldığı ifade edilmişti.

Tesnim Haber Ajansı, ateşkes döneminde İran Silahlı Kuvvetlerinin izni olmadan Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerin mümkün olmayacağını, hala birçok geminin çıkamadığı bölgede kaldığını duyurmuştu. 

ABD Başkanı Donald Trump ve NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Beyaz Saray'da basına kapalı görüşme gerçekleştirdi.

ABD Başkanı Trump ile NATO Genel Sekreteri Rutte, ABD ile İran arasındaki geçici ateşkes anlaşması ve ABD-NATO ilişkilerinin tartışıldığı dönemde bir araya geldi.

Beyaz Saray'da basına kapalı yapılan görüşmede, ABD-NATO ilişkileri ve İran'la ilgili gündemdeki ana konuların ele alındığı kaydedildi.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt'e yöneltilen "Başkan Trump halen NATO'dan çekilmeyi düşünüyor mu?" sorusuna, "Bu konu, Başkan'ın daha önce değindiği bir konu ve sanırım birkaç saat sonra Genel Sekreter Rutte ile de bu konuyu görüşecek." yanıtını vermişti.

İran'ın Huzistan Valiliği, Şuşter kenti yakınlarında insansız hava aracının düşürülmesi sonucu 1 çocuğun hayatını kaybettiğini, 6 kişinin yaralandığını bildirdi.

Yarı resmi Mehr Haber Ajansına göre, Huzistan Valiliği, Şuşter'de düşürülen İHA'ya ilişkin açıklama yaptı.

Açıklamada, Şuşter'in Gulam köyü yakınlarında saat 21.00 sularında İran Silahlı Kuvvetlerinin hava savunma sistemi tarafından bir "düşman" İHA’sının düşürülmesi sonucu 1 çocuğun öldüğü, 6 kişinin yaralandığı kaydedildi.

 

ABD Başkanı Donald Trump'ın Yardımcısı JD Vance, İsrail'in Lübnan'a saldırılarının İran'la yapılan geçici ateşkesin bir parçası olmadığını belirterek, "Asla böyle bir söz vermedik." dedi.

Vance, Macaristan'ın başkenti Budapeşte'ye yaptığı ziyaretten dönerken gazetecilerin sorularını yanıtladı.

İsrail'in, Lübnan'a yönelik saldırılarını sürdürmesinin İran'la yapılan geçici ateşkesi ihlal edip etmediğine ilişkin soruya Vance, "Asla böyle bir söz vermedik. Bunun böyle olacağına dair hiçbir işaret vermedik." diye konuştu.

Vance, "Uçağa bindiğimde tam bir rapor almam gerekiyor. İsrailliler, müzakerelerin başarılı olduğundan emin olmak için Lübnan'da biraz geri adım atmayı teklif etti. Bunun nedeni ateşkesin bir parçası olması değil." değerlendirmesinde bulundu.

ABD böyle bir "taahhütte bulunmamasına" rağmen İran'ın, bu müzakerenin Lübnan nedeniyle bozulmasını istiyorsa bunun Tahran'ın kararı olacağını kaydeden Vance, "Bunun aptalca olacağını düşünüyoruz, ama bu onların seçimi." ifadelerini kullandı.

"TRUMP SAVAŞA GERİ DÖNMEK İÇİN BİRÇOK SEÇENEĞE SAHİP"

Vance, bugün Hürmüz Boğazı'ndaki trafikte artış görüldüğünü, petrol fiyatlarında ise düşüş yaşandığını söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump'ın Amerikan halkı için iyi bir anlaşma çıkardığını savunan Vance, "İranlılar bir sonraki adımı atmak zorunda, aksi takdirde Başkan savaşa geri dönmek için birçok seçeneğe sahip olacak." dedi.

Vance, İran'ın halihazırda elinde bulundurduğu zenginleştirilmiş uranyum stokunun, müzakerelerin ana konularından biri olduğunu kaydetti.

İran'ın nükleer silah üretmesini istemediklerini belirten Vance, şu ifadeleri kullandı:

"Başkanın çok açık bir şekilde belirttiği gibi, nükleer yakıtı istiyoruz. ABD'nin belirli talepleri var. İranlıların da müzakerelerden elde edebilecekleri şeyler var. Bize ne kadar çok şey vermeye istekli olurlarsa, bence bu müzakerelerden o kadar çok şey elde edecekler. Başkan yaptırımların kaldırılmasından bahsetti. Başkan ekonomik ortaklıklardan ve benzeri şeylerden bahsetti. İranlılar nükleer silah geliştirmeye yakın herhangi bir şeyi durdurma konusunda kesin bir taahhütte bulunmadıkça bunlar gerçekleşmeyecek. Başkan burada tüm kozlara sahip. Yapabileceğimiz birçok şey var ve şu anda iyi bir konumda olduğumuzu düşünüyorum."

Basında 3 farklı 10 maddelik öneri dolaştığını ifade eden Vance, müzakerelerde bulunmuş biri olarak konuya açıklık getirmek istediğini vurguladı.

