Pyongyang’da taht oyunları! Kuzey Kore’de Kim Jong-un ölmeden kavga alevlendi

Kuzey Kore'de iktidar dengeleri yeniden küresel gündemin odağında. 1948'den bu yana ülkeyi yöneten Kim hanedanlığında dördüncü kuşağa geçiş ihtimali tartışılırken, olası bir liderlik değişiminin rejim içinde sert bir güç mücadelesini tetikleyebileceği değerlendiriliyor.

EN GÜÇLÜ ADAYLAR KİM?

Daily Mail gazetesinde yer alan habere göre, gözler bir yanda lider Kim Jong-un'un henüz ergenlik çağındaki kızı Kim Ju Ae, diğer yanda ise rejimin en güçlü ikinci ismi olarak görülen kız kardeşi Kim Yo Jong üzerinde.

KİM JONG-UN KIZINI ÖNE ÇIKARIYOR

Güney Kore Ulusal İstihbarat Servisi'nin (NIS) parlamentoya verdiği son brifinge göre Kim Ju Ae artık "veliaht adayı" aşamasına geçmiş olabilir.

Ju Ae ilk kez Kasım 2022'de kıtalararası balistik füze testinde babasıyla birlikte kamuoyu önüne çıktı.

O tarihten bu yana askeri geçit törenlerinden silah testlerine, fabrika açılışlarından Çin ziyaretine kadar birçok kritik etkinlikte babasının yanında yer aldı.

Eylül ayında Pekin'de Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile yapılan zirveye katılması ve yeni yılın ilk gününde başkent Pyongyang'daki Kumsusan Güneş Sarayı'nda hanedan mozolesini ziyaret etmesi dikkat çekti.

Uzmanlara göre bu adımlar, Ju Ae'nin sistem içine erken yaşta entegre edilerek "liderliğe hazırlanması" anlamına geliyor.

DENEYİMSİZ BİR VELİAHT, GÜÇLÜ BİR HALA

Ancak Ju Ae'nin yaşı ve deneyimsizliği ciddi soru işaretleri doğuruyor.

38 yaşındaki Kim Yo Jong ise yıllardır parti propaganda mekanizmasını yöneten, askeri ve siyasi elit içinde güçlü bağlantıları olan bir figür.

2020'de Kim Jong-un'un sağlık sorunları yaşadığı dönemde fiilen karar alma süreçlerini yönettiği iddia edilmişti.

Uzmanlara göre, Kim Jong-un'un ani ölümü ya da resmi bir halef ilan etmeden sahneden çekilmesi durumunda tablo son derece sert olabilir.

HANEDANIN KANLI GEÇMİŞİ

Kuzey Kore'de iktidar mücadelelerinin nasıl sonuçlandığına dair geçmişte çarpıcı örnekler var.

Kim Jong-un, 2011'de iktidara geldikten iki yıl sonra amcası Jang Song Thaek'i "karşı-devrimci faaliyet" suçlamasıyla tutuklattı.

Jang, 2013'te idam mangası tarafından infaz edildi.

2017'de ise üvey ağabeyi Kim Jong Nam, Malezya'nın Kuala Lumpur Havalimanı'nda sinir gazıyla öldürüldü.

Suikastın arkasında Pyongyang yönetiminin olduğu iddia edildi.

Uzmanlar bu örneklerin, "Kim ailesine mensup olmanın güvence olmadığı" gerçeğini gösterdiğini vurguluyor.

TAHT KAVGASI 3 KRİTİK ALAN ETRAFINDA YOĞUNLAŞACAK

Eski diplomat Sanghun Seok'a göre, taht kavgası üç kritik alan etrafında şekillenecek. Bunlar ordu kontrolü, güvenlik aygıtı ve parti örgütlenmesi ile propaganda mekanizması.

Kuzey Kore gibi rejim güvenliğinin iktidarla eş anlamlı olduğu sistemlerde, halefiyet yalnızca prestij meselesi değil, doğrudan "hayatta kalma" meselesi olarak görülüyor.

Bu da taraflardan birinin tasfiye edilmesi, çalışma kampları ya da hatta kamuya açık infaz ihtimalini gündeme getiriyor.

GÖZLER PARTİ KONGRESİ'NDE

Kim Jong-un henüz resmi bir veliaht ilan etmedi. Şubat sonunda yapılması planlanan İşçi Partisi Kongresi bu açıdan kritik bir eşik olabilir.

Ju Ae'nin kongrede babasının yanında görünmesi ya da resmi bir konum verilmesi, Kuzey Kore'de dördüncü kuşağın ilanı anlamına gelebilir. Ancak böyle bir adım, Kim Yo Jong'un sessizce geri çekileceği anlamına mı gelecek, yoksa hanedan içinde yeni bir güç savaşının fitilini mi ateşleyecek?

Kapalı rejimin iç dengeleri bilinmezliğini korurken, Pyongyang'da yaşanacak bir taht kavgasının sonuçlarının yalnızca aileyi değil, tüm bölgeyi etkilemesi bekleniyor.