HAŞMET BABAOĞLU

İnsana merhameti unuttuk unutacak haldeyiz ama tuttuk robota merhamet ettik.
Çünkü izlemesi iç burkucuydu.
Ne fenadır ki, insanın çaresizliğine inancımızı yitirmiştik ama robotun çaresizliği apaçık gözlerimizin önündeydi.
O koca metal yığını öyle günahsız görünüyordu ki, robot olduğunu unutuvermiştik. Oysa birbirimizin suç bagajlarını görmezden gelemiyorduk.
***
Anlamışsınızdır, geçen hafta izleyenleri kahreden o videodan söz ediyorum.
Boston Dynamics'in test robotu Atlas'ın arkadan sopayla ittirilip düşürüldüğü video.
Robotun düşerken "kim bu yahu?" der gibi hafifçe kafasını çevirdiğini iddia edenler bile vardı.
Hele o dizlerinin üzerinde zorlukla dikilip ayağa kalkışı...
Bütün sosyal medya bu videoyla sarsıldı.
Başlangıçta ergen geyiği gibiydi yorumlar. Fakat sonra çok içli bir hale geldi.
Kendi acısının üzerini örtmek için tv dizilerindeki acılara saatlerce gözyaşı dökenlere döndü ortalık. Atlas için ağlayanlar bile vardı.
***
Boston Dynamics robot yazılımları ve inşası üzerinde uzmanlaşmış bir mühendislik şirketi. Şirket 2013'te Google tarafından satın alınınca bütün dikkatler üzerinde toplandı.
Atlas, şirketin taşıma, yerleştirme işleri için ürettiği, bir tür mekanik kas sistemi taşıyan robotu. Yakın zamanda Atlas'lar kargo şirketlerinde çalışmaya başlarlarsa, şaşırmamak gerekir.
Şirketin bir de arazi robotu BigDog var ki, pek gözde. Gerçi BigDog'un engebeli arazi ve orman patikalarında yürüyüşünü gösteren videoları izlerken, insan yoruluyor. Gücü kuvveti yerinde ama "cansızlık" nasıl bir şey, kafanıza dank ediveriyor.
İçinizden "meğer can denilen şey hareketlilikten ibaret değilmiş" diyorsunuz.
Ne neşe var, ne yorgunluk, ne ormanın farkında, ne kendinin!
Yanlış anlamayın! Yarın öbür gün içine daha karmaşık bir "beyin" koyar; duygu ve bilinç yazılımlarını da eklerler.
Ben "farkında olmak"tan söz ediyorum. İnsan zihnine sıkıştırılmış bir ummanın uçsuz bucaksız derinliğinden...
***
Yok! Atlas'ı, BigDog'u, robotları konuşmak değildi derdim.
Çoğu insan inanmayacak ama patronlar için "ideal çalışan" kıvamında robotların pek yakında boy göstereceğini, savaşlara robotların sürüleceğini falan başka bir zaman mutlaka konuşmalıyız.
Bugün asıl derdim neydi biliyor musunuz?
Hiç değilse kısacık bir an için...
Arkadan vurulmayı, itilip kakılmayı, düştüğün yerden kalkmayı baştan ve en derinden düşünsek diyecektim.
Atlas'ın kalbi yok, bizim var.
Ve biz, birbirimize ne(ler) yapıyoruz!