Rusya Ukrayna'dan ne istiyor? Kritik zirve öncesi Putin'in baş müzakerecisinden flaş hamle! Trump'ın o paylaşımını alıntılandı

ABD Başkanı Donald Trump, Alaska'da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile gerçekleştirdiği zirvenin ardından bugün Beyaz Saray'da Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'i ve Avrupa'nın önde gelen liderlerini ağırlayacak.

Beyaz Saray'daki zirve öncesi, Rusya'nın baş müzakerecilerinden Kirill Dmitriev'den dikkat çeken bir hamle geldi.

Putin'in yakın danışmanı ve baş müzakerecilerinden Dmitriev, Trump'ın Ukrayna'ya yönelik taleplerini içeren sosyal medya paylaşımını, Avrupa liderleriyle pazartesi günü yapılacak görüşmeler öncesinde yeniden paylaştı.

Dmitriev, Pazar gecesi Trump'ın TruthSocial'daki gönderisini alıntıladı.

O PAYLAŞIMDA NE VARDI?

Trump bu paylaşımında, Ukrayna'nın savaşı sona erdirebilmesi için bazı temel Rus taleplerini kabul etmesi gerektiğini savundu. Bu talepler arasında, Rusya'nın 2014'te yasa dışı olarak ilhak ettiği Kırım'dan vazgeçilmesi ve Ukrayna'nın asla NATO'ya katılmaması da yer aldı.

Bu gelişme, Trump'ın Rusya'nın istekleriyle masaya oturacağı ve UIkrayna'yı bu istekler doğrultusunda baskılayacağı yorumlarına neden oldu.

"(Trump) ve ekibi gerçek çözüm için bastırıyor. Büyük Gün'de sorun çözümü ve barış galip gelsin," ifadelerini kullanan Dmitriev, böylece pazartesi günü Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile yapılacak görüşmeye atıfta bulundu.

PUTİN SAVAŞI BİTİRMEK İÇİN HANGİ TEKLİFLERİ SUNDU?

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ABD Başkanı Donald Trump'ın Alaska'daki zirvesinde ele alınan barış önerilerine göre, Rusya işgal altında tuttuğu küçük bazı bölgelerden çekilecek, buna karşılık Ukrayna ise Moskova'nın bugüne kadar ele geçiremediği doğudaki geniş topraklarını terk edecek.

Konuya ilişkin bilgi sahibi kaynaklar, Moskova'nın yaklaşımını yansıtan bu taslağı paylaştı.

PUTİN'İN UKRAYNA'YA "TOPRAK KARŞILIĞI BARIŞ" TEKLİFİ

Diğer taraftan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Ukrayna savaşını bitirmek için sunduğu önerilerin ayrıntıları ortaya çıktı. Ancak talepler, Kiev yönetimi açısından kabul edilmesi güç koşullar gibi görünüyor.

Putin, kapsamlı bir anlaşmaya varılmadan ateşkese yanaşmayacağını bildirdi. Bu durum, ülkesini her gün Rusya'nın insansız hava araçları ve füzeleriyle vurulduğunu belirten Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'in en temel taleplerinden birini boşa çıkarıyor.

DONBAS'TAN ÇEKİLME ŞARTI

Reuters'a konuşan kaynaklara göre Putin'in planı, Kiev yönetiminin, doğudaki Donetsk ve Luhansk bölgelerinden tamamen çekilmesini içeriyor. Buna karşılık Rusya, güneydeki Herson ve Zaporijya cephelerinde mevcut cephe hatlarını dondurmayı taahhüt edecek.

Ancak Ukrayna bu öneriye kesin şekilde karşı çıkıyor. Kiev, özellikle Donetsk bölgesinin ülke savunmasında kritik bir rol oynadığını ve buradan çekilmenin Rusya'nın daha derin saldırılar düzenlemesini kolaylaştıracağını savunuyor.

Moskova ise bunun karşılığında, kuzeyde Sumi ve kuzeydoğuda Harkiv bölgelerinde elinde tuttuğu görece küçük alanlardan çekilebileceğini ifade ediyor. Ukrayna'nın "Deep State" adlı harita projesine göre Rusya, bu bölgelerde yaklaşık 440 kilometrekareyi kontrol ediyor. Buna karşın Kiev, Donbas'ta yaklaşık 6.600 kilometrekareyi elinde bulunduruyor.

KIRIM'IN TANINMASI VE YAPTIRIMLARIN KALDIRILMASI

Putin'in bir diğer şartı, Rusya'nın 2014'te ilhak ettiği Kırım'ın resmen tanınması. Ancak Kiev ve Avrupalı müttefikleri, Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunu kesin şekilde reddediyor. Bu tanımanın yalnızca ABD tarafından mı yoksa Batılı ülkelerin tümü tarafından mı yapılması gerektiği ise belirsiz.

Moskova ayrıca, Rusya'ya yönelik yaptırımların en azından bir kısmının kaldırılmasını istiyor. Bunun ABD yaptırımlarını kapsayıp kapsamadığı ise netlik kazanmış değil.

ABD Başkanı Donald Trump ise geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, Rus petrolü alan ülkelere hemen yeni gümrük tarifeleri uygulanmayacağını, ancak "iki ya da üç hafta içinde" gerekebileceğini söylemişti.

NATO VETOSU VE GÜVENLİK GARANTİLERİ

Putin'in teklifinde Ukrayna'nın NATO üyeliğine kesin olarak kapı kapatılıyor. Bununla birlikte, NATO dışında Kiev'e bazı güvenlik garantileri verilmesine açık olduğu belirtiliyor. Avrupa liderleri de Trump ile yaptıkları görüşmede, NATO'nun "5. Madde"sine benzer bir güvenlik mekanizmasının gündeme geldiğini aktardı.

NATO'nun 5. Maddesi, üye ülkelerden birine yapılan saldırıyı tüm ittifaka yapılmış sayıyor. Ukrayna ise anayasa gereği NATO üyeliğini stratejik hedef olarak koruyor.

DİL VE DİN ŞARTLARI

Kaynaklara göre Rusya, Ukrayna'nın bazı bölgelerinde ya da ülke genelinde Rusçanın resmi statü kazanmasını da talep ediyor. Ayrıca Rus Ortodoks Kilisesi'nin ülkede serbestçe faaliyet göstermesi yine istekler arasında.

Ukrayna güvenlik kurumları ise Moskova bağlantılı kiliseyi Rusya'nın savaşını desteklemek, propaganda yapmak ve casusluk faaliyetlerine zemin hazırlamakla suçluyor. Kilise bu iddiaları reddediyor ve Moskova ile bağlarını kopardığını savunuyor.

Ukrayna, Rusya bağlantılı dini kuruluşları yasaklayan bir yasayı kabul etmiş olsa da henüz uygulamaya başlamış değil.

PUTİN'İN TEKLİFİ ATEŞKES Mİ BARIŞ MI?

Reuters'a konuyla ilgili bilgi veren iki kaynak, Putin'in tekliflerini daha çok Avrupa, ABD ve Ukrayna'daki liderler arasındaki görüşmelerden öğrendiklerini, bilgilerin tamamlanmamış olduğunu vurguladı. Trump'ın zirveden hemen sonraki gün Zelenskiy ve Avrupalı liderleri bilgilendirdiği aktarıldı.

Putin'in teklifinin, sadece müzakere için bir başlangıç noktası mı yoksa tartışmaya kapalı nihai bir öneri mi olduğu ise netlik kazanmadı.

TRUMP BÜYÜK ÖLÇÜDE ANLAŞTIKLARINI SÖYLEMİŞTİ

Her ne kadar zirvede Trump'ın istediği ateşkes sağlanamamış olsa da, Trump Fox News sunucusu Sean Hannity'ye yaptığı açıklamada Putin ile toprak düzenlemeleri ve Ukrayna için güvenlik garantilerini ele aldıklarını ve "büyük ölçüde anlaştıklarını" söylemişti.
"Bence anlaşmaya oldukça yakınız" diyen Trump, "Ukrayna'nın da kabul etmesi gerekiyor. Belki de 'hayır' diyecekler." ifadelerini kullanmıştı.