Yalnızlık hafızayı zayıflatıyor mu? 10 bin kişilik araştırmada şaşırtan sonuç
Avrupa'da 10 binden fazla yaşlıyla yürütülen uzun süreli veri analizi, yalnızlık hissinin hafıza testlerindeki ilk performansı düşürebildiğini ortaya koydu. Ancak sonuçlar, yalnızlığın yıllar içindeki hafıza kaybını hızlandırmadığını gösterdi.
Yalnızlık duygusunun yaşlı yetişkinlerde hafıza performansını etkileyebileceği uzun zamandır tartışılıyor. Avrupa genelinde binlerce kişinin verisinin incelendiği geniş kapsamlı analiz, bu konuda dikkat çekici bir tablo ortaya koydu. Bulgular, yalnızlığın hafıza testlerindeki ilk sonuçları etkileyebildiğini ancak zaman içinde hafıza kaybını hızlandırmadığını gösteriyor.
AVRUPA GENELİNDE BİNLERCE KİŞİ İNCELENDİ
Araştırmada Avrupa'nın 12 ülkesinden katılımcıların verileri incelendi. Çalışmaya 65 ile 94 yaş arasında 10.217 kişi dahil edildi. Katılımcıların bilişsel performansı yıllar boyunca takip edildi ve yalnızlık düzeyleri ile hafıza değişimleri birlikte değerlendirildi.
Araştırma verileri, yaşlanma ve sağlık süreçlerini uzun süre boyunca izleyen uluslararası bir veri projesinden elde edildi. Bu sayede yalnızlık hissinin zaman içinde hafıza üzerindeki etkisi daha ayrıntılı biçimde analiz edildi.
YALNIZLIK HAFIZAYI NASIL ETKİLİYOR?
Analiz sonuçları iki önemli noktayı ortaya koydu:
- Yalnızlık hissi yüksek olan kişiler, hafıza testlerinde başlangıçta daha düşük puan aldı.
- Buna rağmen yıllar içindeki hafıza gerileme hızı, yalnızlık yaşamayan kişilerle benzer çıktı.
Başka bir deyişle yalnızlık, hafızanın başlangıç seviyesini etkileyebilir; fakat yıllar içindeki gerileme hızını tek başına belirleyen bir unsur olmayabilir.
HAFIZA TESTİ NASIL UYGULANDI?
Araştırmacılar hafıza performansını ölçmek için iki aşamalı bir yöntem kullandı. Katılımcıların bilgileri hem hemen hem de belirli bir süre sonra hatırlayıp hatırlamadıkları ölçüldü.
| Test türü | Nasıl uygulandı |
|---|---|
| Anlık hatırlama | Katılımcılardan okunan 10 kelimeyi hemen tekrar etmeleri istendi |
| Gecikmeli hatırlama | Aynı kelimeler kısa bir süre sonra yeniden soruldu |
AVRUPA'DA YALNIZLIK ORANLARI
Veriler incelendiğinde yalnızlık hissinin Avrupa'nın farklı bölgelerinde farklı oranlarda görüldüğü ortaya çıktı. Özellikle Güney Avrupa'da yalnızlık oranlarının diğer bölgelere göre daha yüksek olduğu belirlendi.
| Bölge | Yüksek yalnızlık oranı |
|---|---|
| Güney Avrupa | %12 |
| Doğu Avrupa | %9 |
| Kuzey Avrupa | %9 |
| Orta Avrupa | %6 |
Araştırmanın başlangıcında katılımcıların büyük bölümü düşük ya da orta düzeyde yalnızlık bildirdi. Yüksek yalnızlık yaşayanların oranı ise yaklaşık yüzde 8 olarak kaydedildi.