Başkan Yardımcısı Vance, "10 maddelik ilk öneri, açıkçası ChatGPT tarafından yazıldığını düşündüğümüz ve Steve Wittkoff ile Jared Kushner'e sunulan bir şeydi. Bu öneri anında çöpe atıldı ve reddedildi." dedi.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf'ın ABD ile mutabık kalınan 10 maddelik önerinin 3 temel maddesinin ihlal edildiğini belirtmesine ilişkin Vance, müzakerelerden önce bazı anlaşmazlık noktaları bulunduğunu söyledi.

Vance, "Bu çok fazla anlaşma noktası olduğu anlamına gelmeli, çünkü ortada dolaşan 15 maddelik bir plan var. 10 maddelik bir plan da var. Eğer 3 konuda hayal kırıklığına uğramışsa, bu aslında çok fazla anlaşma olduğu anlamına gelir." değerlendirmesini yaptı.

Kalibaf'ın "İngilizceyi ne kadar iyi anladığını merak ettiğini" dile getiren Vance, onun belirttiği bazı konuların yürüttükleri müzakere konuları bağlamında kendisine mantıklı gelmediğini ifade etti.

Vance, Trump'ın ateşkesi ilan etmesinden 1 saat sonra İranlıların birçok füze fırlattığını ve İsrail'in karşılık verdiğini belirterek, "Ateşkesin doğası budur. Hiçbir ateşkes biraz kesinti olmadan gerçekleşmez." şeklinde konuştu.

 

 

 

ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından bir açıklama yaparak İran ile müzakere sürecinin kapalı kapılar ardında yürütüleceğini ifade etti.

Trump ayrıca, bilgi kirliliği ve yayınlanan yetkisiz belgelerden şikayet etti. Trump, "ABD ve İran arasındaki müzakerelerle hiçbir alakası olmayan kişiler tarafından çok sayıda anlaşma, liste ve mektup paylaşılıyor. Bunu yapanlar, genelde tam manasıyla dolandırıcı, şarlatan ya da daha kötülerinden ibaret. Federal soruşturma tamamlandığında, bunlar hızlı bir şekilde ortaya çıkarılacak" diye yazdı.
ABD ve İran arasındaki müzakerelerin şartlarına ilişkin Trump, "ABD için kabul edilebilir olan maddeler sadece belirli bir grup maddeden oluşuyor ve müzakerelerde bunları kapalı kapılar ardında konuşuyor olacağız. Bunlar, ateşkes çerçevesinde anlaşmaya vardığımız temel maddeler. Bunlar makul olan ve kolayca yapılabilecek şeyler" dedi.

ABD ve İsrail ile İran arasında bir ayı aşan savaşın iki hafta süreli ateşkes ilan edilmesini takiben hem İran hem de ABD tarafı zafer ilan etmişti. ABD Başkanı Trump, ateşkes ilanından yaklaşık bir buçuk saat sonra ABD merkezli haber kanalı CNN’in İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi tarafından yayınlandığı belirtilen ve İran’ın zaferini ilan eden bir açıklamayı haberleştirmesine tepki göstermişti. Trump, söz konusu "İran zaferi" haberine sosyal medya üzerinden üst üste tepki mesajları yayımlamıştı.

 

Bahreyn, ABD-İran arasında sağlanan ve İsrail’i de kapsayan geçici ateşkesin ardından 40 gündür kapalı olan hava sahasını yeniden uçuşlara açtığını duyurdu.

Bahreyn resmi ajansı BNA'da yer alan habere göre, Ulaştırma ve Telekomünikasyon Bakanlığına bağlı Sivil Havacılık İşleri Dairesi, geçici olarak kapatılan ülke hava sahasının yeniden uçuşlara açıldığını bildirdi.

Açıklamada, söz konusu kararın bölgede yaşanan gelişmeler doğrultusunda alınan ihtiyati tedbirlerin sona ermesi kapsamında verildiği belirtildi.

Hava trafiğinin en yüksek güvenlik ve emniyet standartlarına uygun şekilde sürdürüleceği vurgulanan açıklamada, ilgili kurumlarla koordinasyonun devam ettiği ve uçuş güvenliği ile yolcuların korunmasının öncelik olmaya devam edeceği kaydedildi.

Bahreyn, ABD ve İsrail’in İran’a 28 Şubat’ta başlattığı saldırıların ardından hava sahasını uçuşlara kapattığını duyurmuştu. 

 

ABD ve İran'ın 15 günlük ateşkes kararının ardından bölgede kırılgan olan dengeler, çatışmaların sürmesiyle giderek kaotik noktaya ilerliyor. Anadolu Ajansı (AA) Orta Doğu Haberleri Müdürü Turgut Alp Boyraz, Körfez ülkelerinin ateşkes sonrası nasıl tepki verdiklerini ele alarak son durumu aktardı. 

KIRILGAN ATEŞKES VE İRAN’IN SAVAŞ STRATEJİSİ

Ateşkes kararının pamuk ipliğine bağlı bir yapıya sahip olduğunu belirten Turgut Alp Boyraz, "Kırılgan bir ateşkes; İsrail’in istemediği ancak Amerika Birleşik Devletleri’nin mecbur kaldığı bir ateşkes. İran’a karşı savaşı ABD ve İsrail başlattı ama savaşın şeklini İran verdi. Neyi kastediyorum? Hürmüz Boğazı’nı kapattı, dünyanın en önemli enerji koridorlarından birisi. Körfez ülkelerine misilleme adı altında saldırarak savaşı oraya yaydı ve diğer kendisine yakın grupların olduğu Irak, Lübnan gibi bölgeleri savaşın içerisine soktu ve dünya ekonomisini çok ciddi derecede sıkıntıya soktu." sözleriyle İran’ın asimetrik savaş taktiklerini aktardı. Boyraz, ABD’nin bu süreçteki çaresizliğine de değinerek, "Bu Amerika Birleşik Devletleri’ni de zor duruma soktu. Aynı zamanda ABD’nin bu kadar imkanına rağmen, İran’ın eski lideri Hamaney’in öldürülmesine, birçok komutanın öldürülmesine rağmen İran rejiminin zafiyete girmediğini, karar alma mekanizmalarında bir sorun olmadığını gördük ve misillemelerine son ana kadar devam etti." ifadelerini kullandı.

TRUMP’IN DİPLOMATİK GELGİTLERİ: TARİHTEN SİLMEKTEN ALTIN ÇAĞA

Donald Trump’ın dış politikadaki tutarsızlığına vurgu yapan Turgut Alp Boyraz, "Özellikle Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasıyla enerji ve petrol fiyatlarının artması Trump’ı çok sıkıştırdı ve bir şekilde buna yanaşmak durumunda kaldılar. Yani Merve Türkay, 24 saat önce şunu okuyorduk Trump’ın ağzından: 'İran’da bir medeniyet tarihten silinecek, yok olacak.' Gece 03:00 olmadan önce, o verdiği son süre dolmadan 90 dakika öncesinde ateşkesi açıkladı ve hemen ardından da bugün yaptığı açıklamalarda 'Ortadoğu’nun altın çağı, dünya barışı için en iyi günlerden birisi' demeye başladı. Çok çelişkili bir kişilik Trump tabii ki ama gelinen noktada buna mecbur kaldı gibi gözüküyor." şeklinde konuştu. ABD basınındaki yansımalarını aktarak Boyraz, "Aslına bakarsanız bu sertlik Donald Trump’ın bir yardım çığlığı. Yani 'biri bana engel olsun, biri beni ikna etsin ki ben bu saldırıları başlatmayayım, bir ateşkese doğru gidelim.' Gece saatlerinde de bu karar alındı." sözleriyle değerlendirdi.

KÖRFEZ ÜLKELERİNİN KORKUSU VE EKONOMİK YIKIM

Savaşın ekonomik boyutunun bölge ülkelerini dehşete düşürdüğünü belirten Turgut Alp Boyraz, "Körfez ülkelerinin bugün Dışişleri Bakanlarının hemen hemen hepsi ateşkesle ilgili açıklama yaptı aslında. Hepsi memnuniyetle karşıladı. Suudi Arabistan diyor ki; 'Biz bunu memnuniyetle karşılıyoruz, bölge ülkelerine bir daha İran saldırmasın, Hürmüz Boğazı’nı açsın, umarız bu kalıcı barışa döner.' Aynı şekilde Kuveyt’in, Katar’ın, Birleşik Arap Emirlikleri’nin, Umman’ın da benzer açıklamaları var. Hepsi de bu umarız kalıcı ateşkese dönüşür ve kapsamlı bir barışı sağlar diyor. Çünkü bu savaştan en çok zararı gören yerlerden birisi de Körfez ülkeleri olmuştu." dedi. Boyraz, Körfez ülkelerinin hedef alınma sebebini ise "Mümkün olduğunca aslında dışarıda kalmaya çalıştılar ancak Amerikan üslerine ev sahipliği yaptıkları gerekçesiyle İran onları hedef aldı. Aslında onları hedef alırken de dünya ekonomisini hedef almış oldular. Bunun üzerinden Amerika Birleşik Devletleri’ni sıkıştırmaya çalıştılar." ifadeleriyle açıkladı.

LÜBNAN’DA DEHŞETİN RESMİ: 10 DAKİKADA 100 NOKTA VURULDU

İsrail’in Lübnan’da gerçekleştirdiği katliamın boyutlarını paylaşan Turgut Alp Boyraz, "Bu işin uzamasını isteyen bir tek İsrail vardı. İsrail ne yapıyor? Lübnan’a bu İran savaşının başından bu yana düzenlediğinden çok daha ağır bir saldırı düzenledi bugün. 10 dakika içerisinde 100 noktayı vurduk dediler. Birçok yer patladı, birçok yer yıkıldı. Şimdi en son Lübnan Sağlık Bakanlığı’nın paylaştığı bilgiye göre bugünkü saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısı 112’yi geçti. 800’den fazla da yaralı var. Hala enkaz altında olanlar var, yaralıların içerisinde durumu ağır olanlar var. Dolayısıyla bu 112 kişinin, bugün öldürülen 112 kişinin bu sayısının çok daha fazla artması bekleniyor. İsrail saldırılarını durdurmadı, sadece Beyrut’u vurmamıştı; aynı zamanda Bekaa Vadisi’ni vurdu, Beyrut’un biraz güneyindeki Sayda’yı vurdu, daha güneydeki Sur kentini vurdu." sözleriyle dehşet anlarını aktardı.

NETANYAHU’NUN KOLTUK SAVAŞI VE SİYASİ TARİHİN EN KÖTÜ ANLAŞMASI

İsrail içindeki siyasi kaosu deşifre eden Turgut Alp Boyraz, "Ateşkesi bozmak için zorlayacaktır, özellikle de Netanyahu. Netanyahu’nun şahsi kariyeri de, ülkedeki durumu da buna bağlı. Şimdiden, hem ana muhalefet lideri Yair Lapid hem diğer bütün milletvekilleri Netanyahu’yu eleştirmeye başladı. 'Savaştaki hedeflerini yerine getiremedin, karşımızda daha güçlü bir İran var şu anda' diye eleştirmeye başladılar. Siyasi tarihimizin en kötü anlaşması dediler. Dolayısıyla Netanyahu bu savaşın bitmemesini, devam etmesini, ABD’nin İran’a saldırmasını istiyor." ifadelerini kullandı. Boyraz ayrıca İran Devrim Muhafızları’nın sert uyarısını da hatırlatarak, "İran Devrim Muhafızları bir açıklama yaptı; 'Lübnan’a saldırılar devam ederse düşmana pişman edici cevaplar vereceğiz' dedi. Yani yeniden savaşa başlamakla tehdit etti. Lübnan’daki Hizbullah bu savaşa İran için girdi, Lübnan’la alakalı bir şey değildi. Bütün bu kadar savaşa girip bu kadar bedel ödedikten sonra İran’ın kenarda durup bunu izlemesi çok zor gözüküyor." şeklinde konuştu.

ABD SEÇMENİ VE TRUMP’IN SON ÇIKIŞI

Donald Trump’ın üzerinde büyük bir baskı olduğunu belirten Turgut Alp Boyraz, "ABD Başkanı Trump’ın son istediği şey bence bu savaşa yeniden dönmek. Amerika’da seçmenler kızgın, bütün kamuoyu ayağa kalkmış durumda, dünya ekonomisi zarar görmüş durumda. İran çok büyük yıkıma uğramasına rağmen bir çöküş göstermiyor. Bu gerçeklerin önümüzdeki günlerde Donald Trump’a anlatılacağını ve onun da İsrail’i baskı altına alacağını öngörüyorum. Bakalım Amerika’nın tutumu önümüzdeki saatlerde nasıl değişecek, izleyip göreceğiz." sözleriyle analizini tamamladı. 

İran Meclis Başkanı Kalibaf: 10 maddemizden 3'ü ihlal edildi. Bu şartlarda müzakerenin yürütülmesi imkansız 

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD-İran arasında varılan iki haftalık ateşkese ve taraflar arasında somut bir sonuca varılması beklenen barış müzakerelerine ilişkin açıklama yaptı.

ABD TERCİH YAPMAK ZORUNDA

Arakçi, İsrail’in Lübnan’a yönelik yoğun hava saldırısına da değinerek, "İran-ABD ateşkesinin şartları açık ve nettir: ABD bir tercih yapmak zorundadır. Ya ateşkes sağlanacak ya da İsrail üzerinden savaş devam edecek. ABD ikisini birden yürütemez. Dünya, Lübnan’daki katliamları görüyor. Top artık ABD’nin sahasında ve uluslararası kamuoyu, Washington’ın taahhütlerine uygun hareket edip etmeyeceğini izliyor" dedi.

 

ABD ve İran'ın 2 haftalık ateşkes kararının ardından bölgede dengeler kırılgan bir hâl alırken, Trump'ın Lübnan'daki çatışmalara ilişkin yaptığı açıklamada "Lübnan ateşkese dahil değil" açıklaması tansiyonu yeniden yükseltti. Tahran yönetimi 10 maddelik anlaşma kapsamında Beyrut'ta yeniden bombardımanın başlamasıyla Hürmüz Boğazı'nı açtığı gibi kapatması dikkat çekerken yaşananlar Washington'da da geniş yankı uyandırdı. A Haber muhabiri İrfan Sapmaz Trump'ın son açıklamalarını aktararak Beyaz Saray'da yaşananları aktardı. 

TRUMP’TAN ‘ŞARLATAN’ VE ‘DOLANDIRICI’ RESTİ

Amerika Birleşik Devletleri’nde tam anlamıyla bir kafa karışıklığı yaşandığını belirten İrfan Sapmaz, "Şu anda Amerika Birleşik Devletleri'nde bir kafa karışıklığı var tam anlamıyla. Donald Trump'ın yeni bir Truth Social açıklamasında, ABD-İran müzakereleriyle kesinlikle hiçbir ilgisi olmayan kişiler tarafından çok sayıda anlaşma listesi ve mektup gönderildiği belirtiliyor. Trump, pek çok durumda bu kişilerin tam anlamıyla dolandırıcı, şarlatan ve daha da kötü kişiler olduğunu ifade etti." sözleriyle Beyaz Saray’daki gerilimi aktardı. Trump’ın bu kişilere yönelik operasyon sinyali verdiğini vurgulayan Sapmaz, "[Donald Trump], 'Federal soruşturmamız tamamlandıktan sonra bu kişiler hızla ifşa edilecektir. Amerika Birleşik Devletleri nezdinde kabul edilebilir nitelikte olan yalnızca tek bir anlamlı maddeler grubu mevcuttur ve biz bu müzakereler sırasında söz konusu maddeleri kapalı kapılar ardında ele alacağız' şeklinde konuştu." ifadelerini kullandı.

KAPALI KAPILAR ARDINDAKİ GİZEMLİ 10 MADDE

Trump’ın işaret ettiği maddelerin mahiyeti hakkında konuşan İrfan Sapmaz, "Trump, bu maddelerin ateşkesi kabul etmelerinin temelini oluşturduğunu belirtiyor. Burası çok önemli; bu maddeler setini müzakereler esnasında kapalı kapılar arkasında ele alacağını söyleyerek sosyal medyadaki iddialara sert bir yanıt veriyor. Bu 10 maddenin bir kesim tarafından İran'a teslim olunmuş bir havada gösterilmesi Trump'ı rahatsız etmiş durumda." sözleriyle gizli diplomasinin detaylarını paylaştı. Trump’ın bu savaşa bir şekilde sokulduğunu ve şimdi çıkmaya çalıştığını belirten Sapmaz, "Donald Trump bu savaşa girmek istemedi, bir şekilde bu savaşa sokuldu. Şimdi bu savaşın içinden çıkmaya çalışıyor. Birileri CNN'i hedef göstererek, hiçbir alakası olmayan bu 10 maddeyi ileriye sürüyorlar çünkü bu maddeler İran'a teslim olunmuş bir hava veriyor." değerlendirmesinde bulundu.

ATEŞKES ÇABALARINA YÖNELİK SABOTAJ İDDİASI 

Washington’daki krizin sadece dış politika değil, bir iç hesaplaşma olduğunu belirten İrfan Sapmaz, "Ulusal İstihbarat Direktörü Tulsi Gabbard'ın bazı açıklamaları var. Amerikan halkını ve ABD ordusunu Başkan Trump'a karşı çevirmek için İran'daki savaş çabalarına yönelik sabotajlar yapıldığı iddiası söz konusu. Başkan Trump'ı görevden almak için çalışan derin bir devlet sistemi var, bunlar üzerinde çalışıyorlar." sözleriyle sıcak teması ve 'derin' operasyonları deşifre etti. Sapmaz ayrıca Bernie Sanders’ın şok iddiasını da şu sözlerle aktardı: "Sanders, 'Netanyahu, Trump'ı İran'daki feci savaşa ikna etti' diyor. İsrail'in ABD ordusunu ve dış politikasını şekillendirmesine izin veremeyiz diyerek, önümüzdeki hafta ABD'nin İsrail'e askeri yardımını durdurmak için bir karar sunacağını açıkladı."

PAKİSTAN’DA KRİTİK ZİRVE VE GÜVENLİK ENDİŞESİ

Gözlerin çevrildiği Pakistan zirvesine dair çarpıcı detaylar veren İrfan Sapmaz, "New York Post, Trump'ın İran ile barış görüşmelerinin çok yakında Pakistan'da gerçekleşmesini beklediğini yazıyor. Ancak çok önemli bir detay var; JD Vance, güvenlik endişeleri nedeniyle bu toplantıya katılmayabilir. Steve Witkoff ve Jared Kushner'ın katılabileceği söyleniyor." şeklinde konuştu. Merve Türkay’ın görüşmenin zamanlamasına dair sorusu üzerine Sapmaz, "Gelişmeler burayı işaret ediyor ancak hala İsrail'in bir provokasyonu var. Bu barış ve ateşkes anlaşmasına zaten devre dışı kalmışlardı, oradan bir tepki var. Trump bu oyunun farkında ve bir bahaneyle bu İran sıkıntısını aşmak için çıkmaya çalışıyor." ifadelerini kullandı.

İRAN’IN ‘İSRAİL AJANI’ SUÇLAMASI VE MASA RESTİ

Müzakere masasında kimlerin olacağına dair İran’ın tavrını aktaran İrfan Sapmaz, "İran, Steve Witkoff ve Jared Kushner'ı 'İsrail ajanı' olarak adlandırıyor. O anlamda onları ciddiye almıyor ve 'Biz ancak JD Vance ile masaya oturabiliriz' diyorlar. İran'ın JD Vance'i isteme sebebi, onun daha müzakere edilebilir ve en azından savaş karşıtı söylemlerinin olmasıdır." dedi. Sapmaz, ABD içindeki İsrail lobisine dikkat çekerek, "Şu anda Amerika'daki sistem içerisinde, yani 'öbür İsrail' diyebileceğimiz sistem içinde bu savaşın devam etmesi yönünde çok ciddi çalışmalar var." sözleriyle dehşet anlarının ve tarihi tanıklığın Washington ayağını tamamladı. 

 

Beyaz Saray Sözcüsü Leavitt, düzenlediği basın brifinginde, ABD ile İran arasındaki geçici ateşkes anlaşmasına ilişkin gündemdeki soruları yanıtladı.

İSLAMABAD'TAKİ GÖRÜŞMEYE JD VANCE KATILACAK 

Leavitt, ABD ile İran arasındaki geçici ateşkes anlaşmasını da içeren ve temel konuların ele alınacağı görüşmelerin Pakistan'ın başkenti İslamabad'da 11 Nisan Cumartesi sabahı başlayacağını belirtti.

ABD'li Sözcü, görüşmelere Başkan Yardımcısı VD Vance, Başkan Donald Trump'ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Trump'ın damadı Jared Kushner'in öncülük edeceği heyetin katılacağını duyurdu.

"GEÇİCİ ATEŞKESİN TÜM TARAFLARCA UYGULANMASINI İSTİYORUZ"

Leavitt, geçici ateşkes anlaşmasına giden süreci özetlerken, Tahran'ın kendilerine tanınan süre dolmadan kendilerine yeni bir anlaşma önerisinde bulunduğunu savundu.

Ateşkes anlaşmalarının ilk anlarının kırılgan olduğunu belirten ABD'li Sözcü, şöyle devam etti:

"İranlılar başlangıçta kabul edilemez 10 maddelik bir plan sunmuştu. Bu plan, Başkan (Donald) Trump ve ekibi tarafından kabul edilmedi. Başkanın belirlediği son tarih yaklaşırken rejim gerçeği kabul ederek daha makul ve tamamen farklı bir plan sundu. Başkan, yeni ve değiştirilmiş planın müzakere için uygulanabilir bir temel olduğuna karar verdi ve bunu kendi 15 maddelik önerimizle uyumlu hale getirdi."

Beyaz Saray Sözcüsü, iki ülke arasındaki geçici ateşkes anlaşmasının tüm taraflarca uyulmasını talep ettiklerini ve bu konuda İsrail ile de koordinasyon halinde olduklarını açıkladı.

TRUMP'IN KIRMIZI ÇİZGİLERİ DEĞİŞMEDİ

Öte yandan Leavitt, ABD’nin İran’la ilgili "uranyum zenginleştirilmesinin sona ermesi" konusundaki kırmızı çizgisinin hiçbir şekilde değişmediğini vurgulayarak, Trump’ın bu konudaki tavrının net olduğunu kaydetti.

İran’la yapılacak müzakerelerde de bu konunun gündemin öncelikli maddesi olacağını belirten Leavitt, Tahran’ın nükleer silaha sahip olamayacağını ifade etti.

Leavitt ayrıca, İran’ın elindeki zenginleştirilmiş uranyumu teslim etme konusuna olumlu yaklaştığını ve görüşmelerde bu konunun öncelikli olarak ele alınacağını savundu.

HÜRMÜZ BOĞAZI HALEN ÖNEMLİ BİR ÖNCELİK

ABD için Hürmüz Boğazı'nın herhangi bir kısıtlama olmaksızın açık kalmasının son derece önemli olduğunu vurgulayan Beyaz Saray Sözcüsü, Trump'ın bu konudaki hassasiyetinin devam ettiğini belirtti.

"Hürmüz Boğazı herhangi bir kısıtlama olmaksızın açık kaldığı sürece, müzakereler önümüzdeki iki hafta boyunca kapalı kapılar ardında yürütülecektir." diyen Leavitt, boğazın kapalı kalmasını kabul etmeyeceklerini söyledi.

İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının ardından İran’ın Hürmüz Boğazı’nı yeniden kapattığına ilişkin haberleri değerlendiren Leavitt, "Ben kürsüye çıkmadan önce Başkan bu konuda bilgilendirildi. Bu kesinlikle kabul edilemez. Başkan Trump’ın önceliği Hürmüz Boğazı’nın derhal açılmasıdır." değerlendirmesinde bulundu.

Trump’a "anlaşmanın ardından boğazın açıldığı" bilgisinin iletildiğini kaydeden Leavitt, bugün gündeme düşen haberleri temkinli bir şekilde değerlendirdiklerini belirtti.

LÜBNAN, ATEŞKES ANLAŞMASINA DAHİL DEĞİL

Lübnan'ın ABD ile İran arasındaki geçici ateşkes anlaşmasına dahil olmadığını belirten Leavitt, konuyla ilgili olarak, "Lübnan bu anlaşmanın bir parçası değildi ve bunu tüm taraflar biliyordu. Bu konunun, Başkan Trump ile (İsrail Başbakanı Binyamin) Netanyahu ve ilgili tüm taraflar arasında ele alınacağına eminim ancak şu anda bu, ateşkes anlaşmasının bir parçası değil." değerlendirmesini yaptı.

ABD, NATO'DAN ÇEKİLECEK Mİ SORUSUNA YANIT

Leavitt, bir muhabirin, "Başkan Trump halen NATO'dan çekilmeyi düşünüyor mu?" sorusuna yanıt verirken, "Bu konu, Başkan'ın daha önce değindiği bir konu ve sanırım birkaç saat sonra Genel Sekreter (Mark) Rutte ile de bu konuyu görüşecek." değerlendirmesini yaptı.

İRANLI MUHABİRDEN "İRAN HALKINA MESAJINIZ NEDİR?" SORUSU

Brifing salonunda bulunan İranlı bir muhabir, Leavitt’e, İran’da bulunan aile üyeleriyle dün vedalaştığını kaydederek, İran halkına iletmek istediği mesajın ne olduğunu sordu.

Leavitt, muhabire yanıtında, ABD’nin yalnızca “kendisine tehdit oluşturan İran rejimini” hedef aldığını ve İran halkının refahını istediklerini belirtti.

İran'ın Fars Haber Ajansı'ın yayındaldığı habere göre, İsrail'in Lübnan'a saldırması nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndan petrol tankerlerinin geçişi durdurulduğu belirtildi. 

 

Trump, bölgedeki Amerikan güçlerinin ayrılmayacağını ve gelecekteki herhangi bir anlaşmayı uygulamak için kalacağını söyledi.

İran medyası ateşkesin ardından ilk geminin Hürmüz Boğazı'ndan geçtiğini duyurdu. 
 

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, ABD ile İran arasında sağlanan iki haftalık ateşkese ilişkin yaptığı açıklamada, “ABD tarihi bir zafer elde etti. Trump, İran'ın bütün ekonomisini dakikalar içinde yok edecek güce sahipti ancak merhamet göstermeyi tercih etti" dedi.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Pentagon’da düzenlediği basın toplantısında, İran ile 40 gün süren savaşın ardından uzlaşılan iki haftalık ateşkese ilişkin konuştu. ABD’nin tarihi bir zafer elde ettiğini söyleyen Hegseth, “İran ateşkes için yalvardı. Başkan Trump, İran'ın bütün ekonomisini dakikalar içinde yok edecek güce sahipti ancak merhamet göstermeyi tercih etti. İran'ın hava kuvvetleri yok edildi. İran'ın artık bir hava savunması, herhangi kapsamlı bir hava savunma sistemi kalmadı. Hava sahası bizim kontrolümüzde. İran'ın füze programı işlevsel olarak yok oldu. ABD, salı gecesi 800 hava saldırısı düzenledi ve İran'ın savuna sanayi üssünü imha etti. İran'ın fabrikaları yerle bir oldu. Artık gerçek barış için bir şansımız var. Pentagon görevini tamamladı. İran'ın yeni rejimi ABD ile farklı bir iletişimde olacak. İran zenginleştirilmiş uranyumu bize verecek ya da biz alacağız” ifadelerini kullandı.

'KİMSE TRUMP'TAN DAHA İYİ BARIŞ ANLAŞMASI YAPAMAZ'

Hegseth, İran’ın 47 yıldır tehdit oluşturduğunu belirterek, “Artık sorun değiller. Trump tarih yazdı. İran bizim şartlarımızı kabul etmeseydi. Sıradaki hedefimiz köprüleri, enerji tesisleri olacaktı ve bunları yeniden inşa etmeleri çok zor olacaktı. İran'ın, dini lideri öldü. Askeri komutan liderleri ve diğer komutanları öldü. İstihbarat şefleri öldü. Devrim Muhafızları'ndaki kritik isimler öldü. Zamanları tükeniyordu ve anlaşma yaptılar” açıklamasında bulundu.

İran asla nükleer silaha ulaşmaması gerektiğini kaydeden Hegseth, gerekirse operasyona tekrar başlayacaklarını aktardı. Bakan Hegseht, İran’ın sahip olduğu tüm nükleer materyalin yok edileceğini vurgulayarak, “Uydular aracılığıyla gözlenecek. Destansı Öfke Operasyonu 6 haftadan kısa bir süre içinde son derece yıkıcı bir güçle tamamlandı. ABD'yi basit bir şekilde yaralayabileceklerini düşündüler ancak biz onlar ile ilgilendik. Pilotlarımızı tutamadılar. İran'ın topraklarının tam ortasına gidip askerlerimizi kurtardık. Hiç kaybımız olmadı. Şu anda gerçek barış için masaya oturmaya hazırlanıyoruz. İran'ın verdiği bütün sözleri tuttuğunu görmek istiyoruz. Kimse Trump'tan daha iyi barış anlaşması yapamaz. Sözüm ona dostlarımız, bize yardım etmeyenler not alsın. Binlerce saldırı gerçekleştirdik. Mucizevi bir biçimde korunduğumuzu hissettik” diye konuştu.

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, "Tıbbi malzeme ve cihazlarla yüklü yardım TIR'larımız, komşumuz İran’a doğru yola çıktı" dedi.

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, sanal medya hesabından yaptığı açıklamada, "Bizler, rotasını her daim kardeşliğe ve şifaya çeviren bir iyilik medeniyetinin temsilcileriyiz. 'Önce insan' anlayışıyla, gönül coğrafyamızın her köşesindeki mazlumlara destek olmaya, yaraları sarmaya ve umudu yeşertmeye devam ediyoruz. Bu inançla hazırlanan tıbbi malzeme ve cihazlarla yüklü yardım TIR'larımız, komşumuz İran’a doğru yola çıktı. İnsanı yaşatmayı merkeze alan bir anlayışla, sahip olduğumuz tüm imkanları şifa bekleyenler için seferber etmeyi sürdüreceğiz" dedi.

 

ABD Başkanı Trump, "Amerika Birleşik Devletleri, çok verimli bir Rejim Değişikliği sürecinden geçtiğini tespit ettiğimiz İran ile yakın bir çalışma içinde olacaktır! Uranyum zenginleştirmesi yapılmayacak ve Amerika Birleşik Devletleri, İran ile birlikte çalışarak yerin derinliklerine gömülmüş tüm Nükleer "Tozları" (B-2 Bombardıman Uçakları ile) kazıp çıkaracaktır. Bu durum şu an ve bir süredir çok hassas bir Uydu Gözlemi (Uzay Kuvvetleri) altındadır. Saldırı tarihinden itibaren hiçbir şeye dokunulmamıştır. İran ile Gümrük Vergisi ve Yaptırımların kaldırılması konusunu görüşüyoruz ve görüşmeye devam edeceğiz. 15 maddenin birçoğu üzerinde şimdiden mutabık kalınmıştır" dedi.

'SİLAH SAĞLAYANLARA YÜZDE 50 VERGİ'

İkinci bir paylaşımında da bulunan Trump, "İran'a silah sağlayan ülkelere yüzde 50 vergi uygulayacağız" ifadesinde bulundu.

İsrail ordusu Lübnan'ın başkenti Beyrut'a şiddetli hava saldırıları düzenliyor.

ABD ve İran arasında ABD Başkanı Donald Trump'ın Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması şartıyla sağlanan iki haftalık geçici ateşkes kararının ardından boğazdan ilk gemiler geçti.

Anlık gemi takip şirketi MarineTraffic verilerine göre, ABD-İran arasında varılan iki haftalık ateşkes sonrası Hürmüz Boğazı'nda ilk hareketler kaydedilmeye başlandı.

Liberya bayraklı Daytona Beach adlı yük gemisi Türkiye saatiyle 08.28'de İran'ın Bender Abbas limanından ayrılmasının ardından 09.59'da boğazı geçti. Halihazırda Umman Körfezi'nde bulunan geminin varış noktası olarak Birleşik Arap Emirlikleri'nin Füceyre Limanı görülüyor.

Yunan sahipli yük gemisi NJ Earth ise saat 11.44 itibarıyla Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yaptı.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yaptığı telefon görüşmesinde, Türkiye'nin geçici ateşkesten duyduğu memnuniyeti dile getirerek, kalıcı barışın tesisi için çabalarını sürdüreceğini belirtti.

Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgiye göre, Fidan ile Arakçi telefonda görüştü.

Görüşmede Bakan Fidan, Türkiye'nin geçici ateşkesten duyduğu memnuniyeti dile getirerek, kalıcı barışın tesisi için çabalarını sürdüreceklerini belirtti.

Kuveyt ordusu: Saat 08.00'den bu yana hava savunma sistemlerimiz İran'dan gönderilen 28 İHA'yı engelledi.

Birleşik Arap Emirlikleri: İran'dan düzenlenen füze ve İHA saldırısı nedeniyle hava savunma sistemlerimiz devreye girdi.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de yaptığı açıklamada, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmayı kabul ettiğini ve bunun “kırılgan ateşkesin” temelini oluşturduğunu duyurdu.

ABD’DEN KRİTİK AÇIKLAMA

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Budapeşte’de yaptığı değerlendirmede, İran ile yürütülen temaslara ilişkin önemli mesajlar verdi.

Vance, İran’ın küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmayı kabul ettiğini açıkladı. Bu adımın, taraflar arasında varılan geçici ateşkesin en önemli unsurlarından biri olduğu belirtildi.

“KIRILGAN ATEŞKES” VURGUSU

Vance ayrıca, ABD ve müttefiklerinin İran’a yönelik saldırıları durdurma konusunda mutabakata vardığını ifade etti.

Bu karşılıklı adımların, sahada çatışmaları geçici olarak durduran ve “kırılgan ateşkes” olarak tanımlanan sürecin temelini oluşturduğunu söyledi.

İran ile ABD arasında Pakistan'ın başkenti İslamabad'da yapılacak müzakerelerde Tahran yönetimini Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf'ın temsil edeceği bildirildi.

İran'ın yarı resmi haber ajansı ISNA'ya göre, 10 Nisan'da yapılacak görüşmelerde İran müzakere heyetine Meclis Başkanı Kalibaf, ABD heyetine ise Başkan Yardımcısı James David Vance başkanlık edecek.

Lübnan Hizbullah Milletvekili İbrahim Musevi yaptığı açıklamada, İsrail ateşkese uymazsa hiç kimsenin buna bağlı kalmayacağını söyledi.