AK Parti'nin MHP'ye sunduğu teklifin detayları ortaya çıktı

AK Parti, hazırladığı anayasa değişikliği taslak metnini MHP'ye sundu. Türkiye'nin kendi özelliklerine göre hazırlanan yeni modelin ismi "cumhurbaşkanlığı" sistemi olacak. Anayasa değişikliği referandumda kabul edilirse cumhurbaşkanlığı seçimi, hemen değil 2019 yılında yapılacak. Bu süre için Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan görevini sürdürecek ve yeni sistemde tanımlanan bazı yetkileri kullanabilecek.

İşte MHP'ye sunulan anayasa değişikliği paketinin ayrıntıları:

SADECE SİSTEM, YAKLAŞIK 30 MADDE: Taslakta sadece hükümet sistemini değiştiren düzenlemeler yer alıyor. Sisteme ilişkin maddelerin 20, atıflar ve geçiş hükümleri ile birlikte paket 30 maddeyi buluyor.

CUMHURBAŞKANLIĞI MODELİ: Sistemin adı başkanlık değil cumhurbaşkanlığı olacak. Yeni sistemde ülkeyi yöneten kişi Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı olarak isimlendirilecek. Cumhurbaşkanı devletin ve yürütmenin başı olacak.

Yeni sistemle milletvekili sayısı 600'e çıkabilir detayları izlemek için tıklayın

ÜNİTER YAPI, TEK PARLAMENTO: Üniter yapı korunacak. TBMM'nin mevcut tekli meclis yapısı devam edecek. Yani senato gibi ikinci bir meclis olmayacak.

İKİ KEZ SEÇİLEBİLECEK: Cumhurbaşkanı, 5'er yıllığına en fazla iki kez seçilebilecek. Seçim iki turlu olacak. İlk turda yüzde 50 oy çıkmazsa ikinci tura en fazla oyu alan iki aday katılacak. Burada en yüksek oyu alan cumhurbaşkanı seçilecek.

MECLİS DIŞI ADAY ALTERNATİFLİ: Meclis'te grubu bulunan partiler cumhurbaşkanlığı için aday gösterebilecek. Parlamento dışında kalan ancak son genel seçimde yüzde 5'in üstünde oy alan partiler ile vatandaşların belli oranda imza toplayarak cumhurbaşkanlığına aday göstermesi ise alternatifler arasında.

İKİ CUMHURBAŞKANI YARDIMCISI OLABİLİR: Cumhurbaşkanının bir yardımcısı olacak. Ancak taslakta bu konuda alternatifler bulunuyor. MHP'nin de sıcak bakması halinde cumhurbaşkanı yardımcısı sayısının iki olabileceği belirtiliyor.

ÜST DÜZEY BÜROKRATLARI ATAYACAK: Cumhurbaşkanı, Genelkurmay Başkanı, MİT Müsteşarı, rektörler başta olmak üzere üst düzey bürokratları atayacak.

YARGIDAKİ ATAMALAR: Cumhurbaşkanı belli oranda HSYK ve Anayasa Mahkemesi'ne üye seçebilecek. Taslakta, HSYK ve Anayasa Mahkemesi üyelerinin yarısını Cumhurbaşkanının seçmesi öngörülüyor.

BAŞKANLIK KARARNAMESİ: Cumhurbaşkanı, yürütmenin alanına giren konularda 'cumhurbaşkanlığı kararnamesi' çıkartabilecek. Temel hak ve özgürlükler ile ilgili konularda ise kararname çıkaramayacak.

SEÇİM 2019'DA
AK Parti'nin paketinde yeni cumhurbaşkanlığı sistemine geçişin nasıl olacağının çerçevesini çizen hükümler de yer alıyor. Yeni sistem referandumda kabul edildiğinde cumhurbaşkanlığı seçimi hemen yapılmayacak, normal zamanı yani 2019 beklenecek. Bu tarihe kadar Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan görevini sürdürecek. Ancak yeni sistemde tanımlanan bazı yetkilerini kullanabilecek. Bu yetkilerin ne olacağı görüşmeler sonrasında netleşecek. AK Parti, Bakanlar Kurulu'na başkanlık etme, bakanları atayıp görevden alma gibi yetkilerin hemen kullanılmasını hedefliyor.

Sabah