İsrail'in özür için son 5 günü

Palmer Paneli'nin Mavi Marmara raporu taslak olmaktan çıktı. Nihai halini alan rapor 27 Temmuz'da BM Genel Sekreteri Ban ki moon'a sunulacak. Raporda yapılan değişikliklerin ardından Türkiye'nin itiraz ettiği tek konu olarak, Gazze'ye ambargonun meşru görülmesi yer aldı. Şimdi İsrail'in 5 gün içerisinde ikili mutabakata vereceği yanıt bekleniyor. Rapor ile rahatlayan Ankara, İsrail ile eş zamanlı varılan mutabakatın hayata geçirilmesi için baskılarını artırdı. Dışişleri Müsteşarı Feridun Sinirlioğlu aracılığıyla İsrail'e, "Şimdi uzlaşma olmazsa, gelecekte çok daha zor olur" mesajı iletildi. Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu da, geçtiğimiz hafta ağırladığı ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton'a, "Biz adım attık. Bu fırsat kaçarsa, bundan sonra ilişkilerin tamiri çok daha güç olacaktır" diyerek İsrail üzerindeki etkisini kullanmasını istedi. 31 Mayıs 2010'daki baskının ardından Tel Aviv Büyükelçisi'ni çeken Türkiye maslahatgüzar düzeyinde temsil ediliyor.

'KAYBEDECEK BİR ŞEY YOK'
Türkiye'nin Panel nezdindeki temsilcisi Özdem Sanberk, "Türkiye'nin kaybedeceği bir şey yok. Zaten ilişkiler dibe vurmuş durumda. Artık rapor taslak olmaktan çıktı. İkili mutabakat sağlanmaması halinde Türkiye'nin kaybedeceği bir şey yok" dedi. Sanberk, 10 aydır Türkiye ile İsrail arasında BM Soruşturma Paneli'nden bağımsız olarak sorunları çözmeye çalıştıklarını ve bir mutabakatın ortaya çıktığını hatırlattı. Dışişleri Müsteşarı Feridun Sinirlioğlu ile İsrail Başbakan Yardımcısı Moshe Ya'alon görüşmelerinde ortak zeminin bulunduğunu fakat İsrail'in koalisyon içerisinde uzlaşma sağlayamadığını belirten Sanberk, sözlerini şöyle sürdürdü: "Sonuca ulaşmamız özür ve tazminata bağlı. Türkiye tarafından artık kaygı duyulan nokta kalmadı." Sanberk, "Tek karşı çıktığımız konu, rapor Gazze'ye ambargonun yasal olduğunu söylüyor. Ama BM'nin İnsan Hakları Komisyonu'nun raporu ile çelişiyor. Bu tartışmalı" diyerek Türkiye'nin rahat olduğu mesajını verdi. . Sanberk, taraflar arasında varılan mutabakat muhturasının ilan edilmesi halinde Türkiye'nin İsrail'i Gazze ve Filistin'e yönelik tutumunda eleştirmeyi sürdüreceğini de belirtti. 90 sayfalık rapordaki bazı başlıklar şöyle:

RAPORDAN SATIR BAŞLARI
- İsrail'in Gazze'ye yönelik ambargosu yasal olarak değerlendiriliyor ancak uygulamasında aşırı güç kullanıldığı belirtiliyor.
- İsrail askerlerinin ilk olarak şiddet dışı yöntemlere başvurması gerektiği, baskındaki ölüm ve yaralanmaların kabul edilemeyeceği yer alıyor.
- İsrail'e 'tazminat ve pişmanlık' tavsiyesi yapılıyor.
- İsrail askerlerinin birden fazla kurşunla, yakın mesafeden ateş açması kınanıyor.

İSRAİL BAŞSAVCISI: ÖZÜR DİLEYELİM
İsrail Başsavcısı Yehuda Weinstein, Başbakan Binyamin Netanyahu'ya, Mavi Marmara katliamından dolayı Türkiye'den özür dilenmesini tavsiye etti. Haaretz gazetesinin haberine göre Başsavcı, BM komisyonunun yayınlayacağı raporun ardından İsrail askerleri aleyhine dava açılabileceğini düşünüyor. Yehuda Weinstein, bu nedenle, 'özür dilenmek zorunda kalınsa bile' rapor yayınlanmadan önce Türkiye'yle anlaşmaya varılmasını önerdi. Weinstein, Türkiye'nin katliamda sorumluluğu olan askerler ve sivil yetkililer aleyhine dava açılmayacağına söz vermesi halinde, İsrail'in 'operasyonel hatalardan dolayı' özür dileme seçeneğini değerlendirmesi gerektiğini düşünüyor. Gazete, BM'nin raporunda Gazze ablukasının yasal olduğu fakat İsrail askerlerinin gemidekilere orantısız güç kullanıldığının yer aldığını aktardı. Ayrıca raporda, hayatını kaybeden Türklerin otopsi raporlarında vücutlarına birden fazla kurşun isabet ettiğinin belirtildiğine dikkat çekiliyor.

ORDU RADYOSU: ÖZÜR DİLENEBİLİR
Öte yandan İsrail ordu radyosu, "İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Türkiye'den özür dilenmesine hazır olabileceğini" bildirdi. Ordu radyosu, Başbakan'ın yakın çevresine atfen verdiği haberinde, "hafif bir özür" nitelemesini kullandı.

"İSRAİL ZİYARETİ" SÖZ KONUSU DEĞİL
İSRAİL'DE yayın yapan Haaretz isimli gazetenin Başbakanlık Başdanışmanı İbrahim Kalın'ın sözlerini "İsrail-Türkiye ilişkilerinin normalleşeceği ve Erdoğan'ın İsrail'e gidebileceği" şeklindeki haberi, Başbakanlık'ta rahatsızlık yarattı. Başbakanlık gazeteye bir düzeltme yazısı göndermeye hazırlanıyor. Metinde İsrail'in Türkiye'nin özür, tazminat ve Gazze'ye yönelik ambargonun kaldırılması şeklindeki üç şartını yerine getirmediği sürece ilişkilerin düzelmeyeceği vurgulanacak. İlişkiler normalleşmeden Başbakan Erdoğan'ın İsrail gezisinin söz konusu olmadığı kaydedilecek. Başbakan Erdoğan'ın Başdanışmanı İbrahim Kalın, Haaretz'e bu üç şartı anlattığını ancak gazetenin sözlerini yanlış aktardığını belirtti.

SABAH