Hürmüz Boğazı sadece başlangıç: Küresel ticarette düğüm çözülüyor, işte o gizli kanal planı

Dünya ekonomisinin kilit noktası olan Hürmüz Boğazı'nda sular bu kez duruluyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın boğazın tamamen açılması karşılığında İran ile 2 haftalık karşılıklı ateşkesi kabul etmesi bölgede yeni bir dönemin kapısını araladı.

Konuya dair değerlendirmelerde bulunan İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, "bu süreçte güvenli geçişlerin İran ordusuyla koordineli şekilde sağlanacağını" belirterek sürecin teknik detaylarını kamuoyuyla paylaştı. Gözler şimdi bölgeden geçecek ilk petrol tankerine çevrilirken, bu adımın küresel enerji fiyatları üzerindeki etkisi yakından takip ediliyor.

ABD'NİN "BARIŞ İÇİN GÜÇ" STRATEJİSİ

Bölgedeki askeri hareketliliğin ve stratejik hamlelerin temelinde yatan deniz hukuku mücadelesine A Haber'de dikkat çeken Uluslararası İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Filiz Katman, "Aslında biz en başından beri bir harp adası mevzusundan bahsediyorduk. ABD'nin İkinci Dünya Savaşı sonrasında ortaya koyduğu norm ve hukuk temelli nizamda, deniz hukuku diye adlandırdığımız bir yapı var" ifadelerini kullandı.

ABD'nin bölgedeki varlığını "Barış İçin Güç" doktriniyle açıkladığını belirten Katman, "Güç kullanarak yeni bir statüko oluşturulmaya çalışılıyor. Adaların ön plana çıkmasının sebebi deniz yetki alanları mevzusudur. Adaların kontrolünü eline alabilirse hem İran'a karşı olası bir operasyonda etki meydana getirebilir hem de stratejik üstünlük sağlayabilir" sözleriyle Amerika'nın bölgedeki oyun planını aktardı.

İSRAİL'İN "BEN GURİON" KANALI PLANI

Haberin perde arkasında ise İsrail'in Gazze üzerinden planladığı devasa bir kanal projesi yatıyor. Bölgedeki yeni jeopolitik arayışları değerlendiren Prof. Dr. Filiz Katman, "İsrail, yapay bir kanal oluşturarak Gazze'den başlayıp Kızıldeniz'e inen, Süveyş Kanalı'nı da bypass eden yeni bir jeopolitik oluşturmaya çalışıyor" diyerek Netanyahu'nun BM'de gösterdiği "Yeni Orta Doğu" haritasına vurgu yaptı.

Katman, "Netanyahu'nun elindeki o harita şu an oluşturulmaya çalışılan yeni jeopolitiğin başlangıç noktasıdır. Dünyanın bu kadar kritik bir noktasının kontrolünü İran gibi bir aktöre bırakmak istemiyorlar" şeklinde konuştu.

HÜRMÜZ BOĞAZI'NIN ASIL ÖNEMİ NE?

Hürmüz Boğazı ve çevresindeki gerilimin aslında büyük bir ticaret koridoru savaşı olduğunu belirten Katman, "Burada aslında bir bilek güreşi var. Kim dünyanın düğüm noktalarını kontrol edecek? Hindistan-Orta Doğu-Avrupa koridoru olan IMEC ile Çin'in Tek Kuşak Tek Yol projesi arasındaki mücadele burada düğümleniyor" ifadelerini kullandı.

Küresel iklim değişikliğinin bile yeni ticaret yolları açtığını söyleyen Katman, "Kuzey Buz Denizi'ndeki buzulların erimesiyle artık Afrika'yı dolaşmaya gerek kalmayacak yeni rotalar oluşuyor. Ancak şu anki mücadele karada İran ve Irak coğrafyası üzerinden, denizde ise Hürmüz ve Babil Mendeb üzerinden yürüyor" diyerek küresel satrançtaki son hamleleri özetledi.