Obama: Esad gitmeden barış gelmez

ABD Başkanı Barack Obama, halkının çoğunluğu nezdinde meşruiyetini kaybeden Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad'in iktidarda olduğu sürece Suriye'de düzenin sağlanamayacağını söyledi.

Obama, tatil için Hawaii'ye hareketinden önce Beyaz Saray'da gündemdeki konulara ilişkin basın toplantısı düzenledi.

Suriye'de siyasi dönüşümün sağlanmasına yönelik soruyu yanıtlayan Obama, ülkede dört yılı aşkın süredir kendi halkından yüzbinlerce insanı öldüren birine karşı sessiz kalmanın ABD'nin değerleriyle örtüşmeyeceğini vurguladı. "Sadece seyredip, hiçbir şey demememiz bizim kim olduğumuzla çelişiyor" diyen Obama, Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad'in çoğunluğu Sünni olan bir ülkede siyasi bir dönüşüm isteyen halka şiddet uygulamasıyla meşruiyetini kaybettiğini hatırlattı.

Obama, Suriye'ye halkın çoğunluğu tarafından meşru olarak kabul edilmeyen bir hükümet olduğu sürece de bu ülkeye barışın getirilemeyeceği, iç savaşın sona erdirilmeyeceğini belirterek, bu konuda Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile defalarca görüştüğünü anlattı. Putin'in 5 yıl önce kendisine "Esad'in kötü biri olmadığını ve en azından düzeni koruduğu sürece, zalimliğine rağmen ülkeyi yönetmeyi sürdürmesini" önerdiğini aktaran Obama, yanıt olarak, bir devlet başkanına ülkesindeki halkın büyük çoğunluğunun karşı çıkması durumunda bu kişinin iyi biri olmayacağını söylediğini ifade etti. Obama, "5 yıl sonra ben haklıydım" dedi.

ABD Dışişleri Bakanı John Kerry'nin Suriye meselesine çözüm üretmek için çabalayan ülkelerin dışişleri bakanlarıyla New York'ta görüşmeler yaptığı bilgisini veren Obama, Suriye'de şimdiye kadar olan yıkımın tamamen üstesinden gelmek mümkün olmasa da ellerinde bir fırsata sahip olduklarını söyledi.

Obama, Suriye'de ateşkes girişiminin, birinci öncelikleri olan terör örgütü DAEŞ ile mücadeleye odaklanılmasını sağlayacağını dile getirerek, "Bu zor, zahmetli bir süreç olacak ancak buna kestirme bir yol yok" dedi.

Esad'in halkın gözünde meşruiyetini kaybettiği için görevden ayrılması gerektiğini vurgulayan Obama, "Eğer Esad, daha önce, kişisel olarak kendinin ülkesinin tamamından daha önemli bir kişi olmadığına karar verseydi, bu siyasi dönüşüm süreci çok daha basit olurdu. Ancak şimdi çok daha zor" diye konuştu.

DAEŞ ile mücadele

Barack Obama, DAEŞ'i, kontrol ettikleri bölgeyi kısıtlayarak ve finansal kaynaklarını keserek yeneceklerini belirtti. Bu konuda belli bir noktaya geldiklerini ifade eden Obama, "Tehlikeli olmaya devam edecekler. Bölgelerini kısıtlıyor olsak da herhangi bir savaşta olabileceği gibi DAEŞ de tehlikeli olmaya devam edecek" diye konuştu.

DAEŞ'i tamamen ortadan kaldırmak için bulunduğu bölgelerde düzenli bir hükümetin olması gerektiğine ve Suriye'de de bunun ancak Esad'siz bir yönetimle olabileceğini yineleyen Obama, sözlerini şöyle tamamladı:

"(Terörizm) Hala Afganistan, Pakistan ve Yemen gibi bölgelerde bulunmakta. Bizim uzun vade planımız bu bölgelerde düzeni sağlayarak, onların korunaklı bölgelerini ellerinden almak. Suriye'de de bunu yapmak için sivil savaşın bitmesi gerekiyor. Gerçek bir hükümetin kontrolü sağlaması gerek, bu konuda ise benim ve uzmanların net görüşü Esad'in olduğu sürece Suriye'de bu düzenin sağlanamayacağıdır."

Yönetim olarak ekonomi, sağlık ve ulaşım konularının da aralarında bulunduğu birçok noktada kaydettikleri başarıları anlatan Obama, en önemli önceliklerinin ABD halkının güvenliğini sağlamak olduğunu kaydetti. Obama, dünya genelindeki ve ülkesinden son terör saldırılarından sonra halkın güvenliğini sağlamaya dönük güvenlik birimlerinin 7 gün 24 saat çalıştığına vurgu yaparak, "Uyanık olmak zorundayız" ifadesini kullandı.

Sosyal medyadaki takip

Barack Obama, Paris ve San Bernardino'daki saldırıların ardından terör örgütü üyelerinin "yalnız kurt" eylemleri düzenleyebileceği uyarısında bulundu ve bu kişilerin çoğu zaman kamuya açık platformlardan, sosyal medyadan iletişim kurmadıkları için tespit edilmelerinin zor olduğunu dile getirdi.

İstihbarat kurumları arasında ve diğer ülkelerle bilgi paylaşımını güçlendirmeye çalıştıklarını ifade eden Obama, "Şu andaki El Kaide'de karşılaştığımız zorluktan biraz daha farklı. El Kaide'nin hücreler veya ağlar şeklinde çalışan çok iyi eğitilmiş adamları vardı. DAEŞ ise propagandasına yem olabilecek kimseleri desteklemeye ya da kandırmaya çalışıyor. Bu da bu kişilerin büyük, karmaşık saldırılar düzenleme kabiliyetlerinin daha az olması demek" ifadesini kullandı.

Obama, San Bernardino saldırısından sonra gündeme gelen vize başvurularında sosyal medya hesaplarının takip edilmesi konusunun da biraz çarpıtıldığını söyledi.

Obama, "sosyal medyada ve mobil uygulamalardaki herkese açık mesajların kolluk güçleri ve istihbarat tarafından sürekli tarandığını dile getirerek", bunun da vize başvuru sürecinin parçası olduğunu aktardı.

Obama, "İki kişi arasındaki özel mesajlaşmaları tespit etmek ise tanım olarak daha zor. Yapacağımız şeylerden biri, uygun bir yolla, bir ipucu bulursak bir terör şüphelisini nasıl takip edebileceğimiz konusunda teknoloji şirketleri ile çalışmak. Ama şunu bilmeliyiz ki hiçbir devletin her bireyin mesajlarını, e-postalarını veya sosyal medya yazışmalarını okuma kabiliyeti olmayacak. Kamuya açık alanlarda yazılmadıkça bu mesajları takip etmenin uygulanabilirliği yok" dedi.

Mesajları takip etminin değerler açısından sorgulamalara da yol açtığını ve birkaç yıl önce devletin "Büyük Birader"e dönüştüğüne ilişkin tartışmalar yapıldığını hatırlatan Obama, "Özgürlükler ve Amerikan vatandaşlarının özel hayatının korunmasıyla istihbarat kurumlarının gözetlemesinde doğru dengeyi yakaladığımızı düşünüyorum. Güvenlik ihtiyacı ile halkın özel hayatla ilgili meşru endişeleri arasındaki bu dengeyi devam ettirmeliyiz" diye konuştu.